| część miasta | |||||
Wawerskie Centrum Kultury i Urząd Dzielnicy Wawer przy ul. Żegańskiej | |||||
| |||||
| Państwo | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| Województwo | |||||
| Aglomeracja | |||||
| Miasto | |||||
| W granicach Warszawy |
1951 | ||||
| Burmistrz |
Paweł Michalec | ||||
| Powierzchnia |
79,71 km² | ||||
| Populacja (01.01.2026) • liczba ludności • gęstość |
| ||||
| Tablice rejestracyjne |
WT | ||||
| SIMC |
0988840 | ||||
| Plan Wawra | |||||
| Położenie na mapie | |||||
| 52°12′50″N 21°09′29″E/52,213889 21,158056 | |||||
| Strona internetowa | |||||
Wawer – dzielnica Warszawy położona w prawobrzeżnej części miasta. Jest jedną z 18 jednostek pomocniczych m.st. Warszawy.
Jest największą pod względem powierzchni oraz najrzadziej zaludnioną dzielnicą Warszawy.
Wawer graniczy:

Nazwa Wawer pochodzi od nazwy karczmy Wawer (obecnie Zajazd Napoleoński), przy której wyrosła kolonia o tej samej nazwie. Najstarsza wzmianka o karczmie pochodzi z 1727 roku, kolonia Wawer powstała w 1838 roku (oraz Czaplowizna i Sadule), pierwsi osadnicy pojawili się w niej w 1839 roku. Podczas powstania listopadowego rozegrały się tutaj na początku 1831 roku pierwsza i druga bitwa wawerska.
W nocy z 26 na 27 grudnia 1939 Niemcy dokonali zbrodni w Wawrze.
Podczas okupacji niemieckiej, w listopadzie 1940 roku Niemcy utworzyli getto dla żydowskich mieszkańców. Przebywało w nim około 950 Żydów. W marcu 1942 zostali wywiezieni do getta w Warszawie, a stamtąd do obozu zagłady w Treblince i tam zamordowani.
W 1951 roku Wawer został przyłączony do Warszawy.
Od 1866 r. cały teren obecnego Wawra stanowił jedną z dwudziestu gmin ówczesnego powiatu warszawskiego. Do gminy Wawer należały wówczas m.in. Wawer, Wygoda, Glinki, Czaplowizna, Zastów, Kaczy Dół (dziś Międzylesie), Stara Miłosna, Kawęczyn, Grochów, Gocław, Gocławek, Saska Kępa i Witolin.
W 1916 roku podczas I wojny światowej po wyjściu Rosjan z Warszawy niemiecki gubernator Hans von Beseler wydał „Rozporządzenie dotyczące rozszerzenia warszawskiego okręgu miejskiego i wykonania planu dla zabudowania miasta Warszawy”. Zostały wtedy m.in. przeniesione z Wawra do Warszawy folwark i wieś Grochów I-szy, folwark i wieś Grochów II-gi z Florentynowem i Emilianowem, wieś Kozia Górka, teren wsi Kawenczyn, wieś Saska Kępa, Gocławska Kępa, folwark Kamionek, wieś Gocław i południowa część łąk folwarku Gocławek, wieś Górki Grochowskie i kolonia Witolin.
W 1924 roku utworzono gminę Letnisko – Falenica, do której z gminy wiejskiej Wawer został przeniesiony Anin, a np. z gminy wiejskiej Zagóźdź m.in. Kaczy Dół (obecnie Międzylesie). W 1939 roku Anin znalazł się ponownie w gminie Wawer, jak również Międzylesie. Ponadto ze zniesionej wtedy gminy Zagóźdź przeniesiono do Wawra gromady Las, Zbytki, Zerzeń, Zastów i Nowy Wawer (pozostałe do Letnisko Falenica), z kolei z Wawra do Bródna gromadę Kozia Górka. Z części gromad należących dotąd do gmin wiejskich Wawer i Okuniew utworzono gminę wiejską Sulejówek, z części Wawra gminę miejską Rembertów.
W 1951 roku gmina Wawer została zniesiona, a prawie cały jej obszar wraz z częścią dotychczasowej gminy Falenica Letnisko zostały przyłączone do miasta stołecznego Warszawy jako dzielnica Wawer z siedzibą w Falenicy. Pominięto jedynie gromady Miłosna Stara (włączoną do gminy Sulejówek) oraz Pohulanka (włączoną do gminy Wiązowna). Z Falenicy Letnisko przyłączono wtedy do Wawra m.in. gromady Radość, Miedzeszyn, Wólka Zerzeńska, Zagóźdź.
W 1960 roku Wawer włączono do dzielnicy Praga-Południe. W 1994 roku Wawer pojawił się na mapie Warszawy ponownie, jako gmina (Warszawa – Wawer), obok. m.in. gminy Centrum z Pragą-Południe. W 2002 roku gmina Wawer została przekształcona w dzielnicę.
| obszary Miejskiego Systemu Informacji | jednostki pomocnicze Warszawy niższego rzędu | części miasta państwowego rejestru nazw geograficznych |
|---|---|---|
| Aleksandrów | Aleksandrów Pierwszy | |
| Anin | Anin | |
| Nowy Anin | ||
| Falenica | Błota | |
| Falenica | ||
| Las | ||
| Marysin Wawerski | Marysin Wawerski Południe | Marysin Wawerski |
| Pocisk | ||
| Stary Wawer | ||
| Marysin Wawerski Północ | Czaplowizna | |
| Glinki | ||
| Miedzeszyn | Elżbietówek | |
| Karolew | ||
| Miedzeszyn | ||
| Orzechówek | ||
| Międzylesie | Kolonia Zerzeń | |
| Międzylesie | ||
| Szelągowizna | ||
| Wiśniowa Góra | ||
| Nadwiśle | Julianów | |
| Kuligów | ||
| Miedzeszyn-Wieś | ||
| Nadwiśle | ||
| Skrzypki | ||
| Wólka Zerzeńska | ||
| Zastrzebie | ||
| Radość | Kolonia Borków | |
| Kolonia Zagóźdź | ||
| Nowy Miedzeszyn | ||
| Radość | ||
| Zagóźdź | ||
| Zbójna Góra | ||
| Sadul | Sadul | |
| Stary Anin | ||
| Wawer | Kolonia Zastów | |
| Nowy Wawer | ||
| Osiedle Błękitna | ||
| Osiedle Wichrowa | ||
| Zerzeń | Borków | |
| Zastów | ||
| Zbytki | ||
| Zerzeń | ||
| Ugrupowanie | Kadencja 2002-2006 | Kadencja 2006-2010 | Kadencja 2010-2014 | Kadencja 2014-2018 | Kadencja 2018-2024 | Kadencja 2024-2029 |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Sojusz Lewicy Demokratycznej | 1 (SLD-UP) | – | – | – | – | - |
| Platforma Obywatelska | 5 | 7 | 12 | 9 | 10 (Koalicja Obywatelska) | 12 (Koalicja Obywatelska) |
| Liga Polskich Rodzin | 3 | – | – | – | - | - |
| Wspólnota Wawerska | 2 | – | – | – | – | - |
| Forum Samorządowe Mieszkańców | 4 | – | – | – | – | - |
| Prawo i Sprawiedliwość | 8 | 9 | 6 | 8 | 7 | 5 |
| Wawerska Inicjatywa Samorządowa | – | 3 | 3 | 4 | 2 | 3 |
| Stowarzyszenie Społeczne Wawer | – | 1 | 2 | 2 | – | - |
| Forum Wawra | – | 3 | – | – | – | - |
| Bezpartyjni Samorządowcy | – | – | – | – | 1 | - |
| Razem dla Wawra | – | – | – | – | 3 | 3 |
Głównymi ciągami komunikacyjnymi dzielnicy są ulice: Wał Miedzeszyński, Płowiecka, Bronisława Czecha, Trakt Lubelski, Korkowa i Patriotów. Transport drogowy przez Wisłę odbywa się przez most Siekierkowski i most Anny Jagiellonki (Południowy).
W dzielnicy znajduje się siedem przystanków kolejowych, kolejno w kierunku południowym: Warszawa Gocławek, Warszawa Wawer, Warszawa Anin, Warszawa Międzylesie, Warszawa Radość, Warszawa Miedzeszyn i Warszawa Falenica. Przystanki te leżą w strefie obowiązywania wspólnego biletu miejskiego ZTM-KM-WKD.