Stycznik
 Stycznik modułowy | |
| Typ | |
|---|---|
Symbol.svg){kind=small} styków głównych stycznika | |
Stycznik – elektryczny łącznik mechanizmowy, którego zestyki robocze są zamykane i otwierane przy pomocy zdalnie sterowanego elektromagnesu. Styczniki są powszechnie stosowane w układach automatyki przemysłowej do załączania obwodów głównych w normalnych warunkach pracy obwodu i przy przeciążeniach. Ze względu brak zabezpieczeń nadmiarowoprądowych, nie służą do rozłączania prądów zwarciowych.
Styczniki jak i przekaźniki działają na takiej samej zasadzie. Zasadnicza różnica polega na tym, że stycznik służy do załączania układów silnoprądowych, podczas gdy przekaźnik przekazuje sygnały niskoprądowe lub sygnały o potencjale zerowym. Styczniki pozwalają na zautymatyzowanie procesów załączania i wyłączania wybranych urządzeń elektrycznych. To poprawia ich wydajność i żywotność, a także minimalizuje ryzyko pojawienia się awarii i zwiększa bezpieczeństwo użytkownika.
Konstrukcja
Stycznik cechuje się dużą trwałością mechaniczną oraz dużą częstością łączeń, przy stosunkowo małych wymiarach, niewielkiej masie i wysokiej pewności działania. Stycznik zbudowany jest z następujących elementów:
- izolacyjna podstawa stycznika
- rdzeń nieruchomy
- cewka stycznika
- zwora ruchoma elektromagnesu
- styk nieruchomy
- styk ruchomy
- styki zwierne i rozwierane, umieszczone w torach prądowych pomocniczych
- sprężyny stykowe zapewniające docisk styków
- komory gaszeniowe łuku elektrycznego
Akcesoria do styczników
Obecnie większość producentów oferuje wiele akcesoriów do styczników tj.:
- Bloki styków pomocniczych (można za ich pomocą podłączyć np. sygnalizator)
- Mechaniczne blokady zatrzaskowe (utrzymują stan stycznika)
- Elektroniczne moduły czasowe (wyłączają, bądź włączają stycznik, w określonej sytuacji np. po 5 minutach od włączania)
- Moduły mechanicznych blokad
- Ochronniki przeciwprzepięciowe
- Przekaźniki termobimetalowe
- Cyfrowe przekaźniki termobimetalowe
Zastosowanie
Załączanie zdalne:
- obwodów silnikowych, w tym pomp, wentylatorów
- urządzeń modułowych
- urządzeń grzewczych
- syren
- oświetlenia
Zalety i wady
Zalety
- Styczniki mają spore możliwości łączeniowe w obciążeniach pojemnościowych i indukcyjnych
- Posiadają możliwość podłączania akcesoriów zwiększających funkcjonalność np. styki pomocnicze, wyzwalacze czasowe
- Zapewniają separację galwaniczną pomiędzy obwodem styków a obwodem cewki
Wady
- Prądy rozruchowe oraz indukcyjność cewki (dotyczy szczególnie większych styczników) mogą wymagać zastosowania elementu pośredniczącego np. przekaźnik lub mniejszy stycznik.
- Czas przełączenia styku stycznika jest dłuższy niż w przypadku przekaźnika. Styczniki (z wyjątkiem cichych), podczas pracy są zdecydowanie głośniejsze niż przekaźniki.
- W porównaniu z przekaźnikami - podczas wymiany styczników zawsze trzeba odłączyć przewody (przekaźniki można montować w podstawce).
Zobacz też
Bibliografia
- IEC 60050-441
Linki zewnętrzne
Przypisy
- ↑ Styczniki | el12 [online], el12.pl [dostęp 2024-04-26] (pol.).