Dekiel

Dekiel korporacji Magna-Polonia

Dekiel (z niem. Deckel, m.in. „czapka”) – rodzaj czapki z daszkiem noszony przez członków korporacji akademickich.

Znaczenie i forma

Dekle stanowią oznakę przynależności do korporacji i dzielą się na fuksowskie, noszone przez fuksów, oraz barwiarskie, noszone przez barwiarzy. Najczęściej są okrągłe; w niektórych korporacjach, np. Lechii, stosowano rogatywki (konfederatki). Na denku dekla znajduje się wyszyty wzór właściwy dla każdego stowarzyszenia. Niekiedy pojawia się tam np. cyrkiel danej korporacji, gwiazda siedmioramienna(inne języki) bądź gwiazda bałtycka, czyli ornament przedstawiający dwa skrzyżowane, wklęsłe kwadraty z kółkiem w środku, lub inne symbole.

W korporacjach istnieją skodyfikowane zasady postępowania z deklami i związane z nimi zwyczaje, wynikające w obowiązku okazywania szacunku barwom stowarzyszenia wszytym w otoku.

Historia

Dekiel wpisuje się w długą historię czapek studenckich noszonych w różnych formach na uniwersytetach europejskich co najmniej od XII wieku. Wywodzi się od jednego z typów niemieckich nakryć głowy, które formy obecnego dekla nabrało w pierwszej połowie XIX wieku na uniwersytetach północnoniemieckich, m.in. na Uniwersytecie w Greifswaldzie, oraz na uczelniach w gubernii inflanckiej i guberni estońskiej Imperium Rosyjskiego (Uniwersytet w Dorpacie i Politechnika Ryska), gdzie istniały silne niemieckie wpływy kulturowe. Wraz z odzyskaniem przez Polskę niepodległości i przeniesieniem się polskich korporacji akademickich z Dorpatu i Rygi do kraju rozpowszechnił się wśród nowo powstających korporacji akademickich w różnych ośrodkach uniwersyteckich w Polsce.

Galeria

Zobacz też

Przypisy

  1. ↑ W. Doroszewski (red.), dekiel, [w:] Słownik języka polskiego [online], Wydawnictwo Naukowe PWN [dostęp 2025-06-26].
  2. 1 2 Insygnia korporacyjne, wprowadzenie. Korporacja Akademicka Arkonia, 8 października 2008. [dostęp 2011-10-08].
  3. 1 2 3 Słownik (hasło „dekiel”). Korporacja Akademicka Arkonia. [dostęp 2025-06-26].
  4. 1 2 3 Patryk Tomaszewski: Polskie korporacje akademickie w latach 1918–1939. Struktury, myśl polityczna, działalność. Toruń: 2011, s. 56–58. ISBN 978-83-928698-3-2. [dostęp 2025-06-26].
  5. ↑ Dekiel. Korporacja Akademicka Sarmatia. [dostęp 2025-06-26].
  6. ↑ Ryski burschenstaat. W: Michał Laszczkowski, Arkadiusz Janicki: Polskie korporacje bałtyckie przed 1918 rokiem. Warszawa: Towarzystwo Tradycji Akademickiej, 2011, s. 90–98. ISBN 978-83-927641-6-8.
  7. ↑ Michał Laszczkowski, Arkadiusz Janicki: Polskie korporacje bałtyckie przed 1918 rokiem. Warszawa: Towarzystwo Tradycji Akademickiej, 2011, s. 11–37. ISBN 978-83-927641-6-8.

Linki zewnętrzne