Kaus Australis

Kaus Australis
	ε Sagittarii
	; Gwiazdozbiór z zaznaczoną gwiazdą
	Dane obserwacyjne (J2000)
Gwiazdozbiór	Strzelec
Rektascensja	18h 24m 10,318s
Deklinacja	-34° 23′ 04,62″
Paralaksa (π)	0,02276 ± 0,00024″
Odległość	143,3 ± 1,5 ly; 43,94 ± 0,47 pc
Wielkość obserwowana	1,85m
Rozmiar kątowy	0,00137–0,00144″
Ruch własny (RA)	−39,42 ± 0,22 mas/rok
Ruch własny (DEC)	−124,20 ± 0,14 mas/rok
Prędkość radialna	−15,0 ± 3,7 km/s
	Charakterystyka fizyczna
Rodzaj gwiazdy	olbrzym
Typ widmowy	B9,5 III
Masa	5 M☉
Promień	~7 R☉
Wielkość absolutna	-1,42m
Jasność	375 L☉
Prędkość obrotu	140 km/s
Temperatura	9200 K
	Charakterystyka orbitalna
Krąży wokół	Centrum Galaktyki
Półoś wielka	6596 pc
Mimośród	0,1158
Alternatywne oznaczenia
	Oznaczenie Flamsteeda: 20 Sgr
	2MASS: J18241032-3423046
	Cordoba Durchmusterung: CD−34°12784
	Fundamentalny katalog gwiazd: FK5 689
	Boss General Catalogue: GC 25100
	Katalog Henry’ego Drapera: HD 169022
	Katalog Hipparcosa: HIP 90185
	Katalog jasnych gwiazd: HR 6879
	SAO Star Catalog: SAO 210091
	CCDM 18242-3423

Kaus Australis (Epsilon Sagittarii, ε Sgr) – najjaśniejsza gwiazda w gwiazdozbiorze Strzelca (wielkość gwiazdowa: 1,85^m). Odległa od Słońca o około 143 lata świetlne.

Nazwa

Gwiazda ta nosi tradycyjną nazwę Kaus Australis, która wywodzi się od arabskiego ‏قوس‎ qaws, co oznacza „łuk” z łacińskim określeniem Australis, czyli „południowa” (część). Wraz z gwiazdami Delta Sagittarii i Lambda Sagittarii tworzy „łuk” Strzelca. Międzynarodowa Unia Astronomiczna zatwierdziła użycie nazwy Kaus Australis dla określenia tej gwiazdy.

Charakterystyka

Jest to gwiazda wielokrotna. Najjaśniejszy składnik Epsilon Sagittarii A (właściwy Kaus Australis) ma obserwowanę wielkość gwiazdową 1,85^m. W odległości kątowej 38,6 sekundy widoczny jest jego towarzysz Epsilon Sagittarii B, o wielkości 14,30^m.

Składnik A należy do typu widmowego B9,5 III. Temperatura powierzchni tego niebieskobiałego olbrzyma wynosi ok. 9200K. Jego promień przekracza siedmiokrotnie promień Słońca, a jasność jest 375 razy większa. W widmie gwiazdy stwierdzono pewne anomalie. Długo sądzono, że jest to gwiazda typu Lambda Boötis, szczególnie uboga w metale (pierwiastki cięższe niż hel), później wykreślono ją z tej kategorii. Wskutek szybkiego obrotu gwiazdę może otaczać gazowy dysk lub powłoka, której obecność zakłóca pomiary spektroskopowe.

Anomalie w widmie tej gwiazdy może tłumaczyć obecność bliższego towarzysza, zidentyfikowanego w 1993 r. Składnik Epsilon Sagittarii C ma wielkość 8,4^m i znajduje się w odległości 2,4″ od olbrzyma (pomiar z 1999 r.). Jeśli należy on do późnego typu widmowego (K lub M), to jego obecność może tłumaczyć obserwowaną nadwyżkę promieniowania podczerwonego.

Zobacz też

Przypisy

1 2 3 4 5 6 eps Sgr w bazie SIMBAD (ang.)
1 2 Kaus Australis. Alcyone ephemeris. [dostęp 2016-11-12]. (ang.).
1 2 3 4 5 6 Jim Kaler: Kaus Australis. STARS. [dostęp 2016-11-12]. (ang.).
1 2 3 Anderson E., Francis C: HIP 90185. [w:] Extended Hipparcos Compilation (XHIP) [on-line]. VizieR, 2012. [dostęp 2018-01-08]. (ang.).
↑ Sagittarius, the Archer. W: Richard Hinckley Allen: Star Names Their Lore and Meaning. Dover: 1963, s. 358.
1 2 Naming Stars. Międzynarodowa Unia Astronomiczna, 2017-11-19. [dostęp 2018-01-22].
1 2 Mason et al.: WDS J18242-3423AC. [w:] The Washington Double Star Catalog [on-line]. VizieR, 2014.
↑ UCAC3 112-415471 w bazie SIMBAD (ang.)
1 2 David A. Golimowski, Samuel T. Durrance, Mark Clampin. Detection of an apparent star 2.1 arcsec from the circumstellar disk candidate Epsilon Sagittarii. „Astronomical Journal”. 105 (3), s. 1108–1113, marzec 1993. DOI: 10.1086/116498. Bibcode: 1993AJ....105.1108G. (ang.).

[simbad-1] 1 2 3 4 5 6 eps Sgr w bazie SIMBAD (ang.)

[alcyone-2] 1 2 Kaus Australis. Alcyone ephemeris. [dostęp 2016-11-12]. (ang.).

[kaler-3] 1 2 3 4 5 6 Jim Kaler: Kaus Australis. STARS. [dostęp 2016-11-12]. (ang.).

[xhip-4] 1 2 3 Anderson E., Francis C: HIP 90185. [w:] Extended Hipparcos Compilation (XHIP) [on-line]. VizieR, 2012. [dostęp 2018-01-08]. (ang.).

[allen-5] Sagittarius, the Archer. W: Richard Hinckley Allen: Star Names Their Lore and Meaning. Dover: 1963, s. 358.

[iau-6] 1 2 Naming Stars. Międzynarodowa Unia Astronomiczna, 2017-11-19. [dostęp 2018-01-22].

[WDS-7] 1 2 Mason et al.: WDS J18242-3423AC. [w:] The Washington Double Star Catalog [on-line]. VizieR, 2014.

[simbadB-8] UCAC3 112-415471 w bazie SIMBAD (ang.)

[apparent-9] 1 2 David A. Golimowski, Samuel T. Durrance, Mark Clampin. Detection of an apparent star 2.1 arcsec from the circumstellar disk candidate Epsilon Sagittarii. „Astronomical Journal”. 105 (3), s. 1108–1113, marzec 1993. DOI: 10.1086/116498. Bibcode: 1993AJ....105.1108G. (ang.).