Wielopłetwcokształtne

Wielopłetwcokształtne
	Polypteriformes
	Bleeker, 1859
	Okres istnienia: kreda–dziś PreꞒ Ꞓ O S D C P T J K Pg N Q
	; Polypterus weeksii
	Systematyka
Domena	eukarionty
Królestwo	zwierzęta
Typ	strunowce
Podtyp	kręgowce
Nadgromada	ryby kostnoszkieletowe
Gromada	Cladistii; Pander, 1860
Rząd	wielopłetwcokształtne
Rodziny
	1 rodzina (+ kilka rodzajów o statusie incertae sedis – zobacz opis w tekście
	1 rodzina (+ kilka rodzajów o statusie incertae sedis – zobacz opis w tekście
	Systematyka w Wikispecies
	Multimedia w Wikimedia Commons

Wielopłetwcokształtne (Polypteriformes) – monotypowy rząd ryb kostnoszkieletowych (Osteichthyes), zaliczany do rzędu Cladistii (Cladistii jest traktowana przez niektóre ujęcia systematyczne jako infragromada w obrębie ryb promieniopłetwych). Jest taksonem siostrzanym dla Actinopteri, obejmującego wszystkie pozostałe ryby promieniopłetwe. Najstarsze znane szczątki kopalne wielopłetwcokształtnych pochodzą ze środkowej kredy Afryki i późnej kredy Ameryki Południowej.

Budowa

Wielopłetwcokształtne mają wydłużone ciało pokryte łuską ganoidalną. Na szczękach mają drobne ząbki. Ich kręgi są dwuwklęsłe. Pierwszy kręg łączy się stawowo z kością potyliczną. Płetwa grzbietowa jest długa, płetwy piersiowe zewnętrznie są podobne do płetw ryb trzonopłetwych. Narządem oddychania są skrzela oraz gąbczasty pęcherz pławny.

Systematyka

Wielopłetwcokształtne obejmują jedną rodzinę:

Polypteridae Bonaparte, 1835 – wielopłetwcowate

We wcześniejszych klasyfikacjach wielopłetwcokształtne zaliczane były do podgromady ryb ramieniopłetwych (Brachiopterygii).

Rodzaje o niepewnej pozycji systematycznej (incertae sedis) zaliczane do rzędu wielopłetwcokształtnych:

Bartschichthys Gayet & Meunier, 1996
Inbecetemia Werner & Gayet, 1997
Nagaia Werner & Gayet, 1997
Sudania Werner & Gayet, 1997
Saharichthys Werner & Gayet, 1997
Sainthilairia Gayet & Meunier, 1996
Serenoichthys Dutheil, 1999

Zobacz też

lista rodzin ryb

Przypisy

↑ Polypteriformes, [w:] Integrated Taxonomic Information System (ang.).
↑ G. Nikolski: Ichtiologia szczegółowa. Tłum. Franciszek Staff. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Rolnicze i Leśne, 1970, s. 102.
1 2 RonR. Fricke RonR., William NeilW.N. Eschmeyer William NeilW.N., Jon DavidJ.D. Fong Jon DavidJ.D., SPECIES BY FAMILY/SUBFAMILY, [w:] Eschmeyer’s Catalog of Fishes, California Academy of Sciences, 2 kwietnia 2024 [dostęp 2024-04-24] (ang.).
1 2 3 Joseph S. Nelson: Fishes of the World. John Wiley & Sons, 2006. ISBN 0-471-25031-7.
↑ R. van der Laan. Family-group names of fossil fishes. „European Journal of Taxonomy”. 466, s. 51, 2018. DOI: 10.5852/ejt.2018.466. (ang.).
↑ M. Gayet, F.J. Meunier & C. Werner. Diversification in Polypteriformes and special comparison with the Lepisosteiformes. „Palaeontology”. 45 (2), s. 361–376, 2002. (ang.).

Bibliografia

Rząd: Ramieniopłetwe Polypteriformes. W: Władysław Zamachowski, Adam Zyśk: Strunowce Chordata. Kraków: Wydawnictwo Naukowe WSP, 1997. ISBN 83-86841-92-3.

[itis-1] Polypteriformes, [w:] Integrated Taxonomic Information System (ang.).

[Nikolski-2] G. Nikolski: Ichtiologia szczegółowa. Tłum. Franciszek Staff. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Rolnicze i Leśne, 1970, s. 102.

[EschmFam-3] 1 2 RonR. Fricke RonR., William NeilW.N. Eschmeyer William NeilW.N., Jon DavidJ.D. Fong Jon DavidJ.D., SPECIES BY FAMILY/SUBFAMILY, [w:] Eschmeyer’s Catalog of Fishes, California Academy of Sciences, 2 kwietnia 2024 [dostęp 2024-04-24] (ang.).

[Nelson2006-4] 1 2 3 Joseph S. Nelson: Fishes of the World. John Wiley & Sons, 2006. ISBN 0-471-25031-7.

[laan-5] R. van der Laan. Family-group names of fossil fishes. „European Journal of Taxonomy”. 466, s. 51, 2018. DOI: 10.5852/ejt.2018.466. (ang.).

[gay&inni-6] M. Gayet, F.J. Meunier & C. Werner. Diversification in Polypteriformes and special comparison with the Lepisosteiformes. „Palaeontology”. 45 (2), s. 361–376, 2002. (ang.).