Specioza Kazibwe

Speciosa Naigaga Wandira Kazibwe
Data urodzenia	1 lipca 1955
	Specjalna wysłanniczka ONZ ds. HIV/AIDS w Afryce(inne języki)
Okres	od 1 sierpnia 2013
	Wiceprezydent Ugandy
Okres	od 1994; do 2003
Poprzednik	Samson Kisekka(inne języki)
Następca	Gilbert Bukenya(inne języki)
	Członkini Parlamentu Ugandy
Okres	od 1989; do 1994
	Multimedia w Wikimedia Commons

Speciosa Naigaga Wandira Kazibwe – ugandyjska badaczka i polityczka. W latach 1994–2003 pełniła funkcję wiceprezydenta Ugandy, jako pierwsza kobieta na tym stanowisku w kraju oraz w Afryce.

Życiorys

W 1979 roku ukończyła studia licencjackie z medycyny i chirurgii na Uniwersytecie Makerere. W 1987 roku, na tej samej uczelni, ukończyła studia magisterskie z medycyny, na specjalizacji chirurgia. W 2009 roku ukończyła doktorat z demografii i zdrowia na Harvard University. Zajmowała się użyciem danych demograficznych i metod analizy jakościowej w celu zbadania wpływu ludzkiego wirusa niedoboru odporności na scenariusze demograficzne w Ugandzie.

Działalność polityczna

W latach 1987–1989 była członkinią rady miasta Kampala, stolicy Ugandy. Opuściła stanowisko, gdy z powodzeniem wystartowała w wyborach parlamentarnych w Ugandzie w 1989 roku(inne języki). Została członkinią Parlamentu Ugandy z okręgu wyborczego Kigulu South. W tym samum roku została mianowana zastępczynią ministra do spraw przemysłu i technologii. Funkcję tę sprawowała do 2001 roku, kiedy została mianowana ministrem do spraw kobiet, kultury i młodzieży. W latach 1993–1994 była członkinią komisji, która odpowiadała za tekst nowej konstytucji kraju. Członkinią parlamentu była do 1994 roku. Również w 1994 roku została mianowana na stanowisko wiceprezydenta kraju. Stała się pierwszą kobietą w historii Ugandy na tym stanowisku. Została również pierwszą kobietą na stanowisku wiceprezydenta afrykańskiego państwa. Uzyskiwała reelekcję w latach 1996 oraz 2001. W tej roli była przewodniczącą prezydenckiej rady ekonomicznej.

W 2007 roku została mianowana doradczynią prezydenta Ugandy do spraw demografii i zdrowia. Funkcję tę sprawowała do 2013 roku, kiedy to sekretarz generalny Organizacji Narodów Zjednoczonych Ban Ki-moon mianował ją na stanowisko specjalnej wysłanniczki ONZ ds. HIV/AIDS w Afryce(inne języki). Na stanowisku zastąpiła pochodzącą z Tanzanii Ashaę-Rose Migiro(inne języki). W 2024 roku była członkinią panelu Unii Afrykańskiej ds. Sudanu.

Życie prywatne

Mówi w języku angielskim, języku luganda, języku soga, języku francuskim oraz języku suahili. Byłą mężatką, jednak rozwiodła się z powodu doświadczania przemocy i zdrady ze strony męża. Ma czwórkę dzieci.

Przypisy

1 2 Ban appoints former Ugandan Vice-President as Envoy for HIV/AIDS in Africa – World | ReliefWeb [online], reliefweb.int, 2 sierpnia 2013 [dostęp 2025-11-30] (ang.).
1 2 3 4 Speciosa Wandira-Kazibwe [online], speciosawandira.com, 2014 [dostęp 2025-11-04] [zarchiwizowane z adresu 2015-02-07] (ang.).
1 2 In Uganda, a woman can be VP but have few rights, „Christian Science Monitor”, ISSN 0882-7729 [dostęp 2025-11-04] .
1 2 Speciosa Wandira-Kazibwe | IFIT [online] [dostęp 2025-11-30] (ang.).
↑ UN Special Representative of the Secretary-General to the African Union and Head of the United Nations Office to the African Union at the 5th High-Level Africa Forum on Women Peace and Security (WPS) [online], UNOAU [dostęp 2025-11-30] (ang.).
↑ JaneJ. Flanagan JaneJ., I Was A Battered Wife, Reveals Uganda’s Angry Vice President [online], The Telegraph, 12 maja 2002 [dostęp 2025-11-04] (ang.).

[:2-1] 1 2 Ban appoints former Ugandan Vice-President as Envoy for HIV/AIDS in Africa – World | ReliefWeb [online], reliefweb.int, 2 sierpnia 2013 [dostęp 2025-11-30] (ang.).

[:0-2] 1 2 3 4 Speciosa Wandira-Kazibwe [online], speciosawandira.com, 2014 [dostęp 2025-11-04] [zarchiwizowane z adresu 2015-02-07] (ang.).

[:1-3] 1 2 In Uganda, a woman can be VP but have few rights, „Christian Science Monitor”, ISSN 0882-7729 [dostęp 2025-11-04] .

[:3-4] 1 2 Speciosa Wandira-Kazibwe | IFIT [online] [dostęp 2025-11-30] (ang.).

[5] UN Special Representative of the Secretary-General to the African Union and Head of the United Nations Office to the African Union at the 5th High-Level Africa Forum on Women Peace and Security (WPS) [online], UNOAU [dostęp 2025-11-30] (ang.).

[6] JaneJ. Flanagan JaneJ., I Was A Battered Wife, Reveals Uganda’s Angry Vice President [online], The Telegraph, 12 maja 2002 [dostęp 2025-11-04] (ang.).