| Państwo działania | |
|---|---|
| Data i miejsce urodzenia |
23 września 1917 |
| Data i miejsce śmierci |
22 listopada 2006 |
| Profesor | |
| Specjalność: botanika, chemia organiczna, fitochemia | |
| Alma Mater | |
| Doktorat |
1944 |
| Członkini Rajya Sabha | |
| Okres spraw. |
luty 1982–maj 1990 |
| Odznaczenia | |
Asima Chatterjee (ur. 23 września 1917 w Kalkucie, zm. 22 listopada 2006 tamże) – indyjska chemik i botanik. Profesor Uniwersytetu w Kalkucie. Była pierwszą kobietą, która otrzymała stopień doktora nauk na indyjskim uniwersytecie.
Specjalizowała się w zagadnieniach z dziedziny chemii organicznej i fitochemii. Jej najbardziej znaczące prace obejmują badania nad alkaloidami barwinka różyczkowego oraz opracowanie leków przeciwpadaczkowych i leków przeciwmalarycznych. Była także autorką prac o roślinach leczniczych subkontynentu indyjskiego.
Nominowana została przez prezydenta Indii na członkinię Rajya Sabha – izby wyższej indyjskiego parlamentu federalnego (luty 1982–maj 1990). Reprezentowała też Indie w UNESCO.
Asima Chatterjee (z domu Mookerjee) urodziła się 23 września 1917. Była najstarszym z dwójki dzieci lekarza Indry Narayana Mukherjee i jego żony Kamali Devi. Chatterjee dorastała w Kalkucie w rodzinie z klasy średniej, gdzie zachęcono ją do zdobycia wykształcenia. Jej ojciec interesował się botaniką, a Chatterjee podzielała jego zainteresowanie. Ukończyła z wyróżnieniem chemię w Scottish Church College na Uniwersytecie w Kalkucie w 1936 roku.
Asima Chatterjee uzyskała tytuł magistra (1938) i doktora (1944) chemii organicznej na Uniwersytecie w Kalkucie. Była pierwszą Hinduską, która uzyskała doktorat z nauk ścisłych. Jej badania doktoranckie koncentrowały się głównie na chemii produktów roślinnych i syntetycznej chemii organicznej. Jej nauczycielami w tym czasie byli między innymi Prafulla Chandra Roy i Satyendra Nath Bose. Ponadto Asima nabywała doświadczenie naukowe na Uniwersytecie Wisconsin w Madison oraz w California Institute of Technology wraz z László Zechmeisterem.
Początkowo pracowała w Lady Brabourne College na Uniwersytecie w Kalkucie i założyła tam Wydział Chemii. W 1954 Asima Chatterjee przeniosła się do University College of Science na Uniwersytecie w Kalkucie. W latach 1962–1982 była profesorem Wydziału Chemii Uniwersytetu w Kalkucie.
Badania Chatterjee koncentrowały się na chemii produktów naturalnych i zaowocowały lekami przeciwpadaczkowymi, przeciwmalarycznymi i chemioterapeutycznymi. Spędziła około czterdziestu lat badając różne związki alkaloidów. Odkryła także właściwości przeciwpadaczkowe w roślinach z rodzaju Marsilea minuta i właściwości przeciwmalaryczne w Alstonii szkolnej, Niebielistce, Picrorhiza kurroa i Brezylce. Nie wykazano jednak, aby środki te były konkurencyjne klinicznie z lekami stosowanymi obecnie w tych schorzeniach. Jej praca doprowadziła do opracowania leku przeciwpadaczkowego o nazwie Ayush-56 i kilku leków przeciwmalarycznych.
Chatterjee napisała również około 400 artykułów, które zostały opublikowane w czasopismach krajowych i międzynarodowych.
Chatterjee ma na swoim koncie następujące osiągnięcia naukowe: