Jaspis

Jaspis
Ilustracja
Właściwości chemiczne i fizyczne
Skład chemiczny

SiO2

Twardość w skali Mohsa

6,5-7

Przełam

haczykowaty, muszlowy

Łupliwość

brak

Układ krystalograficzny

trygonalny

Właściwości mechaniczne

kruchy

Gęstość

2,58–2,91 g/cm³

Właściwości optyczne
Barwa

wszystkie barwy

Rysa

biała, żółta, brązowa lub czerwona

Połysk

szklisty

Współczynnik załamania

ok. 1,54

Jaspis - Kotlina Kłodzka. Polska.

Jaspis – kamień ozdobny, osadowa, mikrokrystaliczna skała krzemionkowa złożona głównie z chalcedonu, kwarcu i związków żelaza.

Właściwości

Jaspisy są nieprzezroczyste z uwagi na obecność inkluzji innych minerałów – pozwala je to odróżnić od chalcedonu, który jest przeświecający. Substancje obce mogą stanowić nawet 20% masy jaspisu, co powoduje duże wahania właściwości fizycznych, które często bardzo różnią się od siebie i zależą od konkretnego okazu. Bardzo rzadkie są jednobarwne jaspisy, zwykle są one pasiaste lub wzorzyste. Mogą przyjmować różne kolory, jednak w węższym znaczeniu pojęcie „jaspis” obejmuje tylko kamienie o zabarwieniu brunatnym, różowym lub żółtym. Kolor skałom mogą nadawać tlenki żelaza lub manganu, a także inne nieorganiczne lub organiczne substancje.

Występowanie

Jaspisy wykształcają się jako wypełnienie szczelin w skałach osadowych. Ważne złoża znajdują się w Australii, Brazylii, Egipcie, Indiach, Kanadzie, Kazachstanie, na Madagaskarze, w Rosji, Stanach Zjednoczonych i Urugwaju.

Odmiany

Wyróżnia się wiele odmian jaspisów, m.in:

Zastosowanie

Jaspisy mogą służyć jako kamienie do pierścionków, broszek i wisiorków – najczęściej stosuje się wobec nich szlif kaboszonowy. Z jaspisu wyrabia się także rękodzieła.