Dwukwiat

Dwukwiat
	; Dwukwiat judaszolistny
	Systematyka
Domena	eukarionty
Królestwo	rośliny
Podkrólestwo	rośliny zielone
Nadgromada	rośliny telomowe
Gromada	rośliny naczyniowe
Podgromada	rośliny nasienne
Nadklasa	okrytonasienne
Klasa	Magnoliopsida
Nadrząd	Saxifraganae
Rząd	skalnicowce
Rodzina	oczarowate
Rodzaj	dwukwiat
	Nazwa systematyczna
	Disanthus Maximowicz; Bull. Acad. Imp. Sci. Saint-Pétersbourg, sér. 3, 10: 485 (1866)
	Typ nomenklatoryczny
	D. cercidifolius Maximowicz
	Systematyka w Wikispecies
	Multimedia w Wikimedia Commons

Dwukwiat (Disanthus) – rodzaj roślin z rodziny oczarowatych. Przez długi czas rodzaj uznawany był za takson monotypowy, obejmujący tylko jeden gatunek – dwukwiat judaszolistny D. cercidifolius, rosnący dziko w południowo-wschodnich Chinach i w południowej Japonii (wilgotne lasy na Honsiu i Sikoku). W 2017 z północno-zachodniego Wietnamu opisano kolejny gatunek z tego rodzaju – Disanthus ovatifolius. Zanim gatunek ten został opisany przez botaników, znajdował się od 2006 w ofercie handlowej w Europie Zachodniej pod błędną nazwą Uocodendron whartonii.

Kwiaty rozwijające się w październiku, zapylane są przez owady. Owoce dojrzewają przez rok, tj. jesienią w następnym roku po kwitnieniu.

Rośliny uprawiane są jako ozdobne. Dwukwiat judaszolistny ceniony jest głównie ze względu na intensywne barwy jesienne liści – pomarańczowe, czerwone, purpurowe i fioletowe. Kwiaty mają drobne i słabo pachnące. Ze względu na wrażliwość na mrozy w warunkach Europy Środkowej rośliny możliwe do uprawy tylko w szklarniach.

Morfologia

Pokrój: Krzewy osiągające do 3–4 m wysokości o pędach nagich, brązowych.
Liście: Ulistnienie skrętoległe, liście opadające na zimę u D. cercidifolius i zimozielone u D. ovatifolius. Długoogonkowe, wsparte dużymi, równowąskimi i odpadającymi przylistkami. Liście całobrzegie, dłoniasto użyłkowane, u D. cercidifolius szerokojajowate, u D. ovatifolius wąskojajowate.
Kwiaty: Promieniste, 5-krotne, obupłciowe, ciemnopurpurowe, wyrastają parami. Osiągają ok. 1,5 cm średnicy. Dno kwiatowe jest płytkie, szerokie i owłosione. Działki kielicha w liczbie 5, są owłosione i odgięte. Płatki korony równowąskolancetowate, długie i zaostrzone, zwinięte w pąku. Pręcików jest 5, bardzo krótkich. Zalążnia jest górna, w każdej z dwóch komór rozwija się 5–6 zalążków. Szyjki słupka są krótkie, zwieńczone są drobnym znamieniem.
Owoce: Zdrewniałe torebki, po dojrzeniu pękające dwoma klapami, u D. ovatifolius zakończonymi ościstymi wyrostkami. W każdej z dwóch komór znajduje się zwykle 6 czarnych, lśniących nasion o nierównej wielkości.

Kwiat dwukwiatu judaszolistnego
Otwarte owoce
Jesienne zabarwienie liści

Systematyka

Rodzaj z monotypowej podrodziny Disanthoideae z rodziny oczarowatych Hamamelidaceae.

Wykaz gatunków

Disanthus cercidifolius Maxim. – dwukwiat judaszolistny
Disanthus ovatifolius Aver., P.K.Endress, B.H.Quang & K.S.Nguyen

Przypisy

↑ Michael A.M.A. Ruggiero Michael A.M.A. i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI: 10.1371/journal.pone.0119248, PMID: 25923521, PMCID: PMC4418965 [dostęp 2021-04-25] (ang.).
↑ Peter F.P.F. Stevens Peter F.P.F., Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2021-04-25] (ang.).
1 2 3 Disanthus Maxim.. [w:] Plants of the World online [on-line]. Royal Botanic Gardens, Kew. [dostęp 2021-04-25].
1 2 3 4 5 6 7 8 Disanthus Maximowicz. [w:] Flora of China [on-line]. eFlora. Missouri Botanical Garden, St. Louis, MO & Harvard University Herbaria, Cambridge, MA.. [dostęp 2020-01-24].
↑ Index Nominum Genericorum. [dostęp 2021-04-25].
1 2 3 4 5 6 7 WłodzimierzW. Seneta WłodzimierzW., Drzewa i krzewy liściaste. T. 3, Daboecia - Hyssopus, Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 1996, s. 53, ISBN 83-01-12029-0 .
1 2 David J.D.J. Mabberley David J.D.J., Mabberley’s Plant-Book, Cambridge: Cambridge University Press, 2017, s. 304, DOI: 10.1017/9781316335581, ISBN 978-1-107-11502-6, OCLC 982092200 .
1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 Roger Philips, Martyn Rix: The Botanical Garden. Vol. 1. Trees and shrubs. London: Macmillan, 2002, s. 104. ISBN 0-333-73003-8.
1 2 3 4 5 L. Averyanov, P. K. Endress, B. Quang, K. Nguyen, D. Nguyen. Disanthus ovatifolius (Hamamelidaceae), a new species from northwestern Vietnam. „Phytotaxa”. 308, 1, s. 104–110, 2017. DOI: 10.11646/phytotaxa.308.1.9.
↑ Genus Disanthus Maxim.. [w:] Germplasm Resources Information Network (GRIN-Taxonomy) [on-line]. USDA, Agricultural Research Service, National Plant Germplasm System. [dostęp 2021-04-25].

[ruggiero-1] Michael A.M.A. Ruggiero Michael A.M.A. i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI: 10.1371/journal.pone.0119248, PMID: 25923521, PMCID: PMC4418965 [dostęp 2021-04-25] (ang.).

[apweb-2] Peter F.P.F. Stevens Peter F.P.F., Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2021-04-25] (ang.).

[powo-3] 1 2 3 Disanthus Maxim.. [w:] Plants of the World online [on-line]. Royal Botanic Gardens, Kew. [dostęp 2021-04-25].

[china-4] 1 2 3 4 5 6 7 8 Disanthus Maximowicz. [w:] Flora of China [on-line]. eFlora. Missouri Botanical Garden, St. Louis, MO & Harvard University Herbaria, Cambridge, MA.. [dostęp 2020-01-24].

[5] Index Nominum Genericorum. [dostęp 2021-04-25].

[seneta-6] 1 2 3 4 5 6 7 WłodzimierzW. Seneta WłodzimierzW., Drzewa i krzewy liściaste. T. 3, Daboecia - Hyssopus, Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 1996, s. 53, ISBN 83-01-12029-0 .

[mabb-7] 1 2 David J.D.J. Mabberley David J.D.J., Mabberley’s Plant-Book, Cambridge: Cambridge University Press, 2017, s. 304, DOI: 10.1017/9781316335581, ISBN 978-1-107-11502-6, OCLC 982092200 .

[philips-8] 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 Roger Philips, Martyn Rix: The Botanical Garden. Vol. 1. Trees and shrubs. London: Macmillan, 2002, s. 104. ISBN 0-333-73003-8.

[aver-9] 1 2 3 4 5 L. Averyanov, P. K. Endress, B. Quang, K. Nguyen, D. Nguyen. Disanthus ovatifolius (Hamamelidaceae), a new species from northwestern Vietnam. „Phytotaxa”. 308, 1, s. 104–110, 2017. DOI: 10.11646/phytotaxa.308.1.9.

[grin-10] Genus Disanthus Maxim.. [w:] Germplasm Resources Information Network (GRIN-Taxonomy) [on-line]. USDA, Agricultural Research Service, National Plant Germplasm System. [dostęp 2021-04-25].