Chnum

Chnum
W9wC4
bóg Górnego Egiptu, zachodzącego słońca, stwórca ludzi, dawca wody i opiekun wylewów Nilu, patron garncarzy
Ilustracja
Występowanie

mitologia egipska

Wcielenie zwierzęce

baran

Siedziba

Elefantyna

Teren kultu

starożytny Egipt

Szczególne miejsce kultu

Elefantyna

Rodzina
Żona

Satis, Heket (w Antinoe)

Dzieci

Anukis

Chnum – w mitologii egipskiej jeden z bogów Górnego Egiptu, patron garncarzy i zachodzącego słońca, uważany za stwórcę ludzi.

Czczony już w czasach Starego Państwa jako lokalne bóstwo wyspy Elefantyny, następnie jego kult rozpowszechnił się na cały Górny Egipt i Nubię. Jego żoną była bogini Satis, a córką Anuket (tzw. triada elefantyńska)[potrzebny przypis]. W Esnie czczono go wraz z dwiema boginiami uznawanymi za jego żony – Menhit i Nebtuu – oraz dziećmi: Neit i Heką. Z kolei w ośrodku kultu w Antinoe czczony był razem z Heket, którą uważano tam za jego małżonkę. Od V dynastii (zgodnie z teologią heliopolitańską) łączony był ze Słońcem (Ra), występując pod imieniem Chnum-Re.

Jako stwórca ludzi miał na kole garncarskim ulepić człowieka wraz z jego ka oraz inne stworzenia. Uważany był także za dawcę wody i opiekuna wylewów Nilu.

W sztuce staroegipskiej wyobrażano go przy kole garncarskim – sceny takie pojawiły się w okresie XVIII dynastii. Przedstawiano go również jako długorogiego barana lub mężczyznę z głową barana.

Świątynię Chnuma wzniesiono na wyspie Elefantynie w czasach Nowego Państwa, a kolejną w tej samej epoce w Esnie. Świątynię Chnuma zbudowała także królowa Hatszepsut w Kumma w Nubii. Ponadto na Elefantynie odkryto cmentarzysko świętych zwierząt Chnuma – baranów.