Bruniaceae

*Bruniaceae*
	; Berzelia lanuginosa
	Systematyka
Domena	eukarionty
Królestwo	rośliny
Podkrólestwo	rośliny zielone
Nadgromada	rośliny telomowe
Gromada	rośliny naczyniowe
Podgromada	rośliny nasienne
Nadklasa	okrytonasienne
Klasa	Magnoliopsida
Nadrząd	astropodobne
Rząd	Bruniales
Rodzina	Bruniaceae
	Nazwa systematyczna
	Bruniaceae R. Br. ex DC.; Prodr. 2: 43. Nov 1825
	Multimedia w Wikimedia Commons

Bruniaceae – rodzina roślin nasiennych z rzędu Bruniales. Są to krzewiaste rośliny wrzosopodobne występujące na południowym krańcu Afryki, niemal w całości w Prowincji Przylądkowej, z nielicznymi przedstawicielami sięgającymi na wschodzie do prowincji KwaZulu-Natal. Rodzina obejmuje 6 rodzajów z 81 gatunkami. Rosną one w formacji fynbos. Znaczenie ekonomiczne tych roślin jest ograniczone – stosowane bywają po ususzeniu w bukieciarstwie.

Morfologia

Pokrój: Wrzosopodobne krzewy i półkrzewy osiągające do 3 m wysokości, zwykle o pędach prosto wzniesionych, rózgowatych.
Liście: Skrętoległe, drobne, sztywne, łuskowate do igłowatych, zwykle czarno zakończone, zwłaszcza za młodu i z drobnymi przylistkami.
Kwiaty: Drobne (od 1 mm do 15 mm), skupione w szczytowe, zwykle główkowate kwiatostany. Kwiaty są promieniste, obupłciowe, 5-krotne. Płatki korony wolne, białe lub jaskrawo zabarwione (Audouinia). Pręcików 5. Zalążnia dolna lub wpół dolna, powstaje z 1–3 owocolistków, w każdym rozwijają się dwa zalążki.
Owoce: Niepękające lub pękające klapkami torebki otoczone trwałym kielichem.

Systematyka

Rośliny w przeszłości różnie były klasyfikowane – w obrębie różowców (Rosales), obok skalnicowatych (Saxifragaceae) lub Grubbiaceae (system Takhtajana z 1997). Ostatecznie dowodu molekularne wskazały na ich przynależność do astrowych. W systemie APG III z 2009 włączone zostały do rzędu Bruniales. Pozycja systematyczna zachowana została bez zmian w systemie APG IV z 2016. W obrębie rzędu Bruniales rodzina uznawana była za siostrzaną dla rodziny Columelliaceae, ale w kolejnych latach okazało się, że Bruniaceae zajmują pozycję bardziej bazalną w klasyfikacji i w systemie APG V z 2026 Columelliaceae zostały odłączone.

Podział rodziny na plemiona i rodzaje

plemię Linconieae Quint & Claßen-Bockhoff

Linconia L.

plemię Audouineae Niedenzu

Audouinia Brongniart
Thamnea Brongniart

plemię Brunieae Quint & Claßen-Bockhoff

Berzelia Brongniart
Brunia Lamarck
Staavia Dahl

Przypisy

↑ Michael A.M.A. Ruggiero Michael A.M.A. i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI: 10.1371/journal.pone.0119248, PMID: 25923521, PMCID: PMC4418965 [dostęp 2021-03-05] (ang.).
1 2 3 4 5 6 7 Peter F.P.F. Stevens Peter F.P.F., Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2021-03-05] (ang.).
↑ James Reveal: Indices Nominum Supragenericorum Plantarum Vascularium – B. [dostęp 2017-02-27]. (ang.).
1 2 3 4 5 6 Heywood V. H., Brummitt R. K., Culham A., Seberg O.: Flowering plant families of the world. Ontario: Firely Books, 2007, s. 72. ISBN 1-55407-206-9.
↑ Angiosperm Phylogeny Group (2009). An update of the Angiosperm Phylogeny Group classification for the orders and families of flowering plants: APG III. Botanical Journal of the Linnean Society 161: 105-121.
1 2 The Angiosperm Phylogeny Group. An update of the Angiosperm Phylogeny Group classification for the orders and families of flowering plants: APG IV. „Botanical Journal of the Linnean Society”. 181, 1, s. 1–20, 2016. DOI: 10.1111/boj.12385.
↑ James W.J.W. Byng James W.J.W. i inni red., Large-scale nuclear and plastid phylogenomic analyses inform an updated Angiosperm Phylogeny Group classification: APG V, „J Syst Evol”, 64 (5), 2026, s. 845-874 [dostęp 2026-10-01] .
↑ List of Genera in BRUNIACEAE, [w:] Vascular plant families and genera, Kew Gardens & Missouri Botanical Garden [dostęp 2017-02-27] (ang.).

[ruggiero-1] Michael A.M.A. Ruggiero Michael A.M.A. i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI: 10.1371/journal.pone.0119248, PMID: 25923521, PMCID: PMC4418965 [dostęp 2021-03-05] (ang.).

[apweb-2] 1 2 3 4 5 6 7 Peter F.P.F. Stevens Peter F.P.F., Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2021-03-05] (ang.).

[rev-3] James Reveal: Indices Nominum Supragenericorum Plantarum Vascularium – B. [dostęp 2017-02-27]. (ang.).

[heywood-4] 1 2 3 4 5 6 Heywood V. H., Brummitt R. K., Culham A., Seberg O.: Flowering plant families of the world. Ontario: Firely Books, 2007, s. 72. ISBN 1-55407-206-9.

[5] Angiosperm Phylogeny Group (2009). An update of the Angiosperm Phylogeny Group classification for the orders and families of flowering plants: APG III. Botanical Journal of the Linnean Society 161: 105-121.

[apgIV-6] 1 2 The Angiosperm Phylogeny Group. An update of the Angiosperm Phylogeny Group classification for the orders and families of flowering plants: APG IV. „Botanical Journal of the Linnean Society”. 181, 1, s. 1–20, 2016. DOI: 10.1111/boj.12385.

[apgV-7] James W.J.W. Byng James W.J.W. i inni red., Large-scale nuclear and plastid phylogenomic analyses inform an updated Angiosperm Phylogeny Group classification: APG V, „J Syst Evol”, 64 (5), 2026, s. 845-874 [dostęp 2026-10-01] .

[kew-8] List of Genera in BRUNIACEAE, [w:] Vascular plant families and genera, Kew Gardens & Missouri Botanical Garden [dostęp 2017-02-27] (ang.).