Skolecyt

Skolecyt
	; Skolecyt, powellit, lokalizacja: Maharasztra, Indie
	Właściwości chemiczne i fizyczne
Skład chemiczny	Ca[Al2Si3O10] x 3H2O
Twardość w skali Mohsa	5–5,5
Przełam	nierówny/nieregularny, muszlowy
Łupliwość	wyraźna do bardzo dobrej
Pokrój kryształu	kryształy o pokroju słupkowym, pręcikowym, igiełkowym, włoskowym, często zbliźniaczone, wykazują prążkowanie, pryzmatycznyv
Przezroczystość	przezroczysty, przeświecający
Układ krystalograficzny	układ jednoskośny
Właściwości mechaniczne	kruchy
Gęstość	2,2–2,3 g/cm³
	Właściwości optyczne
Barwa	biała, szara, żółta, brunatna, różowa, bezbarwny
Rysa	biała
Połysk	szklisty na ścianach kryształów, połysk perłowy na powierzchni przełamu, jedwabisty w skupieniach włóknistych
Współczynnik załamania	1,507–1,521 (dwuosiowy)
Inne	dwójłomność: 0,008–0,010 dyspersja (optyka): silna
	Dodatkowe dane
Klasyfikacja Strunza	9.GA.05
	Multimedia w Wikimedia Commons

Skolecyt (ang. scolecite) – pospolity minerał z grupy krzemianów zaliczany do zeolitów, uwodniony glinokrzemian wapnia o wzorze chemicznym Ca[Al₂Si₃O₁₀] x 3H₂O. Nazwa pochodzi od greckiego słowa skoleks – robak, co nawiązuje do zachowania się minerału pod płomieniem, w którym się krzywi, wykręca, co może przypominać robaka.

Właściwości

Skolecyt tworzy kryształy o pokroju słupkowym, pręcikowym, igiełkowym, włoskowym, często zbliźniaczone, wykazują prążkowanie zgodne z przebiegiem słupa. Występuje w skupieniach zbitych, włóknistych, promienistych, wachlarzowatych i sferolitycznych. Kryształy w układzie jednoskośnym. Barwy białej, szarej, żółtej, brunatnej, różowej, może być bezbarwny. Przezroczysty do przeświecającego. Rysa skolecytu jest biała. Wykazuje połysk szklisty na ścianach kryształów, połysk perłowy na powierzchni przełamu oraz jedwabisty w skupieniach włóknistych.

Występowanie

Skolecyt powstaje w wyniku niskotemperaturowych procesach hydrotermalnych. Występuje w pustkach skał magmowych, zwykle w bazaltach, melafirach, rzadziej w granitach, pegmatytach, sjenitach. Może występować w szczelinach łupków krystalicznych oraz w kawernach przeobrażonych kontaktowo wapieni. Współwystępuje z apofyllitem, heulandytem, stilbitem, kalcytem, chalcedonem, powellitem, aerinitem i mezolitem.

Skolecyt występuje w Islandii, Wyspach Owczych, Indiach (Poona), Brazylii (Rio Grande do Sul, Santa Catarina), USA (Kolorado, New Jersey), Szkocji, Szwajcarii (Arvigo, Biasca), Austrii, Włoszech (okolice Wezuwiusza, Val di Fassa, Trydent, Miage, Val d’Aosta).

W Polsce występuje w okolicach Strzegomia (Żółkiewka, Czernicy, Zimnika, Graniczna), w amfibolitach w okolicach Siedlęcina, również w Dolinie Wielickiej (Tatry).

Zastosowanie

Skolecyt jest cenionym^{[według kogo?]} kamieniem kolekcjonerskim.

Przypisy

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 Scolecite, [w:] Mindat.org [online], Hudson Institute of Mineralogy [dostęp 2025-11-12] (ang.).
1 2 webmineral.com: Scolecite Mineral Data. [dostęp 2014-04-19].
1 2 3 4 5 6 7 8 Żaba 2003 ↓, s. 408.

Bibliografia

Jerzy Żaba: Ilustrowany słownik skał i minerałów. Katowice: Videograf II, 2003, s. 408. ISBN 83-7183-174-9.

Linki zewnętrzne

artykuł o minerale na stronie Webmineral.com (ang.)
artykuł o minerale na stronie Mindat.org (ang.)

[mindat-1] 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 Scolecite, [w:] Mindat.org [online], Hudson Institute of Mineralogy [dostęp 2025-11-12] (ang.).

[webmineral.com-2] 1 2 webmineral.com: Scolecite Mineral Data. [dostęp 2014-04-19].

[CITEREFŻaba2003408-3] 1 2 3 4 5 6 7 8 Żaba 2003 ↓, s. 408.