Croomia

*Croomia*
	; Croomia heterosepala
	Systematyka
Domena	eukarionty
Królestwo	rośliny
Podkrólestwo	rośliny zielone
Nadgromada	rośliny telomowe
Gromada	rośliny naczyniowe
Podgromada	rośliny nasienne
Nadklasa	okrytonasienne
Klasa	Magnoliopsida
Nadrząd	liliopodobne (≡ jednoliścienne)
Rząd	pandanowce
Rodzina	Stemonaceae
Rodzaj	Croomia
	Nazwa systematyczna
	Croomia Torr.; Fl. N. Amer. 1: 663 (1840)
	Typ nomenklatoryczny
	Croomia pauciflora (Nutt.) Torr.
Synonimy
	Torreya H.B.Croom ex Meisn.;
	Torreya H.B.Croom ex Meisn.;
	Multimedia w Wikimedia Commons

Croomia Torr. – rodzaj wieloletnich roślin z rodziny Stemonaceae, obejmujący 6 gatunków, w tym 1 występujący w południowo-wschodnich Stanach Zjednoczonych, jeden występujący w Chinach i w Japonii oraz 4 endemiczne dla Japonii. Nazwa naukowa rodzaju została nadana na cześć Hardy'ego B. Crooma, amerykańskiego przyrodnika.

Morfologia

Łodyga: Płożące kłącze, ukorzeniające się w węzłach. Korzenie słabo mięsiste. Pędy naziemne zwykle wzniesione, nierozgałęzione.

Liście: Ulistnienie naprzemianległe. Liście proksymalne zredukowane, łuskowate; dystalne błoniaste. Blaszki liściowe sercowate do szeroko eliptycznych. Unerwienie liści dolnych równoległe, górnych dłoniaste.

Kwiaty: Kwiaty pojedyncze lub zebrane w 2-4-kwiatowe wierzchotki, wyrastające z pachwiny liścia na smukłym pędzie kwiatostanowym. Podkwiatki małe, łuskowate. Okwiat pojedynczy, o listkach wolnych u nasady, zachodzących na siebie. Pręciki osadzone u nasady listków okwiatu, o grubych nitkach i łukowatych główkach. Zalążnia górna, jajowata, spłaszczona. Znamię słupka główkowate.

Owoce: Jajowata, welwetowa torebka. Nasiona niemal kuliste, podłużnie żeberkowane, z elajosomem w postaci pęcherzykowatych włosków.

Systematyka

Pozycja systematyczna według Angiosperm Phylogeny Website (aktualizowany system APG V z 2026): Należy do rodziny Stemonaceae, w rzędzie pandanowców (Pandanales) zaliczanych do jednoliściennych (monocots).

Gatunki

Croomia heterosepala (Baker) Okuyama
Croomia hyugaensis Kadota & Mas.Saito
Croomia japonica Miq.
Croomia kinoshitae Kadota
Croomia pauciflora (Nutt.) Torr.
Croomia saitoana Kadota

Zagrożenie i ochrona

Występująca w Stanach Zjednoczonych Croomia pauciflora została uznana za gatunek zagrożony wyginięciem. W Luizjanie uznano go za prawdopodobnie wymarły, w Georgii za krytycznie zagrożony, a na Florydzie i w Alabamie za zagrożony.

Zagrożeniem dla tych roślin jest ich bezpośrednie niszczenie przez dziki, które żerują na ich kłączach, oraz jelenie, które żerują na liściach, a także destrukcja siedlisk. Ze względu na płytko położone kłącza i powolny wzrost Croomia pauciflora jest podatna na wszelkie zakłócenia, w tym zmiany warunków hydrologicznych i klimatycznych, erozję gleby, a także pożary.

Przypisy

↑ Michael A.M.A. Ruggiero Michael A.M.A. i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI: 10.1371/journal.pone.0119248, PMID: 25923521, PMCID: PMC4418965 [dostęp 2020-02-20] (ang.).
1 2 Peter F.P.F. Stevens Peter F.P.F., Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2026-10-24] (ang.).
↑ Index Nominum Genericorum. Smithsonian Institution. [dostęp 2011-02-19].
1 2 3 Rafaël Govaerts: World Checklist of Selected Plant Families. The Board of Trustees of the Royal Botanic Gardens, Kew. [dostęp 2011-02-19]. (ang.).
1 2 Flora of North America. Vol. 26: Stemonaceae. [dostęp 2011-02-20].
1 2 3 4 5 Flora of China. Vol. 24: Stemonaceae. [dostęp 2011-02-20].
1 2 Klaus Kubitzki: Croomiaceae. W: Klaus Kubitzki (red.): The Families and Genera of Vascular Plants. T. 3: Flowering Plants. Monocotyledons. Lilianae (except Orchidaceae). Berlin Heidelberg: Springer-Verlag, 1998, s. 425. ISBN 3-540-64060-6. (ang.).
↑ NatureServe Explorer. Version 7.1. [dostęp 2011-02-20]. [zarchiwizowane z tego adresu (2006-03-15)].

[ruggiero-1] Michael A.M.A. Ruggiero Michael A.M.A. i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI: 10.1371/journal.pone.0119248, PMID: 25923521, PMCID: PMC4418965 [dostęp 2020-02-20] (ang.).

[apweb-2] 1 2 Peter F.P.F. Stevens Peter F.P.F., Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2026-10-24] (ang.).

[3] Index Nominum Genericorum. Smithsonian Institution. [dostęp 2011-02-19].

[kew-4] 1 2 3 Rafaël Govaerts: World Checklist of Selected Plant Families. The Board of Trustees of the Royal Botanic Gardens, Kew. [dostęp 2011-02-19]. (ang.).

[fona-5] 1 2 Flora of North America. Vol. 26: Stemonaceae. [dostęp 2011-02-20].

[foc-6] 1 2 3 4 5 Flora of China. Vol. 24: Stemonaceae. [dostęp 2011-02-20].

[kub-7] 1 2 Klaus Kubitzki: Croomiaceae. W: Klaus Kubitzki (red.): The Families and Genera of Vascular Plants. T. 3: Flowering Plants. Monocotyledons. Lilianae (except Orchidaceae). Berlin Heidelberg: Springer-Verlag, 1998, s. 425. ISBN 3-540-64060-6. (ang.).

[8] NatureServe Explorer. Version 7.1. [dostęp 2011-02-20]. [zarchiwizowane z tego adresu (2006-03-15)].