| Data i miejsce urodzenia |
3 stycznia 1896 |
|---|---|
| Data i miejsce śmierci | |
| Przebieg służby | |
| Lata służby | |
| Siły zbrojne | |
| Jednostki |
10 Pułk Artylerii Polowej |
| Stanowiska |
dowódca baterii |
| Główne wojny i bitwy |
I wojna światowa |
| Odznaczenia | |
Leon Adam Czenze (ur. 3 stycznia 1896 w Libawie, zm. wiosną 1940 w ZSRR) – major administracji (artylerii) Wojska Polskiego, działacz niepodległościowy, kawaler Orderu Virtuti Militari, ofiara zbrodni katyńskiej.
Syn Juliana i Walerii z Marcinkowskich. Uczęszczał do szkoły realnej oraz gimnazjum w Libawie i w Piotrogrodzie.
W czasie I wojny światowej, w 1915 wstąpił do Oficerskiej Szkoły Artylerii, którą ukończył w stopniu podporucznika artylerii konnej. Następnie jako oficer armii rosyjskiej uczestniczył w walkach na froncie. W 1917 rozpoczął służbę w 5 pułku ułanów II Korpusu Polskiego. 11 maja 1918 brał udział w bitwie pod Kaniowem, po której dostał się do niewoli niemieckiej.
11 listopada 1918 został przyjęty do Wojska Polskiego. Przydzielono go do 1 dywizjonu artylerii konnej, wraz z którym walczył, podczas wojny polsko-bolszewickiej. W tym czasie początkowo był dowódcą plutonu, a następnie dowódcę baterii oraz zastępcę dowódcy dyonu. Ponadto mianowano na podporucznika. Za postawę wykazaną w czasie walki z bolszewikami, 3 lutego 1922 otrzymał order „Virtuti Militari” V klasy, a w uzasadnieniu jego nadania czytamy m.in.:
W bitwie pod Wolą Śniatycką 31 sierpnia 1920 r., w czasie największego napięcia boju, gdy własna kawaleria pod naciskiem przeważających sił nieprzyjaciela zaczęła się cofać, por. Czenze wyjechał z jednym działem na otwartą pozycję i prostym celownikiem, nie zważając na silny ogień nieprzyjaciela, ostrzeliwał ławę atakujących Kozaków i taczanki nieprzyjaciela, przez co przyczynił się do powstrzymania szarży, mimo że dwóch żołnierzy z obsługi działa, które bezpośrednio obsługiwał, zostało rannych.
Po zakończeniu działań wojennych pozostał w wojsku i do 1924 pełnił służbę w 1 i 7 dak jako dowódca baterii. W 1922 został mianowany na stopień kapitana. W latach 1924–1928 był instruktorem oraz dowódcą baterii w Szkole Podoficerów Zawodowych Artylerii. Następnie służył w 10 pułku artylerii polowej w Łodzi. W latach 1929–1930 był dowódcą 8. baterii tego pułku. W marcu 1931 został przeniesiony do 28 pułku artylerii polowej w Zajezierzu k. Dęblina. Od 1934 aż do wybuchu II wojny światowej był zastępcą zarządcy Zapasu Młodych Koni. W międzyczasie został przeniesiony do korpusu oficerów administracji, grupa administracyjna, a w 1939 mianowany w tym korpusie osobowym na stopień majora z 7. lokatą.
W czasie kampanii wrześniowej, po agresji ZSRR na Polskę z 17 września 1939, został aresztowany przez funkcjonariuszy NKWD. Wiosną 1940 zamordowano go na terenie Ukrainy. Ofiary tej części zbrodni katyńskiej grzebano potajemnie w bezimiennych mogiłach zbiorowych, gdzie od 21 września 2012 mieści się oficjalnie Polski Cmentarz Wojenny w Kijowie-Bykowni. Figuruje pod numerem 3194 na tzw. Ukraińskiej Liście Katyńskiej – lista wywózkowa nr 055/4 z maja 1940, pozycja 44.
Był kawalerem.
13 kwietnia 2016, w ramach akcji „Katyń... pamiętamy” / „Katyń... Ocalić od zapomnienia”, w ogrodzie Pałacu Prezydenckiego został zasadzony Dąb Pamięci poświęcony wszystkim Ofiarom Zbrodni Katyńskiej, certyfikat z numerem 1.