Tropidurus

	Tropidurus
	Wied-Neuwied, 1824
	; Tropidurus hispidus
	Systematyka
Domena	eukarionty
Królestwo	zwierzęta
Typ	strunowce
Podtyp	kręgowce
Gromada	zauropsydy
Rząd	łuskonośne
Infrarząd	Iguania
Rodzina	lawanikowate
Rodzaj	Tropidurus
	Typ nomenklatoryczny
	Stellio torquatus Wied-Neuwied, 1820
Synonimy
	Platynotus Wagler, 1830; Taraguira Gray, 1845; Tapinurus Amaral, 1932;
	Platynotus Wagler, 1830; Taraguira Gray, 1845; Tapinurus Amaral, 1932;
Gatunki
	30 gatunków – zobacz opis w tekście
	30 gatunków – zobacz opis w tekście
	Systematyka w Wikispecies
	Multimedia w Wikimedia Commons

Tropidurus – rodzaj jaszczurek z rodziny lawanikowatych (Tropiduridae).

Zasięg występowania

Tropidurus: gr. τροπις tropis, τροπιδος tropidos ‘kil, stępka’; ουρα oura ‘ogon’.
Platynotus: gr. πλατυνωτος platunōtos ‘mający szeroki grzbiet’, od ατυς platus ‘szeroki’; -νωτος -nōtos ‘-grzbiety, -tyły’, od νωτον nōton ‘tył, grzbiet’. Gatunek typowy: Agama semitaeniatus von Spix, 1825.
Taraguira: etymologia niejasna, Gray nie wyjaśnił znaczenia nazwy rodzajowej, być może jakaś rodzima nazwa. Gatunek typowy: Gray wymienił dwa gatunki, nie wskazując typu nomenklatorycznego.
Tapinurus: gr. ταπεινος tapeinos ‘nisko położony’; ουρα oura ‘ogon’. Gatunek typowy: Tapinurus scutipunctatus Amaral, 1933 (= Agama semitaeniatus von Spix, 1825).

Do rodzaju należą następujące gatunki:

↑ M. Wied-Neuwied: Abbildungen zur Naturgeschichte Brasiliens. Weimar: im Verlage des Grossherzogl. Sächs. priv. Landes-Industrie-Comptoirs, 1824, s. (6). (niem. • fr.).
1 2 J.G. Wagler: Natürliches System der Amphibien, mit vorangehender Classification der Säugethiere und Vögel. Ein Beitrag zur vergleichenden Zoologie. München, Stuttgart und Tübingen: In der J.G. Cotta’schen Buchhandlung, 1830, s. 146. (niem.).
1 2 J.E. Gray: Catalogue of the Specimens of lizards in the collection of the British museum. London: The Trustees, 1845, s. 219. (ang.).
↑ A. Amaral. Estudos sobre Lacertilios neotropicos. I. novos generos e especies de largartos do Brasil. „Memórias do Instituto Butantan”. 7, s. 65, 1932. (hiszp.).
1 2 P. Uetz & J. Hallermann: Genus: Tropidurus. The Reptile Database. [dostęp 2025-07-12]. (ang.).
↑ R. Midtgaard: Tropidurus. RepFocus. [dostęp 2023-08-03]. (ang.).
↑ Jaeger 1944 ↓, s. 243.
↑ Jaeger 1944 ↓, s. 247.
↑ Jaeger 1944 ↓, s. 178.
↑ Jaeger 1944 ↓, s. 147.
↑ Jaeger 1944 ↓, s. 229.
↑ André L.G. Carvalho, Rafael C.B. Paredero, David Villalobos-Chaves, Elaine Ferreira, Miguel T. Rodrigues i Felipe F. Curcio. A highly polymorphic South American collared lizard (Tropiduridae: Tropidurus) reveals that open–dry refugia from South-western Amazonia staged allopatric speciation. „Zoological Journal of the Linnean Society”, 2023. DOI: 10.1093/zoolinnean/zlad138. (ang.).

Edmund C.E.C. Jaeger Edmund C.E.C., Source-book of biological names and terms, wyd. 1, Springfield: Charles C. Thomas, 1944, s. 1–256, OCLC 637083062 (ang.).