Henry Boyle jako kanclerz skarbu (obraz autorstwa Godfreya Knellera, 1703 r.) | |
| Data urodzenia | |
|---|---|
| Data śmierci | |
| Kanclerz Skarbu | |
| Okres |
od 1701 |
| Minister północnego departamentu | |
| Okres |
od 13 lutego 1708 |
| Poprzednik | |
| Następca | |
| Lord przewodniczący Rady | |
| Okres |
od 1721 |
| Poprzednik | |
Henry Boyle, 1. baron Carleton (ur. 12 lipca 1669, zm. 14 marca 1725) – anglo-irlandzki polityk ze stronnictwa Wigów. W latach 1692–1695 zasiadał w irlandzkiej Izbie Gmin, a w okresie od 1689 do 1710 roku był członkiem angielskiej, a następnie brytyjskiej Izby Gmin. Pełnił funkcje kanclerza skarbu oraz sekretarza stanu, a po otrzymaniu tytułu barona Carleton zasiadł w Izbie Lordów i objął urząd przewodniczącego Tajnej Rady (Lord President of the Council).
Wywodził się z anglo-irlandzkiej arystokracji (boczna gałąź rodu hrabiów Cork). Był synem Charlesa Boyle’a – wicehrabiego Dungarvan (w Irlandii) i barona Clifforda (w Anglii) – oraz jego pierwszej żony, Jane, córki Williama Seymoura, 2. księcia Somerset. Kształcił się w Westminster School, a w roku 1685, podczas podróży zagranicznej, uczęszczał na Uniwersytet w Padwie. Po powrocie do kraju wstąpił do armii dzięki wsparciu swojego wuja, torysowskiego polityka lorda Rochestera. Sam Boyle związał się jednak z frakcją wigów i w 1688 roku porzucił armię Jakuba II, przechodząc na stronę księcia Orańskiego. Jego wuj Laurence Hyde, 1. hrabia Rochester nadzorował jego wczesna karierę w armii. W przeciwieństwie do wuja - Torysa, Boyle był Wigiem.
Po raz pierwszy do parlamentu wszedł w roku 1689 z okręgu Tamworth. Po rozwiązania parlamentu znalazł się na „czarnej liście” osób popierających klauzulę wykluczającą (disabling clause) w ustawie o korporacjach miejskich, co utrudniło mu ponowny wybór w 1690 roku. Z tego powodu udał się do Irlandii, aby zarządzać rozległymi posiadłościami swojego dziadka w hrabstwach Cork i Waterford. W 1692 roku został wybrany do irlandzkiej Izby Gmin, reprezentując hrabstwo Cork. Mimo młodego wieku odegrał znaczącą rolę w krótkotrwałej kadencji parlamentu z 1692 roku, pełniąc funkcję przewodniczącego komisji ds. zaopatrzenia (supply committee).
Wbrew oczekiwaniom swojego dziadka, hrabiego Burlingtona, Boyle powrócił do Anglii. W listopadzie 1692 roku został wybrany do angielskiej Izby Gmin jako reprezentant Uniwersytetu w Cambridge, gdzie funkcję kanclerza pełnił jego wuj, książę Somerset. W listopadzie 1692 roku w trybie przyspieszonym przyjęto go do Trinity College w Cambridge, gdzie rok później uzyskał tytuł magistra (MA). Boyle reprezentował okręg uniwersytecki do 1705 roku, kiedy to wybrano go na posła z Westminsteru – mandat ten sprawował do 1710 roku. Przez pierwsze cztery czy pięć lat swojej obecności w parlamencie był coraz bardziej znaczącym członkiem opozycji („stronnictwa krajowego” (country party)), lecz zimą 1697–1698 roku przeszedł do obozu rządowego („stronnictwa dworskiego” (court party)), gdzie jego talenty zostały szybko docenione. W latach 1699–1701 pełnił funkcję członka komisji skarbu (lord of the treasury), a w latach 1701–1708 był kanclerzem skarbu (chancellor of the exchequer).
Boyle pełnił funkcję Kanclerza Skarbu w latach 1701–1708 i Sekretarzem stanu północnego departamentu od 13 lutego 1708 do 21 września 1710. Po zwycięstwie torysów w 1710 roku wycofał się z aktywnej polityki.
Po objęciu tronu przez dynastię hanowerską w osobie Jerzego I, Boyle otrzymał angielski tytuł parowski (19 października 1714 r.) jako baron Carleton z Carleton w hrabstwie Yorkshire, a w rządzie Walpole’a (1721–1725) pełnił funkcję przewodniczącego Tajnej Rady (Lord President of the Council).
Boyle zmarł, sprawując urząd, 14 marca 1725 roku w Carleton House i został pochowany w rodzinnym grobowcu w Londesborough.