.jpg) Cecil Payne (2005) | |
| Imię i nazwisko |
Cecil McKenzie Payne |
|---|---|
| Data i miejsce urodzenia |
14 grudnia 1922 |
| Data i miejsce śmierci |
27 listopada 2007 |
| Instrumenty | |
| Gatunki | |
| Zawód |
muzyk |
| Wydawnictwo |
Savoy, Delmark |
| Powiązania | |
| Zespoły | |
| Dizzy Gillespie and His Big Band Dameronia | |
Cecil McKenzie Payne (ur. 14 grudnia 1922 w Nowym Jorku, zm. 27 listopada 2007 w Stratford) – afroamerykański saksofonista i flecista jazzowy. Jeden z najlepszych saksofonistów barytonowych w epoce bebopu.
Urodził się i wychował w Brooklynie. Miał siostrę Cavril, przyszłą wokalistkę, z którą sporadycznie występował. W wieku trzynastu lat usłyszał solo Lestera Younga w utworze Honeysucle Rose, wykonywanym przez orkiestrę Counta Basiego. Potem od razu poprosił ojca o saksofon i wkrótce dostał alt. Lekcje gry pobierał u lokalnego lecz znanego saksofonisty altowego – Pete’a Browna. Uczęszczał do prestiżowej The Boys’ High School w dzielnicy Bedford-Stuyvesant. Jego młodszym kolegą szkolnym był Randy Weston, późniejszy słynny pianista jazzowy, z którym współpracował.
Pierwsze kroki w karierze muzyka stawiał grając w zespołach lokalnych. W 1942 otrzymał powołanie do U.S. Army. Przez cztery lata służby grał w orkiestrze wojskowej. Po jej zakończeniu w 1946 zadebiutował jako muzyk studyjny. Był sidemanem w nagraniu płyty puzonisty J.J. Johnsona dla wytwórni Savoy. Podczas krótkiej współpracy z trębaczem Royem Eldridgem zaczął grać na saksofonie barytonowym, który stał się jego głównym instrumentem. Jeszcze w tym samym roku dołączył do orkiestry trębacza Dizzy’ego Gillespiego, poznanego przez Eldridge’a. Występując w big-bandzie współtwórcy stylu bebop, zyskał uznanie dzięki nowemu podejściu do nieporęcznego i przez to nielubianego przez muzyków barytonu, i pełnej wdzięku grze na nim. Uczestniczył w większości najbardziej znaczących nagrań Gillespiego z tego okresu, m.in. dwuczęściowej kompozycji Cubano-Be/Cubano-Bop. Ponadto zagrał wiele oryginalnych partii solowych w szeregu utworów, takich jak Ow! i Stay on It. Mimo powszechnego szacunku, jakim cieszył się wśród znawców jazzu, nigdy nie zaznał sławy.
W 1949 odszedł od Gillespiego i jako lider dokonał nagrań dla wytwórni Decca. Towarzyszyli mu m.in. pianista Duke Jordan i trębacz Kenny Dorham. Następnie współpracował z zespołami pianisty Tadda Damerona i saksofonisty Colemana Hawkinsa. Od 1952 do 1954 występował z formacją saksofonisty Illinois Jacqueta. W 1956 odbył tournée po Szwecji w zespole swojego szkolnego kolegi – Randy'ego Westona, z którym grał okazjonalnie przez długie lata. W tym samym roku nagrał album Patterns of Jazz. Rok później wraz z innym barytonistą – Pepperem Adamsem wziął udział w powstaniu płyty Dakar Johna Coltrane’a, giganta jazzu nowoczesnego. Niedługo potem porzucił zajęcie muzyka i podjął pracę w firmie ojca, zajmującej się nieruchomościami. Na estradę i do studia nagraniowego wrócił w 1960. W kolejnym roku został dyrygentem zespołu muzycznego grającego w awangardowym przedstawieniu teatralnym The Connection, autorstwa Jacka Gelbera. Sztuka w inscenizacji nowojorskiego, off-broadwayowego, eksperymentalnego The Living Theatre odniosła sukces, m.in. zdobyła w 1961 Grand Prix na Festiwalu Teatru Narodów w Paryżu. We Francji dołączył do orkiestry Lionela Hamptona, z którą odbył swoją drugą trasę koncertową w Europie. Po powrocie do Stanów Zjednoczonych kontynuował pracę w firmie ojca.
W następnych latach jako lider nagrał niewiele płyt. Najlepszą z nich był zarejestrowany w 1969 album Zodiac. Pozostał jednak cenionym sidemanem. Od 1963 do 1966 współpracował z formacją kubańsko-amerykańskiego bandlidera Machito. Przez następne dwa lata grał z zespołem klarnecisty Woody’ego Hermana. W 1969 dołączył do składu orkiestry Counta Basiego, z którą grał do 1972. W 1974 został członkiem The New York Jazz Repertory Orchestra. Odbył także europejskie tournée z przedstawieniem teatru muzycznego, pt. The Musical Life of Charlie Parker. Przez całe następne dziesięciolecie był związany z zespołem Dameronia, założonym przez perkusistę Philly'ego Joego Jonesa w hołdzie Taddowi Dameronowi i jego muzyce. Po śmierci Jonesa w 1985 został nieformalnym kierownikiem zespołu. Jednocześnie przez dłuższy czas ponownie pracował z Jacquetem. Założył także i prowadził własną grupę – The Bebop Generation, z którą występował w różnych klubach Nowego Jorku. Na początku lat 90. nagrał w wytwórni Delmark kilka dobrze ocenionych płyt. Jednak ok. 1985 był rzadko widywany. Dopiero po pewnym czasie znajomi dotarli do jego brooklyńskiego domu, w którym żył jak pustelnik, samotny, niedożywiony i ze słabnącym wzrokiem. Będąc człowiekiem dumnym i niezależnym, niechętnie przyjął pomoc finansową ze strony Jazz Foundation of America. Na szczęście jego stan zdrowia szybko się poprawił i z czasem wrócił do pracy. W listopadzie 2001 w znanym nowojorskim klubie jazzowym, 55 Bar, dał dwa występy ze swoją siostrą – Cavril. Regularnie koncertował niemal do śmierci.
Zmarł na raka prostaty. Miał 84 lata.
Zestawienie wg dat wydania płyt
