Beatrix Potter

Beatrix Potter
Ilustracja
Beatrix Potter (1913)
Imię i nazwisko

Helen Beatrix Potter

Data i miejsce urodzenia

28 lipca 1866
Londyn

Data i miejsce śmierci

22 grudnia 1943
Near Sawrey

Narodowość

angielska

Dziedzina sztuki

literatura dla dzieci, rysunek

Ważne dzieła
  • Piotruś Królik
  • Beniamin Truś
  • Kaczka Tekla Kałużyńska
  • Prosiak Robinson
podpis
Multimedia w Wikimedia Commons
Strona internetowa

Helen Beatrix Potter (ur. 28 lipca 1866 w Londynie, zm. 22 grudnia 1943 w Near Sawrey) – angielska ilustratorka oraz autorka powiastek i wierszy dla dzieci. W 1902 wydała ilustrowaną przez siebie książkę Piotruś Królik (The Tale of Peter Rabbit). Oprócz niej napisała jeszcze 22 inne powiastki (tales), w których obok królika Piotrusia pojawiają się także inne antropomorficzne zwierzęta, m.in. Beniamin Truś (Benjamin Bunny), wiewiórka Orzeszko (Squirrel Nutkin), prosiak Robinson (Pig Robinson), kaczka Tekla Kałużyńska (Jemima Puddle-Duck).

Życiorys

Urodziła się 28 lipca 1866 w South Kensington w Londynie jako córka Ruperta Pottera i Helen Leech. Pochodziła z należącej do klasy wyższej, zamożnej rodziny i wychowywana była przez guwernantki. Jej młodszy brat, Bertram, został wysłany do szkoły z internatem i rzadko bywał w domu. Beatrix spędzała czas, opiekując się zwierzętami i rysując – głównie przyrodę. Prowadziła także własne obserwacje natury i mając poparcie swojego wuja, chemika sir Henry’ego Enfielda Roscoe’a, przedstawiła swoje prace botanikom z Royal Botanical Gardens w Kew. Została jednak odrzucona przez środowisko naukowe ze względu na swoją płeć.

Beatrix Potter w wieku 15 lat
Króliki Flopcia, Beniamin (tyłem) i Piotruś na rysunku Beatrix Potter
Dom Beatrix Potter w posiadłości Hill Top
– obecnie własność National Trust

Jako piętnastolatka zaczęła pisać dziennik, bardzo małymi literami i specjalnym szyfrem (udało się go odczytać dopiero w latach 60. XX wieku). Była zafascynowana malarstwem i często chodziła z rodzicami na wystawy. Jej ulubionymi twórcami byli: Rafael, Thomas Gainsborough, Reynolds i Tycjan.

W 1892 jej formalna edukacja dobiegła końca i Potter zaczęła chodzić do Muzeum Historii Naturalnej. Udało się jej także spotkać z Charliem McIntoshem. Odkryła wtedy także nowy gatunek grzyba (jednak publikacja i uznanie w tej dziedzinie przyszły dopiero pośmiertnie).

Wtedy to udało się jej sprzedać kartki pocztowe, a sześćdziesiąt realistycznych przedstawień owadów ukazało się w książce dr W.P.K. Findlaya pt. Wayside and Woodland Fungi.

W 1893 napisała Piotrusia Królika, a w 1901 wydała go własnym sumptem za 11 funtów i sprzedała 250 egzemplarzy książki wśród znajomych i rodziny. Zainteresowana jej sukcesem oficyna Warne & Co, zgodziła się (mimo wcześniejszej odmowy) na wydanie książki, co nastąpiło w 1902. Publikacja okazała się bestsellerem (sprzedano 28 tys. egzemplarzy). W kolejnych latach napisała następne powiastki, a w 1903, w wieku 37 lat stała się niezależna finansowo. Potem powstała również pierwsza maskotka Piotrusia Królika, zaprojektowana przez autorkę.

W czerwcu 1905 nieoficjalnie zaręczyła się (mimo sprzeciwu rodziców) z Normanem Warne'em – swoim wydawcą. Do ślubu jednak nie doszło, gdyż 25 sierpnia Norman umarł na białaczkę.

W październiku kupiła Hill Top Farm w Near Sawrey w Krainie Jezior. Potem wykupiła kolejne farmy, nie chcąc dopuścić do zmian krajobrazu wskutek planowanej zabudowy terenu. W 1918 założyła hodowlę owiec rasy Herdwick, które wygrywały w konkursach na lokalnych wystawach rolniczych. W 1930 jako pierwsza kobieta objęła stanowisko prezesa Stowarzyszenia Hodowców Owiec Herdwick.

W 1913 wyszła za mąż za adwokata Williama Heellisa, którego jako nastoletniego chłopca poznała w dzieciństwie podczas wakacji. Przy jego pomocy wykupywała zagrożone likwidacją farmy. W chwili śmierci była właścicielką 4000 akrów (1618 hektarów) ziemi w Krainie Jezior (które przekazała organizacji National Trust for Places of Historic Interest or Natural Beauty).

Zmarła wskutek zapalenia płuc 22 grudnia 1943 w Near Sawrey. Kremacja odbyła się bez świadków, żałobników, kwiatów i księgi kondolencyjnej. Zgodnie z dyspozycją zmarłej, jej prochy zostały rozsypane na wzgórzu, wznoszącym się nad farmą Hill Top.

Twórczość

Powiastki
Inne utwory

Polskie tłumaczenia

Zbiory:

Seria Wydawnicza Biblioteka Królika Piotrusia Wydawnictwa Siedmioróg z 1991 roku:

  1. Piotruś Królik, tłum. Małgorzata Musierowicz [The Tale of Peter Rabbit]
  2. Kaczka Tekla Kałużyńska, tłum. Małgorzata Musierowicz [The Tale of Jemima Puddle-Duck]
  3. Pani Mrugalska, tłum. Małgorzata Musierowicz [The Tale of Mrs. Tiggy - Winkle]
  4. Dwie niegrzeczne myszy, tłum. Małgorzata Musierowicz [The Tale of Two Bad Mice]
  5. Pani Tycia Myszka, tłum. Małgorzata Musierowicz [The Tale of Mrs. Tittlemouse]
  6. Tomek Kociak, tłum. Małgorzata Musierowicz [The Tale of Tom Kitten]

Seria Wydawnicza Wydawnictwa Olesiejuk:

Pojedyncze opowiadania:

Filmy i fani

Zobacz też

Przypisy

  1. ↑ Hanna Lebecka, Beatrix Potter i jej bajki, „Nowe Książki” (nr 2/3), 1992, s. 71-72..
  2. 1 2 Utwory Three Little Mice i The Rabbits' Christmas Party powstały na początku lat 90. XIX wieku.
  3. 1 2 3 Utwory po raz pierwszy opublikowane w 1989 w zbiorze The Complete Tales of Beatrix Potter – wyd. pol. Powiastki Beatrix Potter, Wilga 2010, tłum. Małgorzata Musierowicz przy współpracy Jacka Stokłosy.
  4. ↑ Utwór po raz pierwszy opublikowany w 1971.
  5. ↑ Rozkoszna praca! – Małgorzata Musierowicz o tłumaczeniu „Powiastek Beatrix Potter” – Qlturka.pl Dziecko i kultura [online], qlturka.pl [dostęp 2018-12-12].
  6. ↑ "Powiastki Beatrix Potter" - recenzja [online], Uroda i Zdrowie - serwis nie tylko dla kobiet, 25 stycznia 2012 [dostęp 2018-12-12] (pol.).
  7. ↑ "Najpiękniejsze powiastki Beatrix Potter", opowiada Małgorzata Musierowicz [online], "Najpiękniejsze powiastki Beatrix Potter", opowiada Małgorzata Musierowicz [dostęp 2018-12-12].
  8. ↑ To Przeczytałam, To przeczytałam: Beatrix Potter - Biblioteka Królika Piotrusia [online], To przeczytałam, 2 października 2011 [dostęp 2018-12-12].

Linki zewnętrzne