Sarcoscypha

Czarka
	; Czarka szkarłatna (Sarcoscypha coccinea)
	Systematyka
Domena	eukarionty
Królestwo	grzyby
Typ	workowce
Klasa	kustrzebniaki
Rząd	kustrzebkowce
Rodzina	czarkowate
Rodzaj	czarka
	Nazwa systematyczna
	Sarcoscypha (Fr.) Boud.; Bull. Soc. bot. Fr. 1: 103 (1885)
	Typ nomenklatoryczny
	Sarcoscypha coccinea (Gray) Boud.
	Systematyka w Wikispecies
	Multimedia w Wikimedia Commons

Sarcoscypha (Fr.) Boud. (czarka) – rodzaj grzybów należący do rodziny czarkowatych (Sarcoscyphaceae).

Systematyka i nazewnictwo

Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Sarcoscyphaceae, Pezizales, Pezizomycetidae, Pezizomycetes, Pezizomycotina, Ascomycota, Fungi.

W 1822 r. Elias Fries utworzył takson Peziza trib. Sarcoscyphae, w 1885 r. Jean Louis Émile Boudier zamienił go na rodzaj Sarcoscypha. Gatunkiem typowym jest Sarcoscypha coccinea (Gray) Boud. Synonimy naukowe:

Molliardiomyces Paden 1984
Peziza trib. Sarcoscyphae Fr. 1822

Charakterystyka

Wyrastają na opadłych gałązkach drzew liściastych, często zagrzebanych w ziemi. Owocniki pojawiają się wczesną wiosną, a niekiedy w zimie. Owocniki pucharkowate, kieliszkowate lub miseczkowate, opatrzone trzonkiem lub siedzące, o intensywnym i jaskrawym zabarwieniu wewnętrznej powierzchni miseczki, która ma barwę szkarłatną, żywoczerwowną lub pomarańczowoczerwoną. Zarodniki elipsoidalne, gładkie, bezbarwne z jedną lub kilkoma kroplami tłuszczu. Wszystkie gatunki rodzaju Sarcoscypha występujące w Polsce były dawniej objęte ochroną gatunkową, obecnie ochronę utrzymano tylko dla czarki jurajskiej.

Gatunki występujące w Polsce:

Sarcoscypha austriaca (O. Beck ex Sacc.) Boud. 1907 – czarka austriacka
Sarcoscypha coccinea (Gray) Boud. 1885 – czarka szkarłatna
Sarcoscypha dudleyi (Peck) Baral 1984 – czarka lipolubna
Sarcoscypha jurana (Boud.) Baral 1984 – czarka jurajska

Niektóre inne:

Sarcoscypha macaronesica Baral & Korf 1984 – czarka makronezyjska

Nazwy naukowe na podstawie Index Fungorum. Wykaz gatunków i nazwy polskie według M.A. Chmiel, rozporządzenia o ochronie grzybów oraz rekomendacji Komisji ds. Polskiego Nazewnictwa Grzybów.

Przypisy

1 2 3 4 5 6 Index Fungorum [online] [dostęp 2020-12-13] (ang.).
↑ Species Fungorum [online] [dostęp 2015-12-16] (ang.).
1 2 3 Przegląd systematyczny opisanych gatunków. W: Aurel Dermek, Albert Pilát: Poznajemy grzyby. tłumacz Apoloniusz Rymkiewicz. Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich z koedycji z Wydawnictwem Słowackiej Akademii Nauk, 1991, s. 21.
↑ Maria AlicjaM.A. Chmiel Maria AlicjaM.A., Krytyczna lista wielkoowocnikowych grzybów workowych Polski, Kraków: W. Szafer Institute of Botany PAN, 2006, s. 112–113, ISBN 978-83-89648-46-4 .
↑ Dz. U. z 2014 r. poz. 1408 (ISAP) – Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 9 października 2014 r. w sprawie ochrony gatunkowej grzybów.
↑ Rekomendacja nr 6 (2025) Komisji ds. Polskiego Nazewnictwa Grzybów Polskiego Towarzystwa Mykologicznego [online], 31 grudnia 2025 [dostęp 2026-06-08] (pol.).

[if-1] 1 2 3 4 5 6 Index Fungorum [online] [dostęp 2020-12-13] (ang.).

[sf-2] Species Fungorum [online] [dostęp 2015-12-16] (ang.).

[poznajemy_grzyby-3] 1 2 3 Przegląd systematyczny opisanych gatunków. W: Aurel Dermek, Albert Pilát: Poznajemy grzyby. tłumacz Apoloniusz Rymkiewicz. Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich z koedycji z Wydawnictwem Słowackiej Akademii Nauk, 1991, s. 21.

[chm-4] Maria AlicjaM.A. Chmiel Maria AlicjaM.A., Krytyczna lista wielkoowocnikowych grzybów workowych Polski, Kraków: W. Szafer Institute of Botany PAN, 2006, s. 112–113, ISBN 978-83-89648-46-4 .

[rozp-5] Dz. U. z 2014 r. poz. 1408 (ISAP) – Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 9 października 2014 r. w sprawie ochrony gatunkowej grzybów.

[kom6-6] Rekomendacja nr 6 (2025) Komisji ds. Polskiego Nazewnictwa Grzybów Polskiego Towarzystwa Mykologicznego [online], 31 grudnia 2025 [dostęp 2026-06-08] (pol.).