Brachauchenius

	Brachauchenius
	Okres istnienia: 125–91 mln lat temu PreꞒ Ꞓ O S D C P T J K Pg N Q
	; Brachauchenius polujący na nurkującego ptaka z rodzaju Hesperornis.
	Systematyka
Domena	eukarionty
Królestwo	zwierzęta
Typ	strunowce
Podtyp	kręgowce
Gromada	zauropsydy
Nadrząd	Sauropterygia
Rząd	Plezjozaury
Rodzina	Pliozaury
Rodzaj	Brachauchenius
Gatunki
	B. lucasi;
	B. lucasi;
	Multimedia w Wikimedia Commons

Brachauchenius (z gr. "krótka szyja") jest nazwą drapieżnego pliozaura żyjącego w morzach kredy (od późnego barremu do turonu). Obecnie dysponujemy kilkoma prawie kompletnyni czaszkami z żuchwami oraz częściowo zachowanymi szkieletami tych morskich gadów. Skamieniałości pochodzą ze Stanów Zjednoczonych (stany Kansas i Teksas), Kolumbii i Maroka.

Historia odkryć

Pierwsze szczątki Brachauuchenius zostały odkryte w r 1903, w Kansas, w formacji Benton hrabstwa Ottawa County. Opisane zostały następnie przez Samuela Willinstona. W roku 1907 Williston opisał czaszkę odkrytą w Teksasie, (w okolicach Austin, formacja Eagle Ford). W 1951 Robert i Frank Jenrich odnaleźli na terenie kansaskiego hrabstwa Russell County szczątki kolejnego okazu. W roku 2004 dokonano w Kolumbii odkrycia dobrze zachowanego szkieletu tego gada na terenie Villa de Leyva, w formacji Paja.

Budowa

Brachauchenius był dużym pliozaurem, mierzącym nawet do 11 metrów. Masa ciała wynosiła 19-20 ton.
Jego czaszka mierzyła do ponad 1,50 metra, a żuchwa do 1,84 metra długości. Trójkątna głowa miała nietypowy wygląd: przypominała bardziej głowy mozazurów niż innych pliozaurów, których pyski kończyły się tępo zaraz przed nozdrzami. Mocne szczęki wyposażone były w zestaw ostrych zębów.
Charakterystyczna dla pliozaurów krótka szyja składała się z 13 krótkich kręgów i mierzyła mniej więcej 3/4 długości głowy. Żebra szyjne posiadały pojedyncze głowy, podczas gdy większość pliozaurów każde posiada podwójne głowy żeber szyjnych.
Zwierzę posiadało dwie pary wiosłowatych płetw, za pomocą których poruszało się w wodzie, podobnie jak żółwie. Ich budowa nie była przystosowana do poruszania się na lądzie. Jednak możliwe jest, że gad ten mógł wydostawać się na brzeg, na przykład w celu złożenia jaj w piasku.
Brachauchenius oddychał powietrzem atmosferycznym za pomocą płuc.

Odżywianie

Brachauchenius żywił się najprawdopodobniej rybami, głowonogami, a także innymi morskimi gadami. Jego łupem mogły padać żółwie z rodzaju Desmatochelys.

Przypisy

↑ D. Angst i N. Bardet. A new record of the pliosaur Brachauchenius lucasi Williston, 1903 (Reptilia: Sauropterygia) of Turonian (Late Cretaceous) age, Morocco. „Geological Magazine”. 153 (3), s. 449–459, 2016. DOI: 10.1017/S0016756815000321. (ang.).

Bibliografia

[1] D. Angst i N. Bardet. A new record of the pliosaur Brachauchenius lucasi Williston, 1903 (Reptilia: Sauropterygia) of Turonian (Late Cretaceous) age, Morocco. „Geological Magazine”. 153 (3), s. 449–459, 2016. DOI: 10.1017/S0016756815000321. (ang.).