Bitwa o Podgaje

Bitwa o Podgaje
II wojna światowa, front wschodni, część operacji pomorskiej
Czas

31 stycznia – 3 lutego 1945

Miejsce

Podgaje

Terytorium

III Rzesza

Przyczyna

próba przełamania Wału Pomorskiego

Wynik

zwycięstwo 1 Dywizji Piechoty 1 Armii Wojska Polskiego

Strony konfliktu
 III Rzesza Rzeczpospolita Polska Polska
 ZSRR
Dowódcy
SS-Oberführer Arthur Ax gen. bryg. Wojciech Bewziuk
Siły
15 Dywizja Piechoty SS Lettland 1 Dywizja Piechoty
Straty
ponad 3000 zabitych i rannych 233 zabitych,
58 zaginionych i 510 rannych
Położenie na mapie Rzeszy Niemieckiej (Republiki Weimarskiej i III Rzeszy w granicach sprzed 1938)
Mapa konturowa Rzeszy Niemieckiej (Republiki Weimarskiej i III Rzeszy w granicach sprzed 1938), u góry nieco na prawo znajduje się punkt z opisem „miejsce bitwy”
Ziemia53°28′31″N 16°52′51″E/53,475278 16,880833
Żołnierze 1 Dywizji Piechoty wyruszają na front

Bitwa o Podgaje – starcie zbrojne mające miejsce w dniach 31 stycznia-3 lutego 1945 między oddziałami 1 Armii Wojska Polskiego a 15 Dywizją Piechoty SS Lettland.

Do pierwszych walk doszło, gdy 4 kompania dowodzona przez ppor. Alfreda Sofkę z 1 Dywizji Piechoty dotarła do tzw. pasa przesłaniania pod Podgajami, wchodzącego w skład Wału Pomorskiego. Odcinek w rejonie Podgajów obsadziła 15 Dywizja Piechoty SS Lettland. Kompania pozbawiona wsparcia (pozostałe pododdziały uwikłały się w walki z 48 Zmotoryzowanym Pułkiem SS) uległa po walce oddziałom 15 Dywizji Piechoty SS Lettland. Ppor. Sofka poległ, a pozostali przy życiu żołnierze polscy oddali się do niewoli.

Kiedy bici jeńcy zorientowali się, że zostaną zabici, trzech z nich podjęło próbę ucieczki. Uciec udało się jednak jedynie chor. Zbigniewowi Furgale, pozostali dwaj zostali zabici. Po związniu rąk drutem kolczastym jeńcy zostali zamknięci w stodole, którą podpalono.

 Osobny artykuł: Zbrodnia w Podgajach.

W rejon Podgajów dotarły kolejne pododdziały 1 Dywizji Piechoty i pomimo ataku prowadzonych 1 i 2 lutego obrona niemiecka nie została przełamana. Powodzenie w postacji zdobycia miejscowości nastąpiło 3 lutego i związane było z przybyciem kolejnych posiłków w tym czołgu z 2 Gwardyjskiego Korpusu Pancernego Armii Czerwonej. Straty po stronie polskiej były znaczne poległo 233 żołnierzy (w tym 24 oficerów), oprócz tego było jeszcze 510 rannych i 58 zaginionych. Straty niemieckie ocenione zostały na ponad 3000 zabitych i rannych. W ręce polskie trafiło również 20 dział oraz kilkaset furmanek, motocykli i rowerów.

Po zakończeniu wojny Okręgowa Komisja Badania Zbrodni Hitlerowskich w Koszalinie ustaliła, że za zbrodnię na jeńcach polskich odpowiada dowodzący dywizją SS-Oberführer Ax oraz oficerowie Hasel i Rhode.

Upamiętnienie

W okresie Polski Ludowej w centrum miejscowości zbudowano pomnik upamiętniający 31 żołnierzy polskich zamordowanych po oddaniu się do niemieckiej niewoli, a w III Rzeczypospolitej uczestników bitwy upamiętniono na Grobie Nieznanego Żołnierza w Warszawie tablicą z napisem: „PODGAJE 31 I 1945”.

Przypisy

  1. ↑ Sobczak 1978 ↓, s. 270.
  2. ↑ Dolata i Jurga 1977 ↓, s. 390.
  3. ↑ Bishop 2015 ↓, s. 143.
  4. 1 2 3 Dolata i Jurga 1977 ↓, s. 391.
  5. ↑ Sobczak 1978 ↓, s. 278.
  6. 1 2 Kosiarz 1967 ↓, s. 88.
  7. ↑ Sobczak 1978 ↓, s. 289.
  8. ↑ Sobczak 1978 ↓, s. 279.
  9. ↑ Muzeum Ziemi Złotowskiej

Bibliografia

Linki zewnętrzne