Początkowo uczył się u swojego ojca, George’a Macfarrena, który był nauczycielem tańca i dramatopisarzem, a później także autorem librett do niektórych dzieł syna. Od 1827 do 1829 roku był uczniem Charlesa Lucasa. W latach 1829–1836 studiował kompozycję u Ciprianiego Pottera w Królewskiej Akademii Muzycznej w Londynie. W latach 1837–1847 i 1851–1875 był profesorem tej uczelni, a od 1875 do 1887 roku jej dyrektorem. W latach 1875–1887 wykładał także na Uniwersytecie Cambridge. W 1845 roku został dyrygentem Covent Garden Theatre, zrezygnował jednak z tej posady w 1860 roku z powodu postępującej utraty wzroku. W 1883 roku otrzymał tytuł szlachecki. Był żonaty ze śpiewaczką Clariną Thalią Andrae (1828–1916), która była autorką tłumaczeń librett operowych i tekstów pieśni. Występowała także w operach napisanych przez męża.
Twórczość
Za życia znany, po śmierci został jednak zapomniany. Dużą popularnością w kraju i za granicą cieszyła się jego uwertura Chevy Chace, Felix Mendelssohn-Bartholdy wykonał ją w 1843 roku w Lipsku, a Richard Wagner w 1855 roku w Londynie. Jego symfonie, tworzone w oparciu o wzorce beethovenowskie, nie spotkały się jednak z zainteresowaniem. Niezrealizowanym marzeniem Macfarrena było stworzenie opery angielskiej z ducha. Pomimo dobrego wyczucia warunków scenicznych zarzucano kompozytorowi sztuczność melodyki.
Ważniejsze kompozycje
(na podstawie materiałów źródłowych)
Utwory orkiestrowe
9 symfonii (I C-dur 1828, II d-moll 1831, III e-moll 1832, IV f-moll 1833, V a-moll 1833, VI B-dur 1836, VII cis-moll 1839–1840, VIII D-dur 1845, IX e-moll 1874)
uwertury: Overture Es-dur (1832), The Merchant of Venice (ok. 1834), Romeo and Juliet (1836), Chevy Chace (1836), Don Carlos (1842), Hamlet (1856), Festival Overture (ok. 1874)
Idyll in Memory of Sterndale Bennett (1875)
Koncert fortepianowy c-moll (1835)
Concertino A-dur na wiolonczelę i orkiestrę (1836)
Koncert fletowy G-dur (1863)
Koncert skrzypcowy g-moll (1871–1874)
Utwory kameralne
Kwintet fortepianowy g-moll (1844)
5 kwartetów smyczkowych (I g-moll ok. 1834, II A-dur 1842, III F-dur 1846, IV g-moll 1849, V G-dur 1878)
Sonata B-dur na flet i fortepian (1883)
Trifles na flet i fortepian (1883)
Recitative and Air na flet i fortepian (1883)
Sonata e-moll na skrzypce i fortepian (1887)
Utwory fortepianowe
3 sonaty (I Es-dur 1842, II A-dur „Ma cousine” 1845, III g-moll 1880)
Utwory organowe
Sonata C-dur (1869)
Aranżacje
Popular Music of the Olden Time (1859)
Popular Songs of Scotland (1874)
Utwory chóralne
6 Convivial Glees Illustrating the History of England, słowa kompozytora (1842)