Idomacromia

Idomacromia
Karsch, 1896
Systematyka
Domena

eukarionty

Królestwo

zwierzęta

Typ

stawonogi

Gromada

owady

Podgromada

uskrzydlone

Rząd

ważki

Infrarząd

ważki różnoskrzydłe

Nadrodzina

Libelluloidea

Rodzina

Idomacromiidae

Rodzaj

Idomacromia

Typ nomenklatoryczny

Idomacromia proavita Karsch, 1896

Gatunki

3 gatunki – zobacz opis w tekście

Idomacromia – rodzaj ważek z rodziny Idomacromiidae.

Rozmieszczenie geograficzne

Rodzaj obejmuje gatunki występujące w Afryce Subsaharyjskiej – w tropikalnych rejonach Afryki zachodniej i środkowej.

Morfologia

Są to ważki dość duże (długość tylnego skrzydła 33–46 mm) i bardzo ciemno ubarwione, o metalicznie zielonym zabarwieniu czoła i tułowia.

Systematyka

Rodzaj Idomacromia wprowadził w 1896 roku niemiecki entomolog i arachnolog Ferdinand Karsch dla nowo opisanego przez siebie gatunku Idomacromia proavita. Obecnie do rodzaju zaliczane są trzy gatunki.

Pierwotnie rodzaj Idomacromia był zaliczany do szklarkowatych (Corduliidae). Tillyard i Fraser (1940) zaliczyli rodzaj do nowej podrodziny Idomacromiinae w obrębie szklarkowatych. Beechly (1996) podniósł tę podrodzinę do rangi rodziny (Idomacromiidae). W 2013 roku Dijkstra et al. na podstawie badań filogenetycznych dokonali gruntownej rewizji systematyki ważek; autorzy nie przebadali obu rodzajów zaliczanych dotąd do Idomacromiidae (Idomacromia i Nesocordulia), ale zakwalifikowali je jako incertae sedis w obrębie nadrodziny Libelluloidea; następnie rodzaje te tymczasowo zaliczono do rodziny Synthemistidae, wymagane jednak były dalsze badania genetyczne. W 2025 roku Goodman i inni, na podstawie kompleksowych badań molekularnych zestawionych z oceną cech morfologicznych, dokonali gruntownej rewizji rodzin Synthemistidae i Corduliidae, wydzielając trzy nowe rodziny oraz przywracając bądź nadając status rodziny sześciu wyróżnianym wcześniej taksonom. Autorzy zaliczyli Idomacromia, Nesocordulia i jeszcze trzy rodzaje do przywróconej i zrewidowanej rodziny Idomacromiidae.

Etymologia

Idomacromia: gr. εἶδος eidos „to co widzialne: forma, kształt”; nazwa rodzaju Macromia: μακρός makros „długi, obszerny” + żeńska forma -ώμιος -ōmios „dotyczący ramienia lub barku”, w odniesieniu do barkowej części skrzydeł.

Podział systematyczny

Do rodzaju należą następujące gatunki:

Przypisy

  1. 1 2 3 4 5 Paulson, D., Schorr, M., Abbott, J., Bota-Sierra, C., Deliry, C., Dijkstra, K.-D. & Lozano, F. (koordynatorzy), World Odonata List [online], OdonataCentral, University of Alabama, 2026 [dostęp 2026-09-28] (ang.).
  2. 1 2 3 F. Karsch, Zwei neue von Herrn G. Zenker in Kamerun erbeutete Odonaten, „Entomologische Nachrichten”, 22 (2), Berlin 1896, s. 19 (niem.).
  3. ↑ wynik wyszukiwania: Idomacromia, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species [online] [dostęp 2026-09-28] (ang.).
  4. 1 2 K.-D.B. Dijkstra (red.), Genus Idomacromia Karsch, 1896, [w:] African Dragonflies and Damselflies Online [online] [zarchiwizowane z adresu 2023-03-22] (ang.).
  5. 1 2 Henrik Steinmann, World Catalogue of Odonata Vol. II Anisoptera, Berlin, Nowy Jork: Walter de Gruyter, 1997 (seria: The Animal Kingdom, cz. 111), s. 292.
  6. 1 2 3 Aaron Goodman i inni, Systematic and taxonomic revision of emerald and tigertail dragonflies (Anisoptera: Synthemistidae and Corduliidae), „Systematic Entomology”, 51 (1), e70000, 2026, DOI: 10.1111/syen.70000 (ang.).
  7. ↑ Klaas-Douwe B. Dijkstra i inni, The classification and diversity of dragonflies and damselflies (Odonata). W: Zhang, Z.-Q. (red.) Animal Biodiversity: An Outline of Higher-level Classification and Survey of Taxonomic Richness (Addenda 2013), „Zootaxa”, 3703 (1), 2013, s. 36–45, DOI: 10.11646/zootaxa.3703.1.9 (ang.).
  8. ↑ D. Paulson, M. Schorr & C. Deliry, World Odonata List, 4 grudnia 2022 [zarchiwizowane 2022-12-06] (ang.).
  9. ↑ Seth M. Bybee i inni, Phylogeny and classification of Odonata using targeted genomics, „Molecular Phylogenetics and Evolution”, 160, 2021, s. 107–115, DOI: 10.1016/j.ympev.2021.107115 (ang.).
  10. ↑ Heinrich Fliedner, The scientific names of Ferdinand Karsch’s odonate taxa, „International Dragonfly Fund Report. Journal of the International Dragonfly Fund”, 200, International Dragonfly Fund (IDF), 2026, s. 24 (ang.).