Automat sprzedający (automat vendingowy, ang. vending machine) – urządzenie elektroniczne, które wydaje produkt, kiedy klient za niego zapłaci. Podczas transakcji klient nie ma bezpośredniego kontaktu ze sprzedawcą, jak w placówkach tradycyjnych.
Automaty sprzedają produkty takie jak chipsy, słodycze, napoje bezalkoholowe, kawa czy herbata.
Z popularnością automatów vendingowych słynie Japonia. W 2019 r. było tam 5,6 mln maszyn. Można w nich kupić niemal wszystko; owoce, warzywa, jajka, hamburgery, zupy, przekąski, artykuły higieniczne.
Można wyróżnić automaty sprzedające towary i usługi. Do pierwszych należą różnego rodzaju maszyny do sprzedaży gorących napojów, przekąsek (batonów, kanapek), napojów zimnych, a także zabawek, prezerwatyw, papierosów itp. W Polsce automaty do sprzedaży papierosów są prawnie zabronione. Istnieją również obostrzenia co do sprzedawanych produktów w szkołach. Natomiast w drugiej grupie znajdują się, np.: parkometry, automaty piorące, automaty biletowe, automaty telefoniczne czy fotograficzne.
W zależności od potrzeb automat może być wyposażony w różne systemy płatności. Zakup może odbywać się za pomocą monet, banknotów, żetonów, kluczy elektronicznych, kart magnetycznych, chipowych. Niektóre automaty oferują także opcję płatności przez kody QR – kupujący skanuje kod aparatem w smartphonie i potwierdza płatność za produkt. Wiele automatów ma możliwość wydawania reszty dzięki zastosowaniu wrzutników monet.
