Pierwsze lata

Pierwsze lata (tytuł oryginalny: Vitet e para) – albański film fabularny z roku 1965 w reżyserii Kristaqa Dhamo, na podstawie powieści Këneta Fatmira Gjaty. Ósmy z kolei film fabularny wyprodukowany w Albanii w okresie powojennym.

Fabuła

Film nawiązuje do prawdziwych wydarzeń, rozgrywających się w roku 1946 w Albanii. W czasie osuszania bagien w rejonie Maliq dochodzi do konfliktu pomiędzy sekretarzem partii Stavrim Larą a dwiema osobami, które prowadzą działalność sabotażową – Abdylem Sharrą i Zyraką. W filmie to Stavri Lara zdemaskował publicznie ich wrogą działalność. Wbrew propagandowemu przesłaniu, zawartemu w filmie – prace w rejonie Maliqi, współfinansowane przez UNRRA zostały storpedowane przez stronę albańską, a część inżynierów pracujących przy tej inwestycji poddano represjom. W procesie pokazowym, który odbył się w listopadzie 1946 r. dwóch Albańczyków skazano na karę śmierci pod zarzutem sabotażu.

Film został zrealizowany w Korczy.

Obsada

• Piro Mani jako Stavri Lara
• Sandër Prosi jako Abdyl Sharra
• Margarita Xhepa jako Zyraka
• Ilia Shyti jako inżynier Mborja
• Pandi Raidhi jako Kasëm
• Edi Luarasi jako Rina
• Skënder Plasari jako dziadek Lymi
• Todi Thanasi jako inżynier Vasil Minga
• Bexhet Nelku jako Aleks
• Spiro Urumi jako Fulçi
• Mihal Stefa jako nauczyciel
• Violeta Manushi jako Lonevica
• Thimi Filipi jako sekretarz partii
• Jani Riza jako Dalip
• Donika Minga jako Vera
• Vangjel Grabocka jako Prokollari
• Timo Flloko jako inżynier Sotir, operator motopompy
• Stavri Shkurti jako ochotnik Muçu
• Marie Kraja jako matka Stavri Lary
• Ndrek Prela
• Dhimitraq Pecani
• Enver Plaku
• Nuçi Shedollari
• Tonin Konçi
• Kristo Jorgji
• Lazër Vlashi
• Ingrid Zyma

Przypisy

Bibliografia

• Abaz Hoxha: Enciklopedia e kinematografise shqiptare. Autore & vepra. Tirana: Toena, 2002. ISBN 99927-1-555-3. (alb.).
• Pierwsze lata w bazie IMDb (ang.)
• Vitet e para [online], aqshf.gov.al [dostęp 2026-03-10]  (alb.).