Lyrurus

	Lyrurus
	Swainson, 1832
	; Samiec cietrzewia zwyczajnego (L. tetrix)
	Systematyka
Domena	eukarionty
Królestwo	zwierzęta
Typ	strunowce
Podtyp	kręgowce
Gromada	ptaki
Podgromada	Neornithes
Infragromada	ptaki neognatyczne
Rząd	grzebiące
Rodzina	kurowate
Podrodzina	bażanty
Plemię	Tetraonini
Rodzaj	Lyrurus
	Typ nomenklatoryczny
	Tetrao tetrix Linnaeus, 1758
Synonimy
	Lyurus Swainson, 1836; Tetrix Morris, 1837;
	Lyurus Swainson, 1836; Tetrix Morris, 1837;
Gatunki
	2 gatunki – zobacz opis w tekście
	2 gatunki – zobacz opis w tekście
	Systematyka w Wikispecies
	Multimedia w Wikimedia Commons

Lyrurus – rodzaj ptaków z podrodziny bażantów (Phasianinae) w rodzinie kurowatych (Phasianidae).

Zasięg występowania

Rodzaj obejmuje gatunki występujące w Eurazji.

Morfologia

Długość ciała 38–60 cm; masa ciała samców 820–1250 g, samic 712–1100 g.

Systematyka

Etymologia

Lyrurus (Lyurus): gr. λυρα lura „lira”; ουρα oura „ogon”.
Tetrix: gr. τετριξ tetrix, τετριγος tetrigos niezidentyfikowany, znoszący na ziemi ptak wspomniany przez Arystotelesa. Gatunek typowy: Tetrix niger Morris, 1837 (= Tetrao tetrix Linnaeus, 1758).

Podział systematyczny

Do rodzaju należą następujące gatunki:

Lyrurus tetrix (Linnaeus, 1758) – cietrzew zwyczajny
Lyrurus mlokosiewiczi (Taczanowski, 1875) – cietrzew kaukaski

Przypisy

↑ Lyrurus, [w:] Integrated Taxonomic Information System (ang.).
↑ W. Swainson: Appendix, No. I.: Characters of Genera and Sub-genera hitherto undefined. W: J. Richardson & W. Swainson: Fauna boreali-americana, or, The zoology of the northern parts of British America. Containing descriptions of the objects of natural history collected on the late northern land expeditions under command of Captain Sir John Franklin, R.N.. Cz. 2: The Birds. Londyn: John Murray, 1831, s. 497. (ang.).
↑ W. Swainson: On the natural history and classification of birds. Cz. 1. London: John Taylor, 1836, s. 104, seria: Cabinet cyclopaedia. Natural history. (ang.).
↑ F.O. Morris. A new system of nomenclature, illustrated by a list of British birds. „The Naturalist”. 2 (9), s. 126, 1837. (ang.).
↑ F. Gill, D. Donsker & P. Rasmussen (red.): IOC World Bird List (v11.2). [dostęp 2021-07-24]. [zarchiwizowane z tego adresu (2014-05-07)]. (ang.).
↑ E. de Juana: Family Tetraonidae (Grouse). W: J. del Hoyo, A. Elliott & J. Sargatal: Handbook of the Birds of the World. Cz. 2: New World Vultures to Guineafowl. Barcelona: Lynx Edicions, 1994, s. 405. ISBN 84-87334-15-6. (ang.).
↑ Lyrurus, [w:] The Key to Scientific Names, J.A.J.A. Jobling (red.), [w:] Birds of the World, S.M. Billerman et al. (red.), Cornell Lab of Ornithology, Ithaca [dostęp 2025-03-10] (ang.).
↑ Tetrix, [w:] The Key to Scientific Names, J.A.J.A. Jobling (red.), [w:] Birds of the World, S.M. Billerman et al. (red.), Cornell Lab of Ornithology, Ithaca [dostęp 2025-03-10] (ang.).
↑ Systematyka i nazwy polskie za: P. Mielczarek & M. Kuziemko: Plemię: Tetraonini Leach, 1819 (wersja: 2024-09-29). [w:] Kompletna lista ptaków świata [on-line]. Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego. [dostęp 2025-03-10].

[itis-1] Lyrurus, [w:] Integrated Taxonomic Information System (ang.).

[Swainson-2] W. Swainson: Appendix, No. I.: Characters of Genera and Sub-genera hitherto undefined. W: J. Richardson & W. Swainson: Fauna boreali-americana, or, The zoology of the northern parts of British America. Containing descriptions of the objects of natural history collected on the late northern land expeditions under command of Captain Sir John Franklin, R.N.. Cz. 2: The Birds. Londyn: John Murray, 1831, s. 497. (ang.).

[Swainson1836-3] W. Swainson: On the natural history and classification of birds. Cz. 1. London: John Taylor, 1836, s. 104, seria: Cabinet cyclopaedia. Natural history. (ang.).

[Morris-4] F.O. Morris. A new system of nomenclature, illustrated by a list of British birds. „The Naturalist”. 2 (9), s. 126, 1837. (ang.).

[ioc-5] F. Gill, D. Donsker & P. Rasmussen (red.): IOC World Bird List (v11.2). [dostęp 2021-07-24]. [zarchiwizowane z tego adresu (2014-05-07)]. (ang.).

[hbw2-6] E. de Juana: Family Tetraonidae (Grouse). W: J. del Hoyo, A. Elliott & J. Sargatal: Handbook of the Birds of the World. Cz. 2: New World Vultures to Guineafowl. Barcelona: Lynx Edicions, 1994, s. 405. ISBN 84-87334-15-6. (ang.).

[7] Lyrurus, [w:] The Key to Scientific Names, J.A.J.A. Jobling (red.), [w:] Birds of the World, S.M. Billerman et al. (red.), Cornell Lab of Ornithology, Ithaca [dostęp 2025-03-10] (ang.).

[8] Tetrix, [w:] The Key to Scientific Names, J.A.J.A. Jobling (red.), [w:] Birds of the World, S.M. Billerman et al. (red.), Cornell Lab of Ornithology, Ithaca [dostęp 2025-03-10] (ang.).

[Mielczarek&Kuziemko-9] Systematyka i nazwy polskie za: P. Mielczarek & M. Kuziemko: Plemię: Tetraonini Leach, 1819 (wersja: 2024-09-29). [w:] Kompletna lista ptaków świata [on-line]. Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego. [dostęp 2025-03-10].