Karaczi

Karaczi
‏کراچی,করাচি‎
Ilustracja
Panorama Karaczi (2011)
Herb Flaga
Herb Flaga
Państwo

 Pakistan

Prowincja

Sindh

Burmistrz

Murtaza Wahab

Powierzchnia

3530 km²

Populacja (2023)

 

• liczba ludności

ok. 20,3 mln

Nr kierunkowy

021

Kod pocztowy

74000–75900

Tablice rejestracyjne

KA

Strefa czasowa

UTC+05:00 (PKT)

Położenie na mapie Sindh
Mapa konturowa Sindh, na dole po lewej znajduje się punkt z opisem „Karaczi”
Położenie na mapie Pakistanu
Mapa konturowa Pakistanu, na dole nieco na lewo znajduje się punkt z opisem „Karaczi”
Ziemia24°51′36″N 67°00′36″E/24,860000 67,010000
Strona internetowa

Karaczi (ang. Karachi, urdu ‏کراچی‎, Karaći, bengalski: করাচি) – największe miasto w Pakistanie, położone w południowej części kraju, nad Morzem Arabskim, na obszarze Niziny Hindustańskiej, na północno-zachodnim skrawku delty Indusu. Stolica prowincji Sindh. Burmistrzem miasta jest Murtaza Wahab.

Centrum miasta zajmują liczne reprezentacyjne budynki administracyjne, wybudowane w II poł. XIX wieku. Centrum jest otoczone dzielnicami mieszkaniowych, przemysłowymi oraz dzielnicami slumsów.

Demografia

Karaczi jest największym i najludniejszym miastem w Pakistanie, zamieszkałe przez społeczności reprezentujące niemal wszystkie grupy etniczne Pakistanu. Po uzyskaniu przez Pakistan niepodległości 14 sierpnia 1947 roku Karaczi zamieszkiwało ok. 450 tys. osób. Wpływ na późniejszy wzrost liczby mieszkańców miał status stolicy miasta, napływ muzułmańskich uchodźców, osiedlających się w niepodległym Pakistanie, oraz rozwinięta gospodarka. Do 1951 roku liczba mieszkańców przekroczyła milion. W 1962 roku w mieście żyło ok. 2 mln osób. W 1998 roku miasto liczyło 9 339 023 mieszkańców. W 2006 roku liczba mieszkańców wynosiła ok. 12 mln. W 2017 roku liczba ta wzrosła do 14 910 352. W Karaczi mieszkało ok. 20,3 mln osób.

Historia

Miasto zostało założone przez kupców indyjskich na początku XVIII w. W 1842 roku zostało anektowane przez Brytyjczyków. Od 1936 roku jest stolicą prowincji Sindh. Po uzyskaniu niepodległości przez Pakistan Karaczi zostało stolicą kraju. W 1954 roku w mieście zostały podpisane układy o przyjaźni i współpracy z Turcją oraz Stanami Zjednoczonymi. W 1959 roku miasto utraciło status stolicy na rzecz Rawalpindi, która do 1969 roku pełniła funkcję tymczasowej stolicy Pakistanu, do momentu ukończenia budowy Islamabadu.

Gospodarka

W mieście rozwinięty jest m.in. przemysł włókienniczy, obuwniczy, metalowy, spożywczy, papierniczy, chemiczny, stoczniowy. Miasto obsługuje cały handel morski Pakistanu i Afganistanu, nie mającego dostępu do morza.

W Karaczi mieszczą się siedziby głównych banków krajowych (np. National Bank of Pakistan, State Bank of Pakistan) i międzynarodowych, giełda papierów wartościowych, siedziby organizacji gospodarczych.

W pobliżu miasta wybudowano pierwszą w Pakistanie elektrownię jądrową o mocy 125 MW.

Transport

Karaczi jest głównym węzłem komunikacyjnym Pakistanu. Miasto ma dostęp do trzech autostrad. Jedna biegnie do Peszawaru i łączy miasto z centralnymi prowincjami Pakistanu, druga biegnie do Zahedanu i łączy miasto z Iranem i innymi państwami Bliskiego Wschodu, trzecia biegnąca wzdłuż wybrzeża prowadzi do Ormary(inne języki). W mieście zbudowano sieć dróg ekspresowych rozchodzących się promieniście od centrum Karaczi.

20 kwietnia 1885 roku uruchomiono sieć tramwajową. Tramwaje poruszały się po torach o rozstawie 1219 mm. Sieć tramwajowa została zlikwidowana 30 kwietnia 1975 roku. W 1964 roku powstała kolej obwodowa. Ze względu na straty finansowe oraz zły stan techniczny infrastruktury została ona zamknięta w 1999 roku. Na przestrzeni lat na miejscu torów zbudowano nielegalne osiedla oraz slumsy. W listopadzie 2020 roku odtworzono fragment kolei obwodowej. Odcinek łączący dworzec główny ze stacją Orangi liczy 14 km długości. Ponadto Karaczi ma połączenie kolejowe z Rawalpindi.

W Karaczi mieszczą się dwa największe porty morskie Pakistanu: Karaczi i Bin Qasim. Znajduje się tu również największe lotnisko w kraju oraz siedziba pakistańskich linii lotniczych Pakistan International Airlines.

Edukacja i kultura

Karaczi jest jednym z głównych ośrodków naukowo-kulturalnych Pakistanu. W mieście działają trzy uniwersytety (założone w latach 1951, 1977 i 1983) oraz akademia Kaid-e Azam, założona w 1976 roku.

Zobacz też

Przypisy

  1. ↑ Karachi the Gatway to Pakistan, kmc.gos.pk [dostęp 2026-05-22] [zarchiwizowane z adresu 2016-06-23] (ang.).
  2. 1 2 3 4 5 6 Karachi [online], britannica.com [dostęp 2026-05-22] (ang.).
  3. ↑ Hindustańska, Nizina [online], encyklopedia.pwn.pl [zarchiwizowane z adresu 2022-11-24].
  4. ↑ Who is Murtaza Wahab? [online], tribune.com.pk, 15 czerwca 2023 [dostęp 2026-05-22] (ang.).
  5. 1 2 3 4 5 6 7 Karaczi [online], encyklopedia.pwn.pl [zarchiwizowane z adresu 2024-12-15].
  6. 1 2 3 4 5 Census [online], commissionerkarachi.gos.pk [dostęp 2026-05-22] (ang.).
  7. 1 2 3 Photos Details [online], cia.gov [dostęp 2026-05-22] [zarchiwizowane z adresu 2021-07-10] (ang.).
  8. 1 2 3 4 Wielka Encyklopedia Powszechna PWN, t. 5 In-Kons, Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1965, s. 456.
  9. 1 2 Ten major cities’ population up by 74pc [online], pakistantoday.com.pk, 28 sierpnia 2017 [dostęp 2026-05-22] (ang.).
  10. 1 2 PROVISIONAL SUMMARY RESULTS OF 6TH POPULATION AND HOUSING CENSUS-2017 [online], www.pbs.gov.pk [dostęp 2026-05-22] [zarchiwizowane z adresu 2017-08-28] (ang.).
  11. ↑ Karachi, Pakistan [online], science.nasa.gov, 5 lutego 2010 [dostęp 2026-05-22] (ang.).
  12. ↑ Rawalpindi [online], britannica.com [dostęp 2026-05-22] (ang.).
  13. ↑ Islamabad and Rawalpindi, Pakistan [online], science.nasa.gov [dostęp 2026-05-22] (ang.).
  14. ↑ From the past pages of dawn: 1966: Fifty years ago: Shifting to Islamabad [online], dawn.com, 27 listopada 2016 [dostęp 2026-05-22] (ang.).
  15. 1 2 3 Przemysław Jezierski, Pakistan. Zgliszcza kolei obwodowej w Karaczi [online], rynek-kolejowy.pl, 1 lutego 2026 [dostęp 2026-05-22].
  16. 1 2 Karachi [online], tramz.com [dostęp 2026-05-22] (ang.).
  17. ↑ Contact Us [online], piac.com.pk [dostęp 2026-05-22] (ang.).