Prawdziska

Prawdziska

wieś
Państwo	Polska
Województwo	warmińsko-mazurskie
Powiat	ełcki
Gmina	Kalinowo
Liczba ludności (2022)	117
Strefa numeracyjna	87
Kod pocztowy	19-314
Tablice rejestracyjne	NEL
SIMC	0759914
Położenie na mapie gminy Kalinowo Prawdziska
Położenie na mapie Polski Prawdziska
Położenie na mapie województwa warmińsko-mazurskiego Prawdziska
Położenie na mapie powiatu ełckiego Prawdziska
53°51′47″N 22°45′39″E/53,863056 22,760833

Prawdziska (niem. Prawdzisken) – wieś w Polsce położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie ełckim, w gminie Kalinowo.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa suwalskiego.

Historia wsi

W traktacie melneńskim przy określaniu granicy między Wielkim Księstwem Litewskim a zakonem krzyżackim wymieniona jest wieś Prewoysti (według Toeppena) to Prawdziska.

W 1505 roku wójt ełcki Jakub Reiff, zwany Walter, sprzedał Jadamowi Sandam i Mokołajowi Belom 10 włók, biorąc za włókę trzy dobre woły.

W 1821 w Prawdziskach było 170 mieszkańców, a w 1939 już 267 osób.

Przed I wojną światową funkcjonowała tutaj biblioteka Towarzystwa Czytelni Ludowych z Poznania. W 1903 kolportażem polskich książek zjamował się chłop o nazwisku Dziondział.

W 1934 roku ówczesne niemieckie władze nazistowskie w miejsce historycznej nazwy Prawdzisken wprowadziły nazwę Reiffenrode.

Po II wojnie światowej, gdy najniższym szczeblem administracyjnym były gromady, Prawdziska należały do Gromadzkiej Rady Narodowej w Milewie.

Parafia

Parafia w Prawdziskach pod wezwaniem św. Andrzeja Apostoła należy do dekanatu Ełk – Miłosierdzia Bożego. Parafia powstała w roku 1905.

W latach 1919–1926 proboszczem katolickim był tu ks. Wojciech Rogaczewski. Ks. Rogaczewski działał na rzecz plebiscytu, a w czasie swojej posługi kapłańskiej w Prawdziskach wspierał kolportaż polskich książek i czasopism. W przykościelnej szkółce prowadził nauczanie religii w języku polskim.

Przypisy

Bibliografia

• Słownik geograficzny Królestwa Polskiego, Tom IX (str. 22), Warszawa, 1888.
• Jan Kawecki, Bolesław Roman, "Ełk z dziejów miasta i powiatu", Pojezierze, Olsztyn, 1970
• Stefan Bilski, "Słownik biograficzny Regionu Brodnickiego" (str. 88), Toruńskie Towarzystwo Kultury, Brodnica-Toruń, 1991.
• Max Toeppen "Historia Mazur" (w przekładzie Małgorzaty Szymańskiej-Jasińskiej i opracowaniu Grzegorza Jasińskiego), wyd. Wspólnota Kulturowa "Borussia", Olsztyn 1995, ISBN 83-900380-3-X.
• Grzegorz Białuński, Historia Prawdzisk do XVIII wieku, "Masovia", T. 9, 2006, s. 3-19.