Walet

Walet (z franc. valet = giermek, pot. jopek) – karta do gry przedstawiająca najczęściej wizerunek młodego mężczyzny, zwykle giermka, rycerza lub młodego arystokratę lub księcia. W tradycyjnej hierarchii ważności kart walet funkcjonuje jako 11 karta; umiejscowiony jest między 10 a damą (w taliach tarotowych między 10 a jeźdźcem). Waleta zalicza się (obok króla i damy) do tzw. figur, gdzie jest on najmłodszą z nich. Talia kart do gry zawiera cztery walety, po jednym w każdym kolorze (trefl, karo, kier i pik). Odpowiednikiem waleta w tradycyjnych kartach polskich jest niżnik.

Oznaczanie waletów

Walet posiada różne oznaczenia, w zależności od tego, w jakiej wersji językowej wyprodukowano daną talię:

w wersji polskiej – W
w wersji angielskiej - J (jack) - najpowszechniej używane oznaczenie
w wersji francuskiej – V (valet)
w wersji szwedzkiej – Kn (knekt)
w wersji niemieckiej i holenderskiej – B (Bube, Boer)
- oznaczenie to występuje też w rosyjskiej wersji kart- В (валет, walet), gdyż wizualnie cyrylicka wielka litera В jest identyczna z łacińską B.

W Polsce waleta od litery J nazywa się popularnie jopkiem, jupkiem lub józkiem. W języku angielskim funkcjonuje także inne słowo oznaczające waleta - knave, jednak oznaczenie od tego słowa jest bardzo rzadko używane z uwagi na możliwość pomylenia z oznaczeniem króla (K) lub jeźdźca (Kn).

Wygląd waletów

z wzoru francuskiego (jednogłowego) o oznaczeniu literowym V (Valet):

walet trefl
walet karo
walet kier
walet pik

z wzoru francuskiego (dwugłowego) o oznaczeniu literowym J (Jack):

walet trefl
walet karo
walet kier
walet pik

z wzoru francuskiego (dwugłowego) o oznaczeniu literowym V (Valet):

walet trefl
walet karo
walet kier
walet pik

z wzoru francuskiego (dwugłowego) o oznaczeniu literowym B (Bube):

walet trefl
walet karo
walet kier
walet pik

z wzoru rosyjskiego o oznaczeniu literowym B (Валет):

walet trefl
walet karo
walet kier
walet pik

z tarota francuskiego:

walet trefl
walet karo
walet kier
walet pik

z talii "Industrie und Glück":

walet trefl
walet karo
walet kier
walet pik

z talii "Smrekarjev tarok":

walet trefl
walet karo
walet kier
walet pik

ze wzoru Bergamo

walet maczug
walet monet
walet kielichów
walet mieczy

z talii Trappola

walet maczug
walet kwiatów
walet kielichów
walet mieczy

z tarota marsylskiego:

walet maczug
walet monet
walet kielichów
walet mieczy

z tarota Minchiate

walet maczug
walet monet
walet kielichów
walet mieczy

ze wzoru neapolitańskiego

walet maczug
walet monet
walet kielichów
walet mieczy

ze wzoru sycylijskiego

pani maczug
pani monet
pani kielichów
pani mieczy

ze wzoru katalońskiego

walet maczug
walet monet
walet kielichów
walet mieczy

z talii Aluette

walet maczug
walet monet
walet kielichów
walet mieczy

ze wzoru rzymskiego

walet maczug
walet monet
walet kielichów
walet mieczy

Zobacz też

jeździec (karta)

Kolory w talii typu francuskiego i taroku francuskim	Piki (♠) Kiery (♥) Kara (♦) Trefle (♣)
Wartości w talii typu francuskiego	2 3 4 5 6 7 8 9 10 Walet Dama Król As Joker
Wartości w taroku	1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Walet Jeździec Dama Król Taroki Skiz
Kolory w talii typu polskiego i niemieckiego	Wina Czerwienie Dzwonki Żołędzie
Kolory w talii typu szwajcarskiego	Tarcza Róża Dzwonki Żołędzie
Wartości w talii typu polskiego, niemieckiego i szwajcarskiego	3 4 5 6 7 8 9 10 (N) / Kralka (P) / Chorągiew (S) Niżnik Wyżnik Król Tuz
Kolory w talii typu włoskiego, hiszpańskiego i w tarocie	Miecz Kielich Maczuga Moneta
Wartości w talii typu włoskiego i hiszpańskiego	1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Walet Jeździec Król
Wartości w tarocie	1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Walet Jeździec Dama Król Wielkie Arkana
Pojęcia	Figury Honory Kolor Małe Arkana Terminologia brydżowa