Driakiew

Driakiew
Ilustracja
Morfologia (driakiew gołębia)
Systematyka
Domena

eukarionty

Królestwo

rośliny

Podkrólestwo

rośliny zielone

Nadgromada

rośliny telomowe

Gromada

rośliny naczyniowe

Podgromada

rośliny nasienne

Nadklasa

okrytonasienne

Klasa

Magnoliopsida

Nadrząd

astropodobne

Rząd

szczeciowce

Rodzina

przewiertniowate

Rodzaj

driakiew

Nazwa systematyczna
Scabiosa L.
Sp. Pl.: 98 (1753)
Typ nomenklatoryczny

Scabiosa columbaria L.

Driakiew lśniąca
Driakiew żółta

Driakiew (Scabiosa L.) – rodzaj roślin w zależności od ujęcia zaliczany do rodziny przewiertniowatych Caprifoliaceae lub szczeciowatych Dipsacaceae. Należy do niego blisko 70 gatunków, ewentualnie więcej w przypadku włączenia tu gatunków z rodzaju Lomelosia. Rośliny te występują w strefie umiarkowanej w Europie i Azji (po Japonię i Tajwan na wschodzie) oraz w górach we wschodniej i południowej Afryce. W Polsce rosną dziko cztery gatunki: driakiew gołębia S. columbaria, driakiew lśniąca Scabiosa lucida, driakiew wonna S. canescens i driakiew żółta S. ochroleuca.

Rośliny z tego rodzaju rosną zwykle na łąkach, murawach, na terenach skalistych i w widnych lasach. Kwiaty zapylane są przez pszczoły, motyle i muchówki.

Niektóre gatunki uprawiane są jako rośliny ozdobne i wykorzystywane lokalnie w ziołolecznictwie. Sproszkowane korzenie driakwi gołębiej używane były jako zasypka dla niemowląt. Nazwa driakiew (teriak) w przeszłości oznaczała stosowane od starożytności lekarstwo o uniwersalnym zakresie stosowania, a czasem dowolne lekarstwo.

Morfologia

Driakiew wonna
Diakiew gołębia – owoce
Driakiew purpurowa 'Scarlet'
Pokrój
Rośliny jednoroczne (tylko dwa gatunki), dwuletnie i byliny, rzadko także półkrzewy i niskie krzewy. Osiągają do 1 m wysokości. Łodyga jest zwykle krótko owłosiona.
Liście
Ulistnienie nakrzyżległe. Dolne liście zwykle całobrzegie, ząbkowane lub pierzasto wcinane, górne klapowane pierzasto. Dolne liście zwykle skupione w rozety przyziemne.
Kwiaty
Zebrane w spłaszczone koszyczki lub kulistawe główki (dno kwiatostanowe jest nagie, wypukłe lub półkuliste), wsparte miękkimi listkami okrywy zakończonymi szydlasto. Kwiaty brzeżne są wyraźnie większe od znajdujących się wewnątrz kwiatostanu. Kolor kwiatów u różnych gatunków od białego poprzez żółty, różowy do purpurowoniebieskiego. Kwiat u nasady okryty jest kubkowatym kieliszkiem z 8 bruzdami, w górze z talerzykowato rozpostartym rąbkiem. W czasie owocowania kieliszek powiększa się i staje się papierzasty. Kielich u dołu zrośnięty, w górze zwieńczony 5 szczecinkami. Korona z 5 łatkami na końcu, silnie grzbiecista. Pręciki cztery. Zalążnia dolna, jednokomorowa, z jednym zalążkiem. Szyjka słupka pojedyncza.
Owoce
Niełupki okryte trwałym kielichem i kieliszkiem, z 5 ośćmi.

Systematyka

Rodzaj tradycyjnie zaliczany był do rodziny szczeciowatych Dipsacaceae. Rodzina ta od systemu APG II z 2003 włączana jest w randze podrodziny Dipsacoideae Eaton do rodziny przewiertniowatych Caprifoliaceae (opcjonalnie, a od systemu APG III z 2009 już definitywnie).

W niektórych ujęciach zaliczane są tu także gatunki z rodzaju Lomelosia (np. S. caucasica).

Wykaz gatunków (ujęcie wg Plants of the World Online)

Uprawa

Niektóre gatunki są uprawiane jako rośliny ozdobne. W Polsce najczęściej uprawia się driakiew purpurową S. atropurpurea. Jednoroczne gatunki rozmnaża się przez wysiew nasion na wiosnę, byliny przez wysiew nasion jesienią przez sadzonki i podział. Najlepiej rosną na stanowisku słonecznym, na glebach przepuszczalnych o odczynie od obojętnego do lekko zasadowego.