Litza na koncercie 2Tm2,3 (2024) | |
| Pseudonim |
Litza, Lica, Wielebny |
|---|---|
| Data i miejsce urodzenia |
15 kwietnia 1968 |
| Instrumenty | |
| Gatunki |
thrash metal, crossover thrash, heavy metal, speed metal, hard rock, death metal, hardcore punk, rock, rapcore, reggae, folk rock, muzyka chrześcijańska |
| Zawód |
gitarzysta, kompozytor, wokalista, tekściarz, realizator dźwięku, producent muzyczny, inżynier dźwięku, wydawca |
| Aktywność |
od 1986 |
| Wydawnictwo | |
| Powiązania | |
| Zespoły | |
| Los Desperados Slavoy Acid Drinkers Turbo Creation of Death Flapjack 2Tm2,3 Arka Noego Kazik na Żywo Luxtorpeda | |
Robert Friedrich, pseud. Litza (ur. 15 kwietnia 1968 w Babimoście) – polski gitarzysta, kompozytor, wokalista, autor tekstów, inżynier i realizator dźwięku, producent muzyczny oraz wydawca, aktywny na scenach muzyki metalowej, rockowej i chrześcijańskiej. Znany przede wszystkim jako współzałożyciel Acid Drinkers, twórca i lider Luxtorpedy oraz Arki Noego, choć był też współzałożycielem Flapjacka i 2Tm2,3, założył Creation of Death, a występował w KNŻ i Turbo. Prowadzi również wytwórnię muzyczną S.D.C. oraz studio nagraniowe Małe Studio. Wielokrotny laureat Fryderyka z różnymi projektami.
Robert Friedrich w dzieciństwie uczył się w szkole podstawowej o profilu sportowym, gdzie grał w piłkę ręczną. W okresie szkolnym zetknął się z gitarą, będąc w składzie prowizorycznego zespołu kolegów szkolnych, zaś pierwszych wskazówek gry na instrumencie udzielił mu poznany przypadkowo milicjant dzielnicowy. Później w nauce gry na gitarze był instruowany przez Macieja Jahnza. Działalność artystyczną rozpoczął w lokalnym zespole Los Desperados, którego założycielem był Tomasz „Titus” Pukacki. Wkrótce potem muzyk dołączył do składu Slavoy, co doprowadziło do rozpadu Los Desperados. Ostatecznie w 1986 roku Friedrich, ponownie związał się z Pukackim w jego nienazwanym jeszcze zespole. Skład współtworzyli także Dariusz „Popcorn” Popowicz i perkusista Piotr „Chomik” Kuik. Tego samego roku w dniu koncertu Iron Maiden w Poznaniu, Friedrich i Pukacki postanowili sprzedać swoje bilety i za uzyskane pieniądze kupić alkohol. Wówczas powstała nazwa Acid Drinkers. Jednakże nowy zespół z Friedrichem pełniącym funkcję drugiego gitarzysty rozpadł się dwa miesiące później.
W 1989 po powrocie Pukackiego z wojska grupa Acid Drinkers wznowiła działalność. Tego samego roku Friedrich dołączył do składu Turbo. Wraz z zespołem występował niespełna rok. W tym czasie wziął udział w nagraniach trzech płyt: anglojęzycznych Epidemic (1989) i Dead End (1990) oraz polskojęzycznej Epidemie (1990). Także w 1990 roku ukazał się debiut Acid Drinkers zatytułowany Are You a Rebel?. W 1991 roku muzyk założył death-thrashmetalowy zespół Creation of Death. Wkrótce potem ukazał się jedyny album formacji Purify Your Soul (1991), po czym projekt został zarzucony. Następnie wraz z Acid Drinkers nagrał płyty Dirty Money, Dirty Tricks (1991), Strip Tease (1992), Vile Vicious Vision (1993), Fishdick (1994) oraz Infernal Connection (1994).

W 1994 roku Friedrich dołączył do składu Kazik na Żywo. W międzyczasie ukazał się debiut powstałego w 1993 roku zespołu Flapjack – Ruthless Kick (1994). Wkrótce potem z powodu problemów zdrowotnych zaprzestał pracy. Na skutek niewyleczonej grypy spędził dwa miesiące w szpitalu w okolicach kwietnia 1994 i przeszedł wówczas dwie operacje serca, podczas których wszczepieno mu sztuczne zastawki. Po dwukrotnej operacji serca (kwiecień 1994) powrócił na scenę w 1995 roku. Tego samego roku ukazał się pierwszy album KNŻ zarejestrowany z Friedrichem w składzie pt. Porozumienie ponad podziałami. Okazjonalnie podczas koncertów tego zespołu grywał także na perkusji. W 1996 razem z Tomaszem Budzyńskim, znanym z zespołu Armia, Dariuszem „Maleo” Malejonkiem członkiem kwintetu Houk powołał zespół 2Tm2,3. Następnie ukazały się płyty Flapjack – Fairplay (1996) i Juicy Planet Earth (1997), debiut 2Tm2,3 – Przyjdź (1997) oraz Acid Drinkers – The State of Mind Report (1996), High Proof Cosmic Milk (1998) i Varran Strikes Back – Alive!!! (1998). W 1998 roku Friedrich zdecydował się opuścić Acid Drinkers na rzecz innych projektów.
Z okazji obchodzonego Roku Ojca oraz organizowanej pielgrzymki papieża Jana Pawła II do Polski w 1999 skomponował muzykę i napisał słowa utworu „Tato”, w którym zaśpiewały jego dzieci oraz innych muzyków. Z czasem, na zamówienie telewizyjnego programu dla dzieci o charakterze religijnym, Ziarno (TVP1) komponował i nagrywał następne piosenki. Tak powstała grupa dziecięca Arka Noego, którą Friedrich stworzył wraz z członkami grupy 2Tm2,3, Marcinem Pospieszalskim, Maciejem „Ślimakiem” Starostą, Dariuszem „Maleo” Malejonkiem oraz Joszko Brodą. Wcześniej ukazała się także druga płyta KNŻ z Friedrichem w składzie zatytułowana Las Maquinas de la Muerte (1999). Rok później zespół Kazik na Żywo zaprzestał działalności. Przed 1999 Friedrich skomponował hymn Festiwalu Muzyki Chrześcijańskiej w Toruniu. W latach późniejszych Robert Friedrich intensywnie pracował z Arką Noego. Ukazało się szereg wydawnictw formacji w tym: A gu gu (2000), Kolędy i piosenki na żywo (2000), Mama tata mam 2 lata! (2001), Hip hip hura Alleluja! (2002), Daj na zgodę! (2003), Od rana do wieczora (2005), Nie ma to tamto – subito santo! (2006), Gadu Gadu (2008), Wszystkie piosenki (2008) oraz Pan Krakers (2011).

W międzyczasie Friedrich opuścił skład Flapjack. Równolegle powstały także kolejne płyty 2Tm2,3 Pascha 2000 (2000), Propaganda Dei (2004), 888 (2006) oraz dementi (2008). W 2009 roku powrócił do reaktywowanej grupy Kazik na Żywo. Efektem był wydany w 2011 roku album Bar La Curva / Plamy na słońcu. Następnie powołał nowy projekt muzyczny pod nazwą Luxtorpeda. Do 2016 roku wraz z zespołem nagrał cztery albumy Luxtorpeda (2011), Robaki (2012), A morał tej historii mógłby być taki, mimo że cukrowe, to jednak buraki (2014) oraz Mywaswynas (2016). W 2015 zdecydował o odejściu z grupy KNŻ, co skutkowało ogłoszeniem zakończenia działalności tego zespołu.
Został prowadzącym program pt. „Młodzi Wielcy”, emitowany od 4 marca 2017 na antenie TVP2 i TVP ABC. Stworzył wykonaną przez Arkę Noego piosenkę pt. „Wyruszamy razem”, promującą kanał TVP ABC z okazji jego 4. rocznicy istnienia w 2018.
Nakładem Wydawnictwa Znak ukazały się dwie książki autorstwa Roberta Friedricha i Adama Szustaka: Wilki dwa. Męska przeprawa przez życie (2014) oraz Wilki dwa. W obronie stada (2017).
W 2024 powrócił do występów z Acid Drinkers w oryginalnym składzie.
Jedyny syn i starsze dziecko (ma młodszą siostrę Magdalenę) oficera Wojska Polskiego, jest związany z Poznaniem. Poza karierą muzyczną wykonywał też prace fizyczne; pracował jako sprzedawca w sklepie, dekarz i sprzątacz w sieci sklepów Pewex.
W 1986 r. poznał swoją przyszłą żonę Dobrochnę, którą poślubił 13 grudnia 1988 r. (pamiątką tego wydarzenia była instrumentalna miniatura "13.12.88" z albumu "Epidemic" vel "Epidemie" grupy Turbo). Mają siedmioro dzieci: Maję (ur. 1989), Wiktorię (ur. 1991), Różę (ur. 1993), Franciszkę (ur. 1997), Brunona (ur. 2000), Henryka (ur. 2002) i Urbana (ur. 2005). Jego szwagrem był Maciej „Ślimak” Starosta, który poślubił jego siostrę. Jest także spowinowacony z Tomaszem „Titusem” Pukackim.
W wyborach prezydenckich 2010 poparł kandydaturę Marka Jurka i wszedł w skład jego społecznego komitetu poparcia. Skomponował także muzykę na potrzeby kampanii kandydata.
| Rok | Kategoria/Tytułem | Nagroda | Nota |
|---|---|---|---|
| 1994 | Najlepszy zespół | Fryderyk | Nominacja |
| 1996 | Album roku rock (Acid Drinkers – The State of Mind Report) | Nominacja | |
| 1998 | Album roku hard & heavy (Acid Drinkers – High Proof Cosmic Milk) | Laur | |
| 1999 | Album roku hard & heavy (Acid Drinkers – Amazing Atomic Activity) | Nominacja | |
| 2000 | Kompozytor roku | Laur | |
| Producent muzyczny roku | Nominacja | ||
| Autor roku | Nominacja | ||
| 2009 | Za szczególne wartości moralne i krzewienie wartości chrześcijańskich w kulturze | Feniks (Nagroda Fundacji Polskich Kawalerów Maltańskich) | Laur |