Platystylopterus

	Platystylopterus
	Reichenbach, 1854
	; Klinosterek rdzawy (P. rufus)
	Systematyka
Domena	eukarionty
Królestwo	zwierzęta
Typ	strunowce
Podtyp	kręgowce
Gromada	ptaki
Podgromada	Neornithes
Infragromada	ptaki neognatyczne
Rząd	krótkonogie
Rodzina	kolibrowate
Podrodzina	kolibry
Plemię	Trochilini
Rodzaj	Platystylopterus
	Typ nomenklatoryczny
	Trochilus rufus Lesson, 1840
Synonimy
	Pampa Reichenbach, 1854; Sphenoproctus Cabanis & F. Heine Sr., 1860;
	Pampa Reichenbach, 1854; Sphenoproctus Cabanis & F. Heine Sr., 1860;
Gatunki
	2 gatunki – zobacz opis w tekście
	2 gatunki – zobacz opis w tekście
	Systematyka w Wikispecies

Platystylopterus – rodzaj ptaków z podrodziny kolibrów (Trochilinae) w rodzinie kolibrowatych (Trochilidae).

Zasięg występowania

Rodzaj obejmuje gatunki występujące w Meksyku, Belize, Gwatemali, Salwadorze i Hondurasie.

Morfologia

Długość ciała 11,5–14 cm; masa ciała samców 5,4–12,7 g, samic 4,3–8 g.

Systematyka

Rodzaj zdefiniował w 1854 roku niemiecki botanik i zoolog Ludwig Reichenbach w artykule dotyczącym systematyki kolibrów opublikowanym w czasopiśmie poświęconym ornitologii „Journal für Ornithologie”. Gatunkiem typowym jest (oznaczenie monotypowe) klinosterek krzywodzioby (P. curvipennis). Jednak nazwa – Pampa – którą Reichenbach nadał nowemu taksonowi, okazała się młodszym homonimem rodzaju motyli opisanego w 1854 roku. Następną dostępną nazwą dla tego taksonu jest nazwa Platystylopterus nadana również przez Reichenbacha w 1854 roku w tym samym artykule co Pampa. Gatunkiem typowym jest (późniejsze oznaczenie) klinosterek rdzawy (P. rufus).

Etymologia

Pampa: epitet gatunkowy Ornismya pampa Lesson, 1832; francuska nazwa „Campyloptère Pampa” nadana klinosterkowi krzywodziobemu przez Lessona w 1832 roku, w błędnym przekonaniu, że ptak ten pochodzi z wnętrza La Platy (tj. pampa, formacja roślinna na równinach Argentyny, od keczua pampas ‘roślina’). Gatunek typowy: Pampa campyloptera Reichenbach, 1854 (= Trochilus curvipennis Deppe, 1830).
Platystylopterus: gr. πλατυς platus ‘szeroki’; στυλος stulos ‘kolumna, słup’; -πτερος -pteros ‘-skrzydły’, od πτερον pteron ‘skrzydło’.
Sphenoproctus: gr. σφην sphēn, σφηνος sphenos ‘klin’; πρωκτος prōktos ‘tył’.

Podział systematyczny

Do rodzaju należą następujące gatunki:

Platystylopterus curvipennis (Deppe, 1830) – klinosterek krzywodzioby
Platystylopterus rufus (Lesson, 1840) – klinosterek rdzawy

Uwagi

↑ Młodszy homonim Pampa Walker, 1854 (Lepidoptera).
↑ Nowa nazwa dla Pampa Reichenbach, 1854 ze względu na puryzm.

Przypisy

1 2 3 4 H.G.L. Reichenbach. Aufzählung der Colibris oder Trochilideen in ihrer wahren natürlichen Verwandtschaft, nebst Schlüssel ihrer Synonymik. „Journal für Ornithologie”. 1, s. 4, 11, 1854. (niem.).
↑ J. Cabanis, F. Heine: Museum Heineanum: Verzeichniss der ornithologischen Sammlung des Oberamtmann Ferdinand Heine, auf Gut St. Burchard vor Halberstadt. Cz. 3: Schrillvögel. Halberstadt: In Commission bei R. Frantz, 1860, s. 11. (niem.).
↑ F. Gill, D. Donsker, P. Rasmussen (red.), IOC World Bird List (v15.1) [online], 20 lutego 2025 [dostęp 2026-09-30] (ang.).
1 2 D.W.D.W. Winkler D.W.D.W., S.M. Billerman & I.J.S.M.B.& I.J. Lovette S.M. Billerman & I.J.S.M.B.& I.J., Hummingbirds (Trochilidae), version 2.0, [w:] S.M.S.M. Billerman, B.K.B.K. Keeney, P.G. Rodewald & T.S. Schulenberg (redaktorzy), Birds of the World, Ithaca, NY: Cornell Lab of Ornithology, 2024, Pampa, DOI: 10.2173/bow.trochi1.02 [dostęp 2026-09-30] (ang.).
↑ G.R. Gray: Catalogue of the genera and subgenera of birds contained in the British Museum. London: The Trustees, 1855, s. 139. (ang.).
↑ The Key to Scientific Names ↓, Pampa [dostęp 2022-01-26] .
↑ The Key to Scientific Names ↓, Platystylopterus [dostęp 2022-01-26] .
↑ The Key to Scientific Names ↓, Sphenoproctus [dostęp 2022-01-26] .
↑ Systematyka i nazwy polskie za: P. Mielczarek & M.P.M.& M. Kuziemko P. Mielczarek & M.P.M.& M., Plemię: Trochilini Vigors, 1825 (wersja: 2025-10-11), [w:] Kompletna lista ptaków świata [online], Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego [dostęp 2026-09-10] .

Bibliografia

The Key to Scientific Names, J.A.J.A. Jobling (red.), [w:] Birds of the World, S.M. Billerman et al. (red.), Cornell Lab of Ornithology, Ithaca (ang.).

[2] Młodszy homonim Pampa Walker, 1854 (Lepidoptera).

[3] Nowa nazwa dla Pampa Reichenbach, 1854 ze względu na puryzm.

[Reichenbach-1] 1 2 3 4 H.G.L. Reichenbach. Aufzählung der Colibris oder Trochilideen in ihrer wahren natürlichen Verwandtschaft, nebst Schlüssel ihrer Synonymik. „Journal für Ornithologie”. 1, s. 4, 11, 1854. (niem.).

[Cabanis&Heine-4] J. Cabanis, F. Heine: Museum Heineanum: Verzeichniss der ornithologischen Sammlung des Oberamtmann Ferdinand Heine, auf Gut St. Burchard vor Halberstadt. Cz. 3: Schrillvögel. Halberstadt: In Commission bei R. Frantz, 1860, s. 11. (niem.).

[ioc-5] F. Gill, D. Donsker, P. Rasmussen (red.), IOC World Bird List (v15.1) [online], 20 lutego 2025 [dostęp 2026-09-30] (ang.).

[botw-6] 1 2 D.W.D.W. Winkler D.W.D.W., S.M. Billerman & I.J.S.M.B.& I.J. Lovette S.M. Billerman & I.J.S.M.B.& I.J., Hummingbirds (Trochilidae), version 2.0, [w:] S.M.S.M. Billerman, B.K.B.K. Keeney, P.G. Rodewald & T.S. Schulenberg (redaktorzy), Birds of the World, Ithaca, NY: Cornell Lab of Ornithology, 2024, Pampa, DOI: 10.2173/bow.trochi1.02 [dostęp 2026-09-30] (ang.).

[gray-7] G.R. Gray: Catalogue of the genera and subgenera of birds contained in the British Museum. London: The Trustees, 1855, s. 139. (ang.).

[8] The Key to Scientific Names ↓, Pampa [dostęp 2022-01-26] .

[9] The Key to Scientific Names ↓, Platystylopterus [dostęp 2022-01-26] .

[10] The Key to Scientific Names ↓, Sphenoproctus [dostęp 2022-01-26] .

[Mielczarek&Kuziemko-11] Systematyka i nazwy polskie za: P. Mielczarek & M.P.M.& M. Kuziemko P. Mielczarek & M.P.M.& M., Plemię: Trochilini Vigors, 1825 (wersja: 2025-10-11), [w:] Kompletna lista ptaków świata [online], Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego [dostęp 2026-09-10] .