Gerania

Gerania
Γεράνεια Όρη
Ilustracja
Petra Perachoras i Pintiza widziane z Koryntu
Kontynent

Europa

Państwo

 Grecja

Najwyższy szczyt

Makryplagi(inne języki) (1351 lub 1369 m n.p.m.)

Położenie na mapie Grecji
Mapa konturowa Grecji, blisko centrum na lewo znajduje się czarny trójkącik z opisem „Gerania”
Ziemia38°01′07,8″N 23°07′23,0″E/38,018833 23,123056

Gerania, Góry Geranejskie (gr. Γεράνεια Όρη) – pasmo górskie w Grecji, w Koryntii (gmina Lutraki-Aji Teodori) i Attyce (gmina Megara), na półwyspie Peloponez. Najwyższym szczytem jest Makryplagi(inne języki) (1351 lub 1369 m n.p.m.).

Toponimia i mitologia

Gerania pojawia się już w pismach Pauzaniasza i Tukidydesa; nazwa pasma ma pochodzić od greckiej nazwy żurawia (gr. γερανός – geranos); Pauzaniasz pisał w dziele Wędrówka po Helladzie(inne języki) (I.40.1) tak: Owocem związku Zeusa z tą nimfą był syn Megaros. Ocalał on z potopu Deukaliona, chroniąc się na szczyt góry Geranii, która wówczas jeszcze tej nazwy nie miała. A stało się to jakoby w ten sposób, że popłynął w kierunku klekotu lecącego klucza żurawi. Stąd góra otrzymała nazwę Gerania. Przez Geranię miał przechodzić także Tezeusz w swej drodze do Aten.

Geografia

Pasmo znajduje się we wschodniej Koryntii (część zachodnia) i w Attyce (część wschodnia) na półwyspie Peloponez; otacza je od południa Zatoka Sarońska, natomiast od północy Zatoka Koryncka. Góry są zbudowane głównie z fliszu i wapieni oraz skał wulkanicznych pochodzących z permu. Zbocza są zwykle strome, a wybrzeża trudno dostępne i skaliste. Przy brzegach znajdują się naturalne łuki skalne oraz nadmorskie jaskinie.

Wybrane szczyty

  • Makryplagi (1351, 1365, lub 1369 m n.p.m.) – najwyższy szczyt pasma, z wieżą telekomunikacyjną, którą wykorzystuje OTE(inne języki)
  • Megali Douskia (1068 m n.p.m.)
  • Pintiza (1032 m n.p.m.)
  • Petra Perachoras (906 m n.p.m.)

Przyroda

Góry porasta w niższych partiach bór sosnowy (przeważa sosna alepska), ponad nimi rośnie pasmo lasu jodłowego (jodła grecka). Duża część pasma jest chroniona w ramach programu Natura 2000 (obszar GR2530005); utworzono także trzy rezerwaty przyrody. Odnotowano około 950 gatunków roślin, są to m.in.: czystek monpelijski, platan wschodni, dąb skalny, mirt, niepokalanek pospolity, oleander pospolity, część z nich jest rzadka, występują także endemity: czyściec Stachys spruneri(inne języki), chaber Centaurea megarensis(inne języki) (Centaurea attica ssp. megarensis(inne języki)), krwawnik baldaszkowy(inne języki). W 2022 roku podjęto akcję innowacyjnego zalesiania poprzez wysiew nasion z wykorzystaniem drona po pożarach w 2021 roku, kiedy to w trzy dni spłonęło 7100 hektarów, z czego 5100 ha przypadało na lasy.

Wybrane zwierzęta pasma – ssaki: lis, podkowiec duży, szakal, wilk szary (najbardziej na południe wysunięta europejska populacja tego gatunku); ptaki: góropatwa skalna, orzeł przedni, żuraw; gady: połoz lamparci, endemiczna jaszczurka Podarcis peloponnesiacus(inne języki), ablefarus panoński, jaszczurka trójpręga, żółw obrzeżony, żółw śródziemnomorski; objęty ochroną motyl zygzakowiec kokornakowiec.

Na roślinność ma wpływ presja nadmiernego wypasu kóz i owiec, a lasy sosnowe są systematycznie wycinane i karczowane.

Architektura

W jaskini w górach znajduje się żeński monaster św. Patapiusza, który został tamże pochowany, a przy szlaku postawiono proskinitari – malutkie kapliczki w postaci miniaturowych cerkwi. Znajduje się tu kilka innych klasztorów (np. monaster Panagii) i cerkwi oraz stanowisko archeologiczne Heraion, a także latarnia morska Melakawi(inne języki).

Turystyka

Pasmo jest wykorzystywane do pieszych wędrówek (ze szczytów rozciągają się rozległe panoramy), kolarstwa górskiego, wspinaczki (np. rejon Petra Perachoras), kanioningu(inne języki), a także paralotniarstwa. Przy wybrzeżu Kakia Skala(inne języki) można poruszać się drezyną rowerową. Gospodarstwo agroturystyczne prowadzi własną winiarnię.

Galeria