Ruch antyaborcyjny

Stopy nienarodzonego dziecka – jeden z symboli pro-life
Modele ludzkich zarodków używane przez ruch pro-life

Ruch antyaborcyjny, również z angielskiego pro-life (dosł. „za życiem”), zwany także przez przeciwników anti-choice (dosł. „przeciw wyborowi”) – ogół ruchów społecznych i organizacji prowadzących działalność edukacyjną, wychowawczą i naukową w obronie życia człowieka od poczęcia do naturalnej śmierci, przeciwstawiających się zwłaszcza aborcji i eutanazji oraz in vitro.

Według szeregu źródeł angielskojęzycznych jest to „ruch społeczny, którego celem jest uniemożliwienie kobietom dostępu do legalnej aborcji i rekryminalizacja tej procedury”, a „ludzie, którzy są pro-life uważają, że kobiety nie mają prawa decydować o tym, czy chcą urodzić dziecko, które poczęły, czy nie, oraz że aborcja w większości lub we wszystkich okolicznościach jest zła”.

Według Ewy Kowalewskiej, prezes Forum Kobiet Polskich, przedstawicielki organizacji pro-life Human Life International – Polska działania pro-life to m.in. pomoc samotnym, porzuconym matkom i ich poczętym dzieciom i ludziom słabym i chorym, oraz wsparcie rodzin, aby mogły wypełniać swoją rolę oraz wszechstronna edukacja. Według Kowalewskiej polscy obrońcy życia zawsze podkreślali, że nie są „anty”, ale „za” – za życiem, za tradycyjną i silną rodziną oraz za pozytywnym, racjonalnym wychowaniem prorodzinnym, które formuje postawy „za życiem”. Organizacje pro-life twierdzą, że udzielają pomocy m.in. rodzinom wielodzietnym, dysfunkcyjnym oraz rodzicom samotnie wychowującym dzieci, usiłują też oddziaływać na ustawodawstwo dotyczące takich kwestii jak: aborcja, eutanazja, klonowanie, in vitro czy stosowanie kary śmierci.

Jedną z najbardziej znanych działaczek ruchu jest Gianna Jessen, która przeżyła mimo próby przeprowadzenia na niej aborcji. Aktywistką pro-life jest także Abby Johnson, była dyrektor jednej z klinik aborcyjnych Planned Parenthood w USA. W oparciu o jej historię powstał film Nieplanowane.

Środowiska pro-life przedstawiają przeciwne postulaty do ruchów pro-choice.

Terminologia

Podobnie jak wiele innych terminów używanych przez uczestników debaty aborcyjnej, także rozróżnienie na ruchy pro-choice i pro-life ma cele propagandowe: pierwsza nazwa odwołuje się do prawa do wolności, druga do prawa do życia. Mogą być jednak odbierane także jako sugestia, że druga strona sporu jest danym wartościom przeciwna („anti-choice”, „anti-life”).

Rozróżnienia na ruchy pro-life i pro-choice wśród obywateli państw, gdzie toczy się debata publiczna na tematy związane z aborcją, rzadko kiedy są jasne: przykładowo w sondażu dla amerykańskiego Public Religion Research Institute 70 proc. obywateli USA określiło siebie jako „pro-choice”, a jednocześnie niemal dwie trzecie jako „pro-life”. Jednocześnie respondenci zauważyli, że sam fakt opowiedzenia się po którejś ze stron sporu może być społecznie stygmatyzujący.

Z powodu problemów terminologicznych wiele redakcji i agencji prasowych sugeruje używanie bardziej neutralnych bądź opisowych terminów na określenie stron sporu o prawo do aborcji. Przykładowo Associated Press sugeruje w swoim podręczniku stylu użycie terminów ruch bądź działacz na rzecz prawa do aborcji i przeciwko aborcji (ang. abortion rights i anti-abortion).

Podstawy światopoglądowe i filozoficzne

Środowiska określane jako pro-life odwołują się m.in. do:

Aktywność ruchu pro-life

Na świecie

 Ta sekcja jest niekompletna. Jeśli możesz, rozbuduj ją.

Akcja bezpośrednia i terroryzm

Od lat 80. XX wieku niektórzy członkowie tego ruchu prowadzili działania w postaci malowania haseł na ścianach klinik aborcyjnych, wybijania w nich okien lub podpalania. Od lat 1990 radykalni przeciwnicy aborcji dokonywali zamachów na kliniki aborcyjne, oraz atakowali ginekologów odpowiedzialnych za dokonywanie aborcji. Część z osób stosujących metody akcji bezpośredniej przynależy do nieformalnego ruchu Armia Boga. Znani działacze ruchu antyaborcyjnego, którzy stosowali przemoc przeciwko aborterom to m.in. Shelley Shannon, Paul Jennings Hill i Eric Rudolph.

W Polsce

Uczestnicy Narodowego Marszu Życia i Rodziny w Warszawie, 19 września 2021.
„Dzień Kobiet”. Furgonetka oklejona hasłami parkuje przed akademikiem (Gorzów Wielkopolski, 8 marca 2019).

Krytyka

Według organizacji Planned Parenthood wiele osób pro-life jest bardziej zainteresowanych życiem zarodka lub płodu niż życiem kobiet w nieplanowanej ciąży lub dobrobytem dzieci po ich narodzinach oraz w praktyce wiele osób określających się jako „pro-life” popiera karę śmierci i sprzeciwia się przepisom o ochronie praw dziecka.

Przypisy

  1. ↑ Dariusz Matecki trafi do aresztu. Jest zgoda sądu [online], oko.press [dostęp 2025-11-18].
  2. ↑ Uniwersytet Warszawski, Pro-life [online], nowewyrazy.uw.edu.pl [dostęp 2020-02-16].
  3. ↑ Procedura "in vitro" [online], www.pro-life.pl [dostęp 2020-10-09].
  4. ↑ Pro-Life Movement – Encyclopedia.com [online], www.encyclopedia.com [dostęp 2020-02-16].
  5. ↑ Definition of PRO-LIFE [online], www.merriam-webster.com [dostęp 2020-02-16] (ang.).
  6. ↑ PRO-LIFE – meaning in the Cambridge English Dictionary [online], dictionary.cambridge.org [dostęp 2020-02-16] (ang.).
  7. ↑ Macmillan Dictionary, PRO-LIFE (adjective) definition and synonyms [online], www.macmillandictionary.com [dostęp 2020-05-03], Cytat: "believing that pregnant women should not be allowed to have an abortion" (ang.).
  8. ↑ Pro-life dictionary definition [online], www.yourdictionary.com [dostęp 2020-05-03], Cytat: "opposing a legal right to obtain an abortion; advocating the legal protection of human embryos and fetuses, especially by favoring the outlawing of abortion on the ground that it is the taking of a human life".
  9. 1 2 pro-life - Dictionary Definition [online], Vocabulary.com [dostęp 2020-05-03], Cytat: "advocating full legal protection of embryos and fetuses (especially opposing the legalization of induced abortions)".
  10. ↑ Pro-life definition and meaning | Collins English Dictionary [online], www.collinsdictionary.com [dostęp 2020-02-16] (ang.).
  11. ↑ Forum Kobiet Polskich [online], www.forumkobietpolskich.csc.pl [dostęp 2020-10-11] [zarchiwizowane z adresu 2020-10-20].
  12. 1 2 Czym jest ruch pro-life [online], deon.pl.
  13. ↑ Przeżyła aborcję [online], www.youtube.com [dostęp 2020-10-09].
  14. ↑ James A. Holstein, Jaber F. Gubrium, Handbook of Constructionist Research, Guilford Press, 2008, s. 479, ISBN 978-1-59385-305-1 (ang.).
  15. 1 2 Daniel Cox, Robert P. Jones, Committed to Availability, Conflicted about Morality, [w:] PRRI [online], 6 września 2011 [dostęp 2016-10-03] (ang.).
  16. ↑ Goldstein, Norm, ed. The Associated Press Stylebook. Philadelphia: Basic Books, 2007.
  17. ↑ Ward Kischer: A human embryologist answers: „When does life begin”. [dostęp 2009-04-24]. (ang.).
  18. ↑ Redakcja Focus: Zapłodnienie to nie początek. Od ilu komórek zaczyna się człowiek?. 25.12.2018. [dostęp 2019-04-04]. (pol.).
  19. ↑ Anxiety, Depression and Other Psychological Effects on Women After Induced Abortion [online], www.researchgate.net [dostęp 2020-10-08].
  20. ↑ Induced abortion and traumatic stress: A preliminary comparison of American and Russian women [online], www.researchgate.net [dostęp 2020-10-09].
  21. ↑ Massachusetts Down Syndrome Congress, Frank Stephens' POWERFUL Speech On Down Syndrome [online], Youtube, 30 października 2017.
  22. ↑ Conor Friedersdorf, 'I Am a Man With Down Syndrome and My Life Is Worth Living' [online], The Atlantic, 30 października 2017 [dostęp 2020-08-19], Cytat: "Whatever you learn today, please remember this: I am a man with Down Syndrome and my life is worth living." (ang.).
  23. ↑ Frank Stephens' Opening Statement on Down Syndrome [online], C-SPAN.org [dostęp 2020-08-19] (ang.).
  24. ↑ Pro-Life Alliance of Gays and Lesbians + [online] [dostęp 2020-08-19] (ang.).
  25. ↑ Home [online], secularprolife [dostęp 2020-08-18] (ang.).
  26. ↑ Confidencial Digital, CitizenGO, la plataforma de participación ciudadana, celebra 10 años defendiendo la vida, la familia y la libertad [online], Confidencial Digital, 19 czerwca 2023 [dostęp 2023-07-11] (hiszp.).
  27. ↑ Rewire News Group Contributors, El Salvador's Right-Wing Media Begins Sustained Campaign Against Releasing 17 Women Imprisoned on Abortion-Related Charges [online], Rewire News Group, 11 sierpnia 2014 [dostęp 2023-07-11] (ang.).
  28. ↑ The war for families in Europe continues, says CitizenGo [online], Christian Concern [dostęp 2023-07-11] (ang.).
  29. ↑ J. Lester Feder, The Fight For Marriage Equality In The Pope's Backyard [online], BuzzFeed News, 2 lipca 2014 [dostęp 2023-07-11] (ang.).
  30. ↑ Sunday - Catholic Magazine [online], sunday.niedziela.pl [dostęp 2023-07-11].
  31. ↑ Anti-abortion Extremism and Violence in the United States
  32. ↑ A brief history of anti-abortion violence
  33. ↑ Maciej Konarski, Maciej Konarski: Terroryzm jednej sprawy - Portal Spraw Zagranicznych psz.pl [online], www.psz.pl [dostęp 2020-09-01] (pol.).
  34. ↑ Chrześcijańscy terroryści [online], Newsweek.pl [dostęp 2020-09-01] (pol.).
  35. ↑ Soldiers in the Army of God
  36. ↑ Activist who shot abortion doctor George Tiller released from prison
  37. ↑ Florida Executes Killer Of an Abortion Provider
  38. ↑ Eric Rudolph Is Alleged to Have Bombed Abortion Clinics, a Gay Club and the Olympic Games. So Why Do Swathes of Decent, Hard-Working Americans Hail Him as a Folk Hero?
  39. ↑ Ulicami Szczecina przeszedł największy Marsz dla Życia w Polsce [online], www.radiomaryja.pl [dostęp 2020-10-09].
  40. ↑ Bractwo Małych Stópek - misja i cele [online], www.dlazycia.info [dostęp 2020-10-09] [zarchiwizowane z adresu 2020-11-01].
  41. ↑ Pikieta w Krakowie [online], www.stronazycia.pl [dostęp 2020-10-09].
  42. ↑ Jasna Góra: 29. Pielgrzymka Obrońców Życia – Wiadomości – Polska Lokalna w Interia.pl – Wiadomości, informacje lokalne: Warszawa, Kraków, Poznań. polskalokalna.pl. [zarchiwizowane z tego adresu (2009-08-07)]..
  43. ↑ Grupa Kananejka [online], www.kananejka.pl [dostęp 2020-10-09].
  44. ↑ Głos Dla Życia nr 2/2009.
  45. ↑ Poznań: Marsz dla Życia przeszedł ulicami miasta. 01.03.2009; Głos Wielkopolski. [dostęp 2009-04-24]. (pol.).
  46. ↑ Elżbieta Sobańska: POZNAŃ – II Marsz dla Życia przeszedł w milczeniu. 05.04.2009; Głos Wielkopolski. [dostęp 2009-04-24]. (pol.).
  47. ↑ Fundacja JAVANI – Parafia Kamionki [online] [dostęp 2020-08-18] (pol.).
  48. ↑ Fundacja Javani – pomoc dla nastoletniego rodzicielstwa | Bosko.pl [online], bosko.pl [dostęp 2020-08-18].
  49. ↑ Fundacja by Javani [online] [dostęp 2020-08-18] (pol.).
  50. ↑ Polskie Stowarzyszenie Obrońców Życia Człowieka [online], www.pro-life.pl [dostęp 2020-10-09].
  51. ↑ Can you explain what pro-choice means and pro-life means? [online], www.plannedparenthood.org [dostęp 2020-02-16] (ang.).

Linki zewnętrzne