Duk

Duk
Pygathrix
É. Geoffroy Saint-Hilaire, 1812
Ilustracja
Duk wspaniały (P. nemaeus)
Systematyka
Domena

eukarionty

Królestwo

zwierzęta

Typ

strunowce

Podtyp

kręgowce

Gromada

ssaki

Podgromada

żyworodne

Infragromada

łożyskowce

Rząd

naczelne

Podrząd

wyższe naczelne

Infrarząd

małpokształtne

Parworząd

małpy wąskonose

Nadrodzina

koczkodanowce

Rodzina

koczkodanowate

Podrodzina

gerezy

Plemię

Presbytini

Rodzaj

duk

Typ nomenklatoryczny

Simia nemaeus Linnaeus, 1771

Synonimy
Gatunki

3 gatunki – zobacz opis w tekście

Duk (Pygathrix) – rodzaj ssaków naczelnych z podrodziny gerez (Colobinae) w obrębie rodziny koczkodanowatych (Cercopithecidae).

Rozmieszczenie geograficzne

Rodzaj obejmuje gatunki występujące na Półwyspie Indochińskim w Azji Południowo-Wschodniej.

Morfologia

Długość ciała (bez ogona) samic 49–60 cm, samców 55–66 cm, długość ogona samic 42–80 cm, samców 52–84 cm; masa ciała samic 4,7–11,7 kg, samców 8–12,5 kg.

Systematyka

Rodzaj zdefiniował w 1812 roku francuski przyrodnik Étienne Geoffroy Saint-Hilaire w artykule zatytułowanym Tabela zwierząt czworonożnych, czyli zwierząt stanowiących pierwszy rząd gromady ssaków, opublikowanym na łamach „Annales du Muséum d’histoire naturelle”. Gatunkiem typowym jest (oznaczenie monotypowe) duk wspaniały (P. nemaeus).

Etymologia

  • Pygathrix: gr. πυγη pugē ‘zad’; θριξ thrix, τριχος trikhos ‘włosy’.
  • Daunus: w mitologii greckiej Daunos (gr. Δαυνος Daunos) był królem Apulii. Gatunek typowy (oznaczenie monotypowe): Simia nemaeus Linnaeus, 1771.

Podział systematyczny

Do rodzaju należą następujące gatunki:

Grafika Gatunek Autor i rok opisu Nazwa zwyczajowa Podgatunki Rozmieszczenie geograficzne Podstawowe wymiary Status
IUCN
Pygathrix nemaeus (Linnaeus, 1771) duk wspaniały gatunek monotypowy wschodnio-centralny i południowo-wschodni Laos, północny i centralny Wietnam (bardzo rozdrobniony) oraz niewielki obszar w północno-wschodniej Kambodży (Voensei, prowincja Rôttanak Kiri); zakres wysokości: 0–1600 m n.p.m. DC: 49–63 cm
DO: 42–66 cm
MC: 6–11,6 kg
 CR 
Pygathrix cinerea Nadler, 1997 duk szaronogi gatunek monotypowy środkowy Wietnam (prowincje Quảng Nam, Kon Tum, Quảng Ngãi, Gia Lai i Bình Định) oraz niewielki obszar w północno-wschodniej Kambodży; zakres wysokości: 200–1500 m n.p.m. DC: 51–66 cm
DO: 54–65 cm
MC: 4,7–12,5 kg
 CR 
Pygathrix nigripes (A. Milne-Edwards, 1871) duk czarnonogi gatunek monotypowy wschodnia Kambodża (na wschód od rzeki Mekong, na południe od rzeki Srepok) i południowo-zachodni Wietnam (od około 14° szerokości geograficznej północnej do południowego Parku Narodowego Cát Tiên); niepotwierdzony w południowym Laosie; zakres wysokości: 0–800 m n.p.m. DC: 54–63 cm
DO: 65–84 cm
MC: 6–11 kg
 CR 

Kategorie IUCN:  CR  – gatunek krytycznie zagrożony.