Notoxus appendicinus

	Notoxus appendicinus
	Desbrochers des Loges, 1874
	Systematyka
Domena	eukarionty
Królestwo	zwierzęta
Typ	stawonogi
Gromada	owady
Rząd	chrząszcze
Podrząd	chrząszcze wielożerne
Rodzina	nakwiatkowate
Podrodzina	Notoxinae
Rodzaj	gliczyca
Gatunek	Notoxus appendicinus
	Multimedia w Wikimedia Commons

Notoxus appendicinus – gatunek chrząszcza z rodziny nakwiatkowatych i podrodziny Notoxinae. Zamieszkuje Europę oraz zachodnią i środkową część Azji.

Taksonomia

Takson ten opisał po raz pierwszy w 1874 roku Jules Desbrochers des Loges. W zależności od autora traktowany jest jako osobny gatunek lub jako podgatunek w obrębie gatunku Notoxus cavifrons.

Morfologia

Chrząszcz o ciele długości od 3 do 5 mm, porośniętym przylegającym owłosieniem, a na głowie, przedpleczu i pokrywach także wmieszanymi w nie stojącymi szczecinkami. Punktowanie głowy i przedplecza jest rzadkie i delikatne, zaś pokryw gęste i grubsze. Barwa głowy jest czarnobrunatna, przedplecza czerwonobrunatna z przyciemnionym wierzchem, głaszczków, czułków i odnóży żółtobrunatna lub trochę ciemniejsza, zaś pokryw żółtobrunatna z czarnobrunatnym wzorem, typowo złożonym z plamy przytarczkowej, pary plam zabarkowych i zygzakowatej przepaski poprzecznej o kątowo wciętym brzegu tylnym; poszczególne elementy wzoru mogą się jednak ze sobą łączyć. Spód ciała, z odwłokiem włącznie, jest jednolicie jasny. Przednia krawędź przedplecza wyciągnięta jest ponad głową w duży róg. Przy brzegu tylnym przedplecza znajduje się przewężenie z szeroko pośrodku przerwaną przepaską białego owłosienia. Wierzchołki pokryw są zawsze jasne, u samicy zaokrąglone, a u samca ścięte i zaopatrzone w ząbek.

Ekologia i występowanie

Postaci dorosłe tego owada spotyka się od czerwca do września na gałęziach młodych drzew i kwiatach baldaszkowatych. Ponadto przylatują do sztucznych źródeł światła.

Gatunek palearktyczny o subpontyjsko-śródziemnomorskim typie rozsiedlenia. W Europie stwierdzony został we Francji (włącznie z Korsyką), Niemczech, Austrii, Włoszech (włącznie z Sardynią i Sycylią), Polsce, Słowacji, na Węgrzech, Ukrainie, w Chorwacji, Bośni i Hercegowinie, Serbii, Czarnogórze, Albanii, Rumunii, Bułgarii, Macedonii Północnej, Grecji (włącznie z Cykladami i Kretą), południowej Rosji i europejskiej części Turcji. W Polsce gatunek bardzo rzadki, odnotowany dwukrotnie: w 1925 pod Warszawą oraz w 2015 na Górnym Śląsku.

W Azji znany jest z Cypru, anatolijskiej części Turcji, Libanu, Izraela, Gruzji, Azerbejdżanu, Kazachstanu, Turkmenistanu, Uzbekistanu, Kirgistanu, Iranu, Afganistanu.

Przypisy

1 2 3 4 D.S. Chandler, G. Uhmann, G. Nardi, D. Telnov: Anthicidae. W: Catalogue of Palaearctic Coleoptera Volume 5. Tenebrionoidea. I. Löbl, A. Smetana (red.). Wyd. Apollo Books. Stenstrup: 2008, s. 451.
↑ gatunek: Notoxus appendicinus J. Desbrochers des Loges, 1874. [w:] Biodiversity Map [on-line]. [dostęp 2019-12-22].
1 2 Notoxus cavifrons subsp. appendicinus Desbrochers des Loges, 1874. [w:] Fauna Europaea [on-line]. [dostęp 2019-12-22].
1 2 3 Daniel Kubisz, Przemysław Szwałko: Klucze do oznaczania owadów Polski Część XIX Chrząszcze – Coleoptera z. 80. Nakwiatkowate - Anthicidae. Toruń: Polskie Towarzystwo Entomologiczne, 1998, s. 16-23.
1 2 Grzywocz J., Szołtys H., Wanat M., Greń C., Ruta R., Królik R.. Chrząszcze (Coleoptera) Śląska Dolnego i Górnego – dotychczasowy stan poznania oraz nowe dane faunistyczne: Anthicidae. „Acta entomologica silesiana”. 27, 2019.
↑ Robert Lasecki, Rafał Ruta, Dmitry Telnov. Anthicus crinitus LaFerté-Sénectěre, 1849 (Coleoptera, Anthicidae) nowy dla fauny Polski, z krytycznym wykazem Anthicidae Polski. „Wiadomości Entomologiczne”. 32 (3), s. 179–184, 2013.

Linki zewnętrzne

Fotografia w Atlasie chrząszczy Polski Lecha Borowca

[cpc-1] 1 2 3 4 D.S. Chandler, G. Uhmann, G. Nardi, D. Telnov: Anthicidae. W: Catalogue of Palaearctic Coleoptera Volume 5. Tenebrionoidea. I. Löbl, A. Smetana (red.). Wyd. Apollo Books. Stenstrup: 2008, s. 451.

[biomap-2] tunek: Notoxus appendicinus J. Desbrochers des Loges, 1874. [w:] Biodiversity Map [on-line]. [dostęp 2019-12-22].

[fe-3] 1 2 Notoxus cavifrons subsp. appendicinus Desbrochers des Loges, 1874. [w:] Fauna Europaea [on-line]. [dostęp 2019-12-22].

[Kubisz&Szwalko-4] 1 2 3 Daniel Kubisz, Przemysław Szwałko: Klucze do oznaczania owadów Polski Część XIX Chrząszcze – Coleoptera z. 80. Nakwiatkowate - Anthicidae. Toruń: Polskie Towarzystwo Entomologiczne, 1998, s. 16-23.

[Grzywocz19-5] 1 2 Grzywocz J., Szołtys H., Wanat M., Greń C., Ruta R., Królik R.. Chrząszcze (Coleoptera) Śląska Dolnego i Górnego – dotychczasowy stan poznania oraz nowe dane faunistyczne: Anthicidae. „Acta entomologica silesiana”. 27, 2019.

[Laseckietal-6] Robert Lasecki, Rafał Ruta, Dmitry Telnov. Anthicus crinitus LaFerté-Sénectěre, 1849 (Coleoptera, Anthicidae) nowy dla fauny Polski, z krytycznym wykazem Anthicidae Polski. „Wiadomości Entomologiczne”. 32 (3), s. 179–184, 2013.