Dokument (z łac.documentum – przykład, wzór) – dowolny przedmiot, dowodzący prawdziwości jakiegoś faktu lub będący jego świadectwem. Zawiera utrwaloną na nim lub w nim informację przeznaczoną do przekazywania w przestrzeni i w czasie. Zgodnie z definicją Paula Otleta, dokumentem jest każdy przedmiot materialny będący wytworem myśli ludzkiej i ludzkiego działania, jeśli stanowił źródło informacji.
Podział dokumentów
Według sposobu sporządzenia, rozróżnia się dokumenty wizualne, w tym piśmiennicze (np. rękopisy, druki, książki, czasopisma) i niepiśmiennicze (graficzne, np. fotografie, plany, mapy, dzieła sztuki), audialne (np. taśmy i płyty dźwiękowe) i audiowizualne (np. filmy). Według wzajemnych odniesień dokumenty określa się jako pierwotne (w formie, jaką nadał im twórca), wtórne, dokładnie odwzorowane (duplikat, odpis, kopia) i pochodne, zawierające informacje o dokumencie pierwotnym i jego zawartości.
W różnych okolicznościach pojęcie dokumentu może różnić się szczegółami interpretacyjnymi:
W nauce jest to przedmiot, który ilustruje lub uzasadnia pogląd naukowy. W naukach zajmujących się przeszłością, dokumentem może być rzecz, która w zamierzeniu twórcy (autora) niczego nie miała dokumentować; jest to tzw. dokument epoki[potrzebnyprzypis].
W bibliotekoznawstwie jest to każde źródło informacji zapisane na nośniku materialnym, nadające się do wykorzystania w celach informacyjnych, badawczych lub jako dowód np. rękopis, druk, grafika, obiekt muzealny, dzieło sztuki itp.
W prawie to przedmiot stanowiący dowód prawa, stosunku prawnego lub okoliczności, która może mieć znaczenie w sprawie lub fakty będące podstawą ustalenia stanu prawnego. Zwykle sporządzony w formie określonej przepisami i zaopatrzony w środki uwierzytelniające (podpisy, pieczęcie)[potrzebnyprzypis].
Według ustawy o ochronie informacji niejawnych: dokumentem jest każda utrwalona informacja niejawna, w szczególności na piśmie, mikrofilmach, negatywach i fotografiach, nośnikach do zapisów informacji w postaci cyfrowej i na taśmach elektromagnetycznych, także w formie mapy, wykresu, rysunku, obrazu, grafiki, fotografii, broszury, książki, kopii, odpisu, wypisu, wyciągu i tłumaczenia dokumentu, zbędnego lub wadliwego wydruku, odbitki, kliszy, matrycy i dysku optycznego, kalki, taśmy atramentowej, jak również informacja niejawna utrwalona na elektronicznych nośnikach danych[potrzebnyprzypis].
12BarbaraB.Sosińska-KalataBarbaraB., Dziedzictwo Paula Otleta we współczesnej nauce o informacji: wstępne analizy i refleksje, [w:] WiesławW.Babik, DianaD.Pietruch-Reizes (red.), Wokół zarządzania informacją w nauce: wyzwania sztucznej inteligencji, Kraków: Uniwersytet Jagielloński; Biblioteka Jagiellońska, 2025, DOI:10.26106/9788367127752, ISBN978-83-67127-75-2.