Hypanus

	Hypanus
	Rafinesque, 1818
	; Przedstawiciel rodzaju – H. say
	Systematyka
Domena	eukarionty
Królestwo	zwierzęta
Typ	strunowce
Podtyp	kręgowce
Gromada	ryby chrzęstnoszkieletowe
Podgromada	spodouste
Infragromada	Euselachii
(bez rangi)	płaszczki
Nadrząd	orleniokształtne
Rodzina	ogończowate
Podrodzina	Dasyatinae
Rodzaj	Hypanus
	Typ nomenklatoryczny
	Raja say Lesueur, 1817
Synonimy
	Dasybatus Jordan & Gilbert, 1881; Amphotistius Garman, 1913;
	Dasybatus Jordan & Gilbert, 1881; Amphotistius Garman, 1913;
Gatunki
	10 gatunków – zobacz opis w tekście
	10 gatunków – zobacz opis w tekście
	Systematyka w Wikispecies
	Multimedia w Wikimedia Commons

Hypanus – rodzaj ryb chrzęstnoszkieletowych z podrodziny Dasyatinae w obrębie rodziny ogończowatych (Dasyatidae).

Rozmieszczenie geograficzne

Do rodzaju należą gatunki występujące w wodach wschodniego, południowo-zachodniego i zachodniego Oceanu Atlantyckiego oraz środkowego Oceanu Spokojnego.

Morfologia

Długość ciała do 320 cm; masa ciała (największa opublikowana) 135,6 kg.

Systematyka

Rodzaj zdefiniował w 1818 roku francusko-amerykański przyrodnik Constantine Samuel Rafinesque w recenzji rocznika Journal of the Academy of Natural Sciences of Philadelphia opublikowanej w czasopiśmie The American Monthly Magazine and Critical Review. Gatunkiem typowym jest (oznaczenie monotypowe) H. say.

Etymologia

Hypanus: gr. ὑψι hupsi ‘na wysokości, wysoko’; łac. anus ‘odbyt’.
Dasybatus: gr. δασυς dasus ‘włochaty, kosmaty, chropowaty’; βατoς batos lub βατις batis ‘płaska ryba, zwykle stosowana w odniesieniu do płaszczki lub rai’. Gatunek typowy (oznaczenie monotypowe): Dasybatis dipterurus Jordan & Gilbert, 1880.
Amphotistius: gr. αμφω amphō ‘zarówno, oboje’; –tistius etymologia niejasna, autor nie wyjaśnił znaczenia drugiego członu nazwy. Gatunek typowy (oryginalne oznaczenie): Trygon sabina Lesueur, 1824.

Podział systematyczny

Do rodzaju należą następujące gatunki:

Hypanus americanus (Hildebrand & Schroeder, 1928) – ogończa amerykańska
Hypanus berthalutzae Petean, Naylor & Lima, 2020
Hypanus dipterurus (Jordan & Gilbert, 1880) – ogończa diamentowa
Hypanus geijskesi (Boeseman, 1948)
Hypanus guttatus (Bloch & Schneider, 1801)
Hypanus longus (Garman, 1880)
Hypanus marianae (Gomes, Rosa & Gadig, 2000)
Hypanus rudis (Günther, 1870)
Hypanus sabinus (Lesueur, 1824)
Hypanus say (Lesueur, 1817)

Uwagi

↑ Nie Dasybatus Blainville, 1816.

Przypisy

1 2 C.S. Rafinesque. Journal of the Academy of Natural Sciences of Philadelphia. Vol. i. Part I. Philadelphia. 8vo. pp. 220, and 9 plates. May to December, 1817. „The American Monthly Magazine and Critical Review”. 3 (4), s. 272, 1818. (ang.).
↑ D.S. Jordan & Ch.H. Gilbert. Notes on the fishes of the Pacific coast of the United States. „Proceedings of the United States National Museum”. 4 (191), s. 35, 1881. (ang.).
1 2 S. Garman. The Plagiostomia (sharks, skates, and rays). „Memoirs of the Museum of Comparative Zoölogy, at Harvard College”. 36, s. 375, 392, 1913. (ang.).
1 2 RonR. Fricke RonR., William NeilW.N. Eschmeyer William NeilW.N., Richard van derR. Laan Richard van derR. (red.), SEARCH, [w:] Eschmeyer’s Catalog of Fishes, California Academy of Sciences, 2 kwietnia 2024 [dostęp 2024-04-15] (ang.).
1 2 R. Froese & D. Pauly: Hypanus. FishBase (ver. (02/2024)). [dostęp 2024-04-15]. (ang.).
↑ Ch. Scharpf: Family Dasyatidae Jordan & Gilbert 1879 (Stingrays). The ETYFish Project. [dostęp 2024-04-15]. (ang.).
↑ Jaeger 1959 ↓, s. 76.
↑ Jaeger 1959 ↓, s. 34.
↑ Jaeger 1959 ↓, s. 16.
1 2 E. Grabda & T. Heese: Polskie nazewnictwo popularne: krągłouste i ryby. Cyclostomata et Pisces. Koszalin: Wyższa Szkoła Inżynierska w Koszalinie, 1971, s. 28. ISSN 0239-7129.

Bibliografia

Edmund C.E.C. Jaeger Edmund C.E.C., Source-book of biological names and terms, wyd. 3, rewizja 2, Springfield: Charles C. Thomas, 1959, s. 1–316, OCLC 11069271 (ang.).

[2] Nie Dasybatus Blainville, 1816.

[raf-1] 1 2 C.S. Rafinesque. Journal of the Academy of Natural Sciences of Philadelphia. Vol. i. Part I. Philadelphia. 8vo. pp. 220, and 9 plates. May to December, 1817. „The American Monthly Magazine and Critical Review”. 3 (4), s. 272, 1818. (ang.).

[jor&gil-3] D.S. Jordan & Ch.H. Gilbert. Notes on the fishes of the Pacific coast of the United States. „Proceedings of the United States National Museum”. 4 (191), s. 35, 1881. (ang.).

[gar-4] 1 2 S. Garman. The Plagiostomia (sharks, skates, and rays). „Memoirs of the Museum of Comparative Zoölogy, at Harvard College”. 36, s. 375, 392, 1913. (ang.).

[cof-5] 1 2 RonR. Fricke RonR., William NeilW.N. Eschmeyer William NeilW.N., Richard van derR. Laan Richard van derR. (red.), SEARCH, [w:] Eschmeyer’s Catalog of Fishes, California Academy of Sciences, 2 kwietnia 2024 [dostęp 2024-04-15] (ang.).

[fro&pau-6] 1 2 R. Froese & D. Pauly: Hypanus. FishBase (ver. (02/2024)). [dostęp 2024-04-15]. (ang.).

[ety-7] Ch. Scharpf: Family Dasyatidae Jordan & Gilbert 1879 (Stingrays). The ETYFish Project. [dostęp 2024-04-15]. (ang.).

[CITEREFJaeger1959[https://babel.hathitrust.org/cgi/pt?id=wu.89043220607&seq=116_76]-8] Jaeger 1959 ↓, s. 76.

[CITEREFJaeger1959[https://babel.hathitrust.org/cgi/pt?id=wu.89043220607&seq=74_34]-9] Jaeger 1959 ↓, s. 34.

[CITEREFJaeger1959[https://babel.hathitrust.org/cgi/pt?id=wu.89043220607&seq=56_16]-10] Jaeger 1959 ↓, s. 16.

[gra&hee-11] 1 2 E. Grabda & T. Heese: Polskie nazewnictwo popularne: krągłouste i ryby. Cyclostomata et Pisces. Koszalin: Wyższa Szkoła Inżynierska w Koszalinie, 1971, s. 28. ISSN 0239-7129.