Stenoria apicalis

Stenoria apicalis – gatunek chrząszcza z rodziny oleicowatych i podrodziny Nemognathinae. Zamieszkuje Europę, Afrykę Północną oraz zachodnią i środkową Azję.

Taksonomia

Gatunek ten opisał jako pierwszy Pierre-André Latreille w 1804 roku pod nazwą Sitaris apicalis. W rodzaju Stenoria umieścił go w 1857 roku Étienne Mulsant. Stanowi dla niego gatunek typowy.

Morfologia

Chrząszcz o spłaszczonym ciele długości od 5 do 10 mm, z wierzchu porośniętym krótkimi, jasnymi, przylegającymi włoskami.

Głowa bywa od żółtej przez pomarańczową do ciemnobrązowej, przy czym zwykle jest pomarańczowa z czarnymi plamkami. Jest ona szeroka, o rozszerzających się za oczami skroniach i spłaszczonym ciemieniu. Na jej powierzchni obecne są duże, gęsto rozmieszczone punkty. Czułki są bardzo długie, u samca zwykle dochodzą do końca pokryw, a u samicy do końca ich przedniej trzeciej części. Człony czułków od piątego do ósmego są u samca wyraźnie trójkątne i zaopatrzone w ząbki.

Przedplecze bywa od żółtego po ciemnobrązowe, zazwyczaj opatrzone jest czarną plamką i może mieć inny odcień niż głowa. Zwęża się ono ku tyłowi i ma nieuwydatnione, zaokrąglone przednie kąty oraz pozbawioną wcisku i bocznych guzków podstawę. Punktowanie jest drobne, skąpe i niezbyt głębokie. Tarczka jest wypukła. Pokrywy są żółte z czarnymi wierzchołkami, zaopatrzone w dwie pary żeberek, z których wewnętrzne mogą być zatarte. Powierzchnia pokryw jest matowa i pomarszczona, boki lekko wycięte, a szczyty zaokrąglone. Skrzydła tylnej pary są dobrze wykształcone. Odnóża mają golenie dłuższe od stóp. Ostrogi wierzchołkowe goleni tylnej pary są jednakowej grubości i długości. Pazurki uzbrojone są w ząbki.

Odwłok i spód tułowia mają czarną lub brunatnoczarną barwę. W przeciwieństwie do samców S. analis na pierwszym i drugim z widocznych sternitów odwłoka nie występują pośrodkowe szczoteczki z owłosienia. Genitalia samca cechują się silnie bocznie spłaszczonymi, w wierzchołkowej ⅓ łopatkowatymi paramerami.

Rozprzestrzenienie

Gatunek palearktyczny. Na starym kontynencie podawany jest z Portugalii, Hiszpanii, Francji, Włoch, Węgier, Ukrainy, Rumunii, Chorwacji, Serbii, Czarnogóry, Grecji oraz południa europejskiej części Rosji. W Afryce Północnej notowany jest z Maroka, a w Azji z Turcji, Turkmenistanu i Iranu. Istnieje także niesprecyzowane doniesieni z Kaukazu. Pochodzącą z XIX wieku wzmiankę o występowaniu tego gatunku na polskim Śląsku uznaje się za błędną.

Przypisy