Fafnir

Fafnir
smok
Ilustracja
Ilustracja Arthura Rackhama
Inne imiona

Fafner

Występowanie

mitologia germańska
mitologia nordycka

Rodzina
Ojciec

Hreidmar

Rodzeństwo

Otr,
Regin,
Lyngheid,
Lonfnheid

Fafnir lub Fafner – postać mitologii germańskiej/skandynawskiej (wikingów). Syn Hreidmara, brat Otra, Regina, Lyngheida i Lonfnheida. Fafnir był silnym i bezwzględnym mężczyzną, który po ojcobójstwie zamienił się w smoka (wielkiego węża), potwora strasznego, lecz zarazem bardzo mądrego.

Wygląd

Fafnir wyglądem zbliżony jest do ogromnego węża. Opis zawarty w Eddzie Poetyckiej określa sposób poruszania się smoka jako czołganie się. W opisie nie wspomina się o skrzydłach czy łapach. Walczący Fafnir jak wąż uderza głową lub pluje jadem.

Mitologia

Fafnir, by posiąść wielki skarb Andwariego, zabił własnego ojca i skazał na wygnanie brata Regina, który upominał się o część majątku. Zdobyty skarb zaniósł do swojego legowiska na wrzosowisku Gnitaheid. Tam stopniowo zamienił się w strzegącego skarbu smoka. Fafnir bronił skarbu, plując jadem i budząc lęk magicznym hełmem grozy.

Fafnira zabił Sigurd namówiony do tego przez brata Fafnira – Regina. Sigurd zranił smoka Gramem, schowanym w wykopanym przez siebie dole, na drodze do wodopoju. Krew, która spłynęła ze zranionego smoka na człowieka, sprawiła, że stał się on odporny na wszelkie ciosy.

Smok w ramach uznania dla zwycięzcy zapytał go o imię. Sigurd z początku go okłamał, ale potwór nie dał się oszukać i w końcu udało mu się poznać jego prawdziwe imię. Przed śmiercią zwycięzca i pokonany długo rozmawiali na tematy filozoficzne. Fafnir odpowiedział Sigurdowi na kilka pytań spraw ostatecznych. Domyśliwszy się, kto stał za zleceniem zabójstwa, ostrzegł bohatera przed swoim bratem i przeklętym skarbem.

Następnie Regin napił się krwi Fafnira, wyciął mu serce i kazał Sigurdowi je upiec. Wojownik spełnił polecenie, lecz przypadkowo sparzył się pieczenią w palec i włożył go do ust. Od tej chwili zaczął rozumieć mowę ptaków. Usłyszał, jak sikorki rozmawiają o podstępie Regina, chcącego go zabić i zagarnąć skarb, więc uprzedził zdrajcę, zabijając go Gramem. Zjadł serce Fafnira i wypił krew obu smoczych braci, a następnie znalazł legowisko i zabrał cały przeklęty skarb.

Motywy w kulturze

Literatura

Film

Gry komputerowe

Zobacz też

 Wykaz literatury uzupełniającej: Fafnir.

Uwagi

  1. ↑ Formę "Fafner" wprowadził Richard Wagner w swoim cyklu operowym Pierścień Nibelunga.

Przypisy

  1. 1 2 Fafnir, [w:] Jarosław Musiał, Bestiariusz germański : potwory, olbrzymy i święte zwierzęta, Gdańsk: Wydawnictwo Maszoperia Literacka, 2012, s. 44-45, ISBN 978-83-62129-08-9, OCLC 823753576 [dostęp 2021-06-19].
  2. 1 2 3 4 5 6 Fafnir, [w:] Andrzej Maria Kempiński, Ilustrowany leksykon mitologii wikingów, wyd. 2, Poznań: Wydawnictwo KURPISZ, 2009, s. 62, ISBN 978-83-7524-944-6, OCLC 316588683 [dostęp 2021-06-19].
  3. 1 2 Opowieść dwudziesta pierwsza. O tym jak Sigurd dowiedział się o skarbie, [w:] Instytut Wydawniczy Erica, Herosi mitów germańskich : Sigurd Pogromca Smoka i inni Wölsungowie. T. 1, Warszawa: Instytut Wydawniczy Erica, 2015, ISBN 978-83-64185-93-9, OCLC 932198448 [dostęp 2021-06-19].
  4. 1 2 Fafnir, [w:] Władysław Kopaliński, Słownik mitów i tradycji kultury, wyd. 1, Warszawa: Państwowy Instytut Wydawniczy, 1985, s. 270, ISBN 83-06-00861-8, OCLC 18253136 [dostęp 2021-06-19].
  5. ↑ Fafnir, [w:] Roy Willis, Andrzej Sobol-Jurczykowski, Słownik mitów, Warszawa: Wydaw. RM, 2001, s. 66, ISBN 83-7243-120-5, OCLC 749656114 [dostęp 2021-06-19].
  6. ↑ Wirtualna Polska Media S.A, Utrzymywanie równowagi, czyli zgoda na zło [online], ksiazki.wp.pl, 26 kwietnia 2010 [dostęp 2021-06-19] (pol.).
  7. ↑ A moje serce trzepotało jak skrzydła konającego ptaka... [online], www.biblionetka.pl [dostęp 2021-06-19].
  8. ↑ O Fafnirze, przyjacielu z dawnych lat – recenzja komiksu "Smerfy i smok z jeziora" [online], ostatniatawerna.pl, 23 grudnia 2020 [dostęp 2021-06-19] (pol.).
  9. ↑ J.R.R. Tolkien: Listy. s. 223 (list nr 122).