Sterjo Spasse

Sterjo Spasse
ilustracja
Data i miejsce urodzenia

14 sierpnia 1914
Gollomboç (Albania)

Data i miejsce śmierci

12 września 1989
Tirana (Albania)

Narodowość

macedońska

Język

albański

Dziedzina sztuki

powieść

Ważne dzieła

Nga jeta në jetë - Pse!?

Faksymile
Odznaczenia
Order Flagi (Albania)

Sterjo Spasse (ur. 14 sierpnia 1914 we wsi Gollomboç w okręgu Korcza, zm. 12 września 1989 w Tiranie) – albański pisarz, pochodzenia macedońskiego.

Życiorys

Pochodził z rodziny chłopskiej pochodzenia macedońskiego, mieszkającej nad jeziorem Prespa. W 1932 ukończył szkołę pedagogiczną w Elbasanie (Shkolla Normale). W tym samym roku rozpoczął pracę nauczyciela w wiejskiej szkole w Derviçan, w pobliżu Gjirokastry, a następnie w Voskopojë. Był jednym z twórców pisma Normalisti, wydawanego do roku 1937, w którym prowadził rubrykę poświęconą zagadnieniom edukacji. Po zakończeniu II wojny światowej pracował jako inspektor w ministerstwie oświaty (Wydział podręczników szkolnych), wtedy też założył pismo Shkolla e re (Nowa szkoła). Z czasem w pełni poświęcił się pracy pisarza.

Pierwsze utwory pisał w czasie, kiedy uczył się w szkole pedagogicznej, jednak pierwszych wydań swojej prozy doczekał się w czasie pracy w wiejskich szkołach. Powstało wtedy najbardziej znane dzieło Spasse Nga jeta në jetë - Pse!?. Podobnie jak inny znany pisarz tego okresu - Haki Stërmilli, Spasse pisał swój utwór w konwencji dziennika, opisującego tragiczny los intelektualisty (Gjona Zaveriego) w zacofanym społeczeństwie albańskiej wsi. Dzieło to poprzez swoją nihilistyczną konwencję zyskało określenie roman i mohimit (powieść zaprzeczenia). W okresie powojennym powieść Spasse uznano za jedno z największych osiągnięć albańskiej prozy XX w. Kolejne powieści, wydane już w okresie powojennym w pełni związały Autora z nurtem socrealizmu.

Oprócz literatury pięknej pozostawił po sobie także podręczniki szkolne (Gramatyka albańska, Literatura obca) oraz tłumaczenia dzieł z języka angielskiego i francuskiego: Nędznicy Victora Hugo i Chaty wuja Toma - Harriet Beecher Stowe. W 1951 opracował i wydał antologię poezji bułgarskiej w języku albańskim. Od 1959 był wiceprzewodniczącym Towarzystwa Przyjaźni Albańsko-Chińskiej.

Syn Sterjo Spasse - Ilinden jest także pisarzem. Imię pisarza nosi jedna z ulic w północnej części Tirany. We wsi Pustec k. Korczy znajduje się popiersie pisarza. W 2018 Spasse został odznaczony pośmiertnie Orderem Flagi.

Dzieła

Tłumaczenia polskie

Ekranizacje

 Z tym tematem związana jest kategoria: Filmowe adaptacje utworów Sterjo Spasse.

Przypisy

  1. 1 2 3 4 Sterjo Spasse, (1914- 1989) romansieri ndër më të njohurit e letërsisë shqipe [online], radiokosovaelire.com, 2023 (alb.).
  2. ↑ Sterjo Spasse is honored post-mortem with the title "Knight of the Order of the Flag" [online], koha.net, 2018 (alb.).

Bibliografia