Stenodactylus

	Stenodactylus
	Fitzinger, 1826
	; Przedstawiciel rodzaju – S. sthenodactylus
	Systematyka
Domena	eukarionty
Królestwo	zwierzęta
Typ	strunowce
Podtyp	kręgowce
Gromada	zauropsydy
Rząd	łuskonośne
Infrarząd	Gekkota
Rodzina	gekonowate
Rodzaj	Stenodactylus
	Typ nomenklatoryczny
	Stenodactylus elegans Fitzinger, 1826 (= Ascalabotes sthenodactylus Lichtenstein, 1823)
Synonimy
	Tolarenta Gray, 1840; Tolarenta Gray, 1842; Ceramodactylus Blanford, 1872; Garzoniella Perret, 1976;
	Tolarenta Gray, 1840; Tolarenta Gray, 1842; Ceramodactylus Blanford, 1872; Garzoniella Perret, 1976;
Gatunki
	10 gatunków – zobacz opis w tekście
	10 gatunków – zobacz opis w tekście
	Systematyka w Wikispecies
	Multimedia w Wikimedia Commons

Stenodactylus – rodzaj jaszczurek z rodziny gekonowatych (Gekkonidae).

Zasięg występowania

Rodzaj obejmuje gatunki występujące w Afryce (Egipt, Libia, Tunezja, Algieria, Maroko, Sahara Zachodnia, Mauretania, Senegal, Mali, Niger, Nigeria, Czad, Sudan, Erytrea, Dżibuti i Kenia) i południowej-zachodniej Azji (Turcja, Syria, Izrael, Jordania, Arabia Saudyjska, Jemen, Oman, Zjednoczone Emiraty Arabskie, Bahrajn, Katar, Kuwejt, Irak i Iran).

Systematyka

Rodzaj zdefiniował w 1826 roku austriacki przyrodnik Leopold Fitzinger w publikacji własnego autorstwa poświęconej nowej klasyfikacji gadów'. Gatunkiem typowym jest (oznaczenie monotypowe) Stenodactylus sthenodactylus.

Etymologia

Stenodactylus: gr. στηνος stēnos ‘wąski, cienki, chudy’; δακτυλος daktulos ‘palec’.
Tolarenta: etymologia nieznana, Gray nie wyjaśnił znaczenia nazwy rodzajowej. Gatunek typowy (oznaczenie monotypowe): Tolarenta wilkinsonii Gray, 1842 (= Ascalabotes sthenodactylus Lichtenstein, 1823).
Ceramodactylus: gr. κεραμος keramos ‘naczynie’; δακτυλος daktulos ‘palec’. Gatunek typowy (oznaczenie monotypowe): Ceramodactylus doriae Blanford, 1872.
Garzoniella: Jean Garzoni (1929-2017), francuski herpetolog; łac. przyrostek zdrabniający -ella. Gatunek typowy (oryginalne oznaczenie): Garzoniella longipes Perret, 1976 (= Ascalabotes sthenodactylus Lichtenstein, 1823).

Podział systematyczny

Do rodzaju należą następujące gatunki:

Stenodactylus affinis (Murray, 1884)
Stenodactylus doriae (Blanford, 1874)
Stenodactylus grandiceps Haas, 1952
Stenodactylus leptocosymbotes Leviton & Anderson, 1967
Stenodactylus mauritanicus Guichenot, 1850
Stenodactylus petrii Anderson, 1896 – cienkopalczyk egipski
Stenodactylus slevini Haas, 1957
Stenodactylus stenurus Werner, 1899
Stenodactylus sthenodactylus (Lichtenstein, 1823)
Stenodactylus yemenensis Arnold, 1980

Uwagi

↑ Nomen nudum.

Przypisy

1 2 L.J.F.J. Fitzinger: Neue classification der reptilien nach ihren natürlichen verwandtschaften: nebst einer verwandtschafts-tafel und einem verzeichnisse der reptilien-sammlung des K. K. zoologischen museum’s zu Wien. Wien: J. G. Heubner, 1826, s. 47. (niem.).
↑ J.E. Gray: Synopsis of the contents of the British Museum. Wyd. 42. London: G. Woodfall and Son, Angel Court, Skinner Street, 1840, s. 41. (ang.).
1 2 J.E. Gray: Description of some new species of Reptiles, chiefly from the British Museum collection. W: J.E. Gray: The zoological miscellany: to be continued occasionally. London: Treuttel, Wurtz and Co., G.B. Sowerby, W. Wood, 1831–1844, s. 58. (ang.).
↑ W.T. Blanford. Descriptions of new lizards from Persia and Baluchistàn. „The Annals and magazine of natural history”. Fourth series. 13 (78), s. 454, 1874. (ang.).
1 2 J.-L. Perret. Garzoniella: Un nouveau genre de Gekkonidae saharien. „Revue suisse de zoologie”. 83, s. 761, 1976. (fr.).
1 2 P. Uetz & J. Hallermann: Genus: Stenodactylus. The Reptile Database. [dostęp 2024-01-04]. (ang.).
↑ R. Midtgaard: Stenodactylus. RepFocus. [dostęp 2024-01-04]. (ang.).
↑ Jaeger 1959 ↓, s. 247.
1 2 Jaeger 1959 ↓, s. 75.
↑ Jaeger 1959 ↓, s. 51.
↑ Praca zbiorowa: Zwierzęta: encyklopedia ilustrowana. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2005, s. 382. ISBN 83-01-14344-4.

Bibliografia

Edmund C.E.C. Jaeger Edmund C.E.C., Source-book of biological names and terms, wyd. 3, rewizja 2, Springfield: Charles C. Thomas, 1959, s. 1–316, OCLC 11069271 (ang.).

[2] Nomen nudum.

[Fitzinger-1] 1 2 L.J.F.J. Fitzinger: Neue classification der reptilien nach ihren natürlichen verwandtschaften: nebst einer verwandtschafts-tafel und einem verzeichnisse der reptilien-sammlung des K. K. zoologischen museum’s zu Wien. Wien: J. G. Heubner, 1826, s. 47. (niem.).

[gray40-3] J.E. Gray: Synopsis of the contents of the British Museum. Wyd. 42. London: G. Woodfall and Son, Angel Court, Skinner Street, 1840, s. 41. (ang.).

[gray42-4] 1 2 J.E. Gray: Description of some new species of Reptiles, chiefly from the British Museum collection. W: J.E. Gray: The zoological miscellany: to be continued occasionally. London: Treuttel, Wurtz and Co., G.B. Sowerby, W. Wood, 1831–1844, s. 58. (ang.).

[bla-5] W.T. Blanford. Descriptions of new lizards from Persia and Baluchistàn. „The Annals and magazine of natural history”. Fourth series. 13 (78), s. 454, 1874. (ang.).

[per-6] 1 2 J.-L. Perret. Garzoniella: Un nouveau genre de Gekkonidae saharien. „Revue suisse de zoologie”. 83, s. 761, 1976. (fr.).

[Uetz&Hallermann-7] 1 2 P. Uetz & J. Hallermann: Genus: Stenodactylus. The Reptile Database. [dostęp 2024-01-04]. (ang.).

[repfocus-8] R. Midtgaard: Stenodactylus. RepFocus. [dostęp 2024-01-04]. (ang.).

[CITEREFJaeger1959[https://babel.hathitrust.org/cgi/pt?id=wu.89043220607&seq=287_247]-9] Jaeger 1959 ↓, s. 247.

[CITEREFJaeger1959[https://babel.hathitrust.org/cgi/pt?id=wu.89043220607&seq=115_75]-10] 1 2 Jaeger 1959 ↓, s. 75.

[CITEREFJaeger1959[https://babel.hathitrust.org/cgi/pt?id=wu.89043220607&seq=91_51]-11] Jaeger 1959 ↓, s. 51.

[pwn-12] Praca zbiorowa: Zwierzęta: encyklopedia ilustrowana. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2005, s. 382. ISBN 83-01-14344-4.