Mallocybe

Włośniak
	; Włośniak nagi
	Systematyka
Domena	eukarionty
Królestwo	grzyby
Typ	podstawczaki
Klasa	pieczarniaki
Rząd	pieczarkowce
Rodzina	strzępiakowate
Rodzaj	włośniak
	Nazwa systematyczna
	Mallocybe (Kuyper) Matheny, Vizzini & Esteve-Rav.; Mycologia: 10.1080/00275514.2019.1668906, 12 (2019)
	Multimedia w Wikimedia Commons

Mallocybe (Kuyper) Matheny, Vizzini & Esteve-Rav. (włośniak) – rodzaj grzybów z rodziny strzępiakowatych (Inocybaceae).

Systematyka i nazewnictwo

Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Inocybaceae, Agaricales, Agaricomycetidae, Agaricomycetes, Agaricomycotina, Basidiomycota, Fungi.

Bazonimem był utworzony przez Thomasa Wilhelmusa Kuypera w 1986 r. takson Inocybe subgen. Mallocybe. W 2019 r. Patrick Brandon Matheny, Alfredo Vizzini i Fernando Esteve-Raventós podnieśli ten takson do rangi rodzaju.

Nazwę polską gatunków podał Andrzej Nespiak w 1990 roku. Po przeniesieniu ich do rodzaju Mallocybe nazwy polskie są niespójne z nazwami naukowymi. W 2021 r. Komisja ds. Polskiego Nazewnictwa Grzybów zaproponowała dla nich nazwę włośniak.

występujące w Polsce:

Mallocybe agardhii (N. Lund) Matheny & Esteve-Rav. 2019 – włośniak upierścieniony
Mallocybe dulcamara (Pers.) Vizzini, Maggiora, Tolaini & Ercole 2013 – włośniak słodkogorzki, strzępiak słodkogorzki
Mallocybe heimii (Bon) Matheny & Esteve-Rav. 2019 – włośniak włosistopierścieniowy
Mallocybe gymnocarpa (Kühner) Matheny & Esteve-Rav. 2019 – włośniak nagi
Mallocybe leucoblema (Kühner) Vizzini, Maggiora, Tolaini & Ercole 2013 – włośniak srebrzystoosłonowy
Mallocybe malenconii (R. Heim) Matheny & Esteve-Rav. 2019 – włośniak francuski
Mallocybe myriadophylla (Vauras & E. Larss.) Matheny & Esteve-Rav. 2019 – włośniak filcowaty
Mallocybe terrigena (Fr.) Vizzini, Maggiora, Tolaini & Ercole 2013 – włośniak skórkowatopierścieniowy

Niektóre inne:

Mallocybe fuscomarginata (Kühner) Matheny & Esteve-Rav. 2019 – włośniak ciemnoostrzowy

Nazwy naukowe na podstawie Index Fungorum. Wykaz gatunków występujących w Polsce i nazwy polskie według Władysława Wojewody (nieoznaczone przypisami) i innych (oznaczone przypisami).

Znaczenie

Grzyby mykoryzowe. Zaliczane do tego rodzaju gatunki (zwane strzępiakami) zawierają pewną ilość muskaryny – tej samej substancji trującej, która występuje w muchomorach, stąd też zatrucia strzępiakami dają podobne objawy, jak zatrucia muchomorami. Ze względu na niewielką ilość muskaryny zwykle nie są to zatrucia śmiertelne, a tylko powodujące przykre dolegliwości. Z powodu trujących własności nie są zbierane jako grzyby jadalne, ponadto i tak nie mają wartości kulinarnych; są mało mięsiste i często o mało przyjemnym zapachu.

Przypisy

1 2 3 Index Fungorum [online] [dostęp 2020-01-28] .
1 2 3 WładysławW. Wojewoda WładysławW., Krytyczna lista wielkoowocnikowych grzybów podstawkowych Polski, Kraków: W. Szafer Institute of Botany, Polish Academy of Sciences, 2003, s. 339–358, ISBN 83-89648-09-1 .
1 2 Rekomendacja nr 2/2021 Komisji ds. Polskiego Nazewnictwa Grzybów Polskiego Towarzystwa Mykologicznego [online] [dostęp 2021-07-19] .
↑ B.B. Gierczyk B.B., T.T. Ślusarczyk T.T., A.A. Szczepkowski A.A., A.A. Kujawa A.A., XXIII wystawa grzybów Puszczy Białowieskiej. Materiały do poznania mykobioty Puszczy Białowieskiej, „Przegląd Przyrodniczy”, 29 (2), 2018, s. 9–57 .
↑ KarasińskiK. D. KarasińskiK., WołkowyckiW. M. WołkowyckiW., 'An annotated and illustrated catalogue of Polypores (Agaricomycetes) of the Białowieża Forest (NE Poland), „Pol. Bot. J.”, 60 (2), 2015, s. 217–292 .
↑ Kałucka I., L., Jagodziński A.M., Nowiński M., Biodiversity of ectomycorrhizal fungi in surface mine spoil restoration stands in Poland? first time recorded, rare, and red-listed species, Acta Mycol. 51 (2):1080, (2016).
↑ Rekomendacja nr 5 (2025) Komisji ds. Polskiego Nazewnictwa Grzybów Polskiego Towarzystwa Mykologicznego [online], Polskie Towarzystwo Mykologiczne [dostęp 2025-09-21] .
↑ Index Fungorum (gatunki) [online] [dostęp 2020-01-28] .
↑ AndrzejA. Nespiak AndrzejA., Grzyby. Tom XIX. Strzępiak (Inocybe), Warszawa – Kraków: PWN, 1990, ISBN 83-01-08749-8 .

[if-1] 1 2 3 Index Fungorum [online] [dostęp 2020-01-28] .

[check-2] 1 2 3 WładysławW. Wojewoda WładysławW., Krytyczna lista wielkoowocnikowych grzybów podstawkowych Polski, Kraków: W. Szafer Institute of Botany, Polish Academy of Sciences, 2003, s. 339–358, ISBN 83-89648-09-1 .

[kom-3] 1 2 Rekomendacja nr 2/2021 Komisji ds. Polskiego Nazewnictwa Grzybów Polskiego Towarzystwa Mykologicznego [online] [dostęp 2021-07-19] .

[gier-4] B.B. Gierczyk B.B., T.T. Ślusarczyk T.T., A.A. Szczepkowski A.A., A.A. Kujawa A.A., XXIII wystawa grzybów Puszczy Białowieskiej. Materiały do poznania mykobioty Puszczy Białowieskiej, „Przegląd Przyrodniczy”, 29 (2), 2018, s. 9–57 .

[kar-5] KarasińskiK. D. KarasińskiK., WołkowyckiW. M. WołkowyckiW., 'An annotated and illustrated catalogue of Polypores (Agaricomycetes) of the Białowieża Forest (NE Poland), „Pol. Bot. J.”, 60 (2), 2015, s. 217–292 .

[kal-6] Kałucka I., L., Jagodziński A.M., Nowiński M., Biodiversity of ectomycorrhizal fungi in surface mine spoil restoration stands in Poland? first time recorded, rare, and red-listed species, Acta Mycol. 51 (2):1080, (2016).

[kom2-7] Rekomendacja nr 5 (2025) Komisji ds. Polskiego Nazewnictwa Grzybów Polskiego Towarzystwa Mykologicznego [online], Polskie Towarzystwo Mykologiczne [dostęp 2025-09-21] .

[if2-8] Index Fungorum (gatunki) [online] [dostęp 2020-01-28] .

[nes-9] AndrzejA. Nespiak AndrzejA., Grzyby. Tom XIX. Strzępiak (Inocybe), Warszawa – Kraków: PWN, 1990, ISBN 83-01-08749-8 .