Fosforki

Fosforki są związkami chemicznymi fosforu z mniej elektroujemnym pierwiastkiem lub pierwiastkami. Związki dwuskładnikowe są tworzone z większością pierwiastków o niższej elektroujemności, z wyjątkiem Hg, Pb, Sb, Bi, Te i Po. Zazwyczaj istnieje pewien zakres stechiometrii dla połączeń z danym pierwiastkiem; na przykład, potas posiada 9 fosforków: (K3P, K4P3, K5P4, KP, K4P6 K3P7, K3P11, KP10.3, KP15), a nikiel ma ich osiem (Ni3P, Ni5P2, Ni12P5, NiP2, Ni5P4, NiP, NiP2, NiP3).

Ze względu strukturę i reaktywność można je podzielić na:

Dwa jony polifosforkowe; P34−, w K4P3 i jon P45− w K5P4, są anionorodnikami z nieparzystą liczbą elektronów walencyjnych sprawiając, że oba związki są paramagnetykami.

Reakcje

Fosforki mogą powstawać w bezpośrednich reakcjach między pierwiastkami, np:

BCl3 + AlP → BP + AlCl3 (950 °C)
Na + P → Na3P + Na2P5 (200 °C)

W zależności od związku, mniej stabilne fosforki mogą rozkładać się w wodzie lub rozcieńczonych kwasach:

Ca3P2 + 6H2O → 3Ca(OH)2 + 2PH3
Ca3P2 + 6HCl → 3CaCl2 + 2PH3

Przykłady