Osuwisko

Ze względu na kształt powierzchni poślizgu

• rotacyjne – o cylindrycznej powierzchni poślizgu, masy koluwialne obracają się,
• ześlizgowe – o płaskiej powierzchni poślizgu (występującej najczęściej na kontakcie warstw), masy koluwialne przesuwają się.

Ze względu na układ warstw podłoża

• asekwentne – tworzą się w jednorodnych, niewarstwowanych skałach (glinach, iłach),
• konsekwentne – powstają w wyniku ruchu mas skalnych po jakiejś powierzchni strukturalnej, wyróżnia się osuwiska:

1. konsekwentno-strukturalne: wzdłuż powierzchni uławicenia,
2. konsekwentno-zwietrzelinowe: wzdłuż powierzchni oddzielającej zwietrzelinę od podłoża skalnego,
3. konsekwentno-szczelinowe: wzdłuż powierzchni zgodnej z przebiegiem szczelin (np. ciosowych),

• insekwentne – tworzą się, gdy osunięcie nastąpi w poprzek powierzchni strukturalnych,
• obsekwentne – ruch poprzeczny do biegu warstw,
• subsekwentne – ruch wzdłuż czołowych powierzchni ławic,
• złożone.

Ze względu na aktywność

• aktywne ciągle,
• aktywne okresowo,
• nieaktywne.

Ze względu na czas występowania

• periodyczne – występują przy obfitych opadach,
• chroniczne – są w ciągłym ruchu dopóki nachylenie stoku nie stanie się minimalne.

Ze względu na sposób rozwoju

• delapsywne – rozwój od dołu w górę stoku,
• detruzywne – rozwój od góry w dół stoku.

Na świecie

Największe rozpoznane osuwisko na Ziemi znajduje się w Iranie, a największym znanym osuwiskiem podmorskim jest Storegga na Morzu Norweskim.

W Polsce

W Polsce zdecydowanie najwięcej osuwisk występuje w Karpatach (ponad 95% wszystkich osuwisk). Oprócz Karpat występują także w wzdłuż klifowego wybrzeża Bałtyku, na zboczach większych dolin rzecznych (przede wszystkim doliny Wisły), na terenach pokrytych miąższymi pokrywami lessów, w strefach przykorytowych rzek oraz w Sudetach (m.in. w Górach Bardzkich i Górach Kamiennych). Bardzo wysoka podatność osuwiskowa w Karpatach, związana jest głównie z utworami fliszowymi.

W 2010 roku w Małopolsce wystąpiło ponad 1300 osuwisk, głównie – bo więcej niż 100 – w gminie Lanckorona (powiat wadowicki), powiecie limanowskim (gminie Laskowa, gminie Limanowa – głównie w Kłodnem ok. 30 (Tymbark) i powiecie nowosądeckim (ok. 200 – głównie w gminie Łososina Dolna (111) i gminie Gródek nad Dunajcem (65 domów)). Uszkodzonych i zagrożonych uszkodzeniem zostało ponad 1000 domów, a około 500 osób przesiedlono. Osuwiska uszkodziły również budynki i infrastrukturę w powiecie myślenickim (prawie 90 osuwisk), wielickim, nowosądeckim (ponad 50), nowotarskim, oświęcimskim, suskim (głównie w Zembrzycach), tarnowskim, bocheńskim, brzeskim, miechowskim oraz w Krakowie i Nowym Sączu. W Kurowie droga wojewódzka nr 975 całkowicie osunęła się do Jeziora Rożnowskiego. Z powodu ulewnych deszczów osunęło się również zbocze krakowskiego kopca Piłsudskiego. W czerwcu uaktywniły się następne osuwiska. W Kłodnem zniszczonych zostało 30 budynków, a kolejne są zagrożone, z wioski ewakuowano 434 osoby. Uaktywniły się osuwiska w miejscowości Łapszanka i Szczawnica w powiecie nowotarskim, a także w Mniszku nad Popradem oraz w gminie Tuchów, gdzie doszło przez to do wykolejenia pociągu osobowego. W Krzeczowie osuwisko na kilka godzin zatarasowało drogę krajową nr 7, podobnie w Tenczynie na tej drodze. Osuwiska nastąpiły również na wielu innych drogach, które zostały czasowo zamknięte (m.in. na drogach krajowych: w Radoczy, Czchowie, Wytrzyszczce, czy w Muszynce). Na Podkarpaciu zagrożonych nimi pozostaje ponad 240 budynków i kilkanaście mostów. Najbardziej zagrożone tereny to powiaty: jasielski, strzyżowski (145 budynków), dębicki (52 budynki), rzeszowski (23 budynki).

W 2001 roku osuwisko w Lachowicach zniszczyło 15 zabudowań mieszkalnych, osuwisko w Jachówce zagroziło osiedlu Straczkówka, osuwisko w Nowym Sączu zniszczyło kilka zabudowań mieszkalnych i gospodarczych itd.), a także na zboczach Wisły oraz na bałtyckich klifach.

Pierwsza próba zliczenia osuwisk, przeprowadzona w końcu lat 60. wykazała istnienie na stokach karpackich ponad 3000 osuwisk. Dalsze prace doprowadziły do rozpoznania w Karpatach ponad 65 000 osuwisk. Na obszarze 6% powierzchni kraju, jaką stanowią Karpaty, występuje ponad 95% wszystkich osuwisk w Polsce. Ocenia się również, że w Karpatach występuje średnio jedno osuwisko na 5 km drogi jezdnej i na 10 km linii kolejowej.