| Producent | |
|---|---|
| Wydawca |
Blizzard Entertainment |
| Dystrybutor | |
| Seria gier | |
| Projektant | |
| Data wydania |
23 listopada 2004 |
| Gatunek | |
| Tryby gry | |
| Platforma | |
| Strona internetowa | |
World of Warcraft (WoW) – gra komputerowa z gatunku MMORPG wyprodukowana i wydana przez Blizzard Entertainment. Premiera odbyła się 23 listopada 2004 roku. Akcja gry toczy się w fikcyjnym uniwersum Warcrafta, głównie na planecie Azeroth, kilka lat po wydarzeniach przedstawionych w grze Warcraft III: The Frozen Throne. World of Warcraft jest czwartą (nie licząc innych dodatków) grą w uniwersum Warcrafta.
Świat World of Warcraft opiera się na konflikcie pomiędzy dwoma głównymi frakcjami: Przymierzem (ang. Alliance) oraz Hordą (ang. Horde), a także na ich wspólnej lub osobnej walce z zagrożeniami z zewnątrz (m.in. Płonącym Legionem, Królem Liszem, Starymi Bogami czy Śmiercioskrzydłym).
Wydarzenia w World of Warcraft rozpoczynają się kilka lat po wydarzeniach z Warcraft III: The Frozen Throne. Świat Azeroth jest zrujnowany po inwazjach Płonacego Legionu oraz Plagi Nieumarłych. Część nieumarłych zdołała wyrwać się spod kontroli Króla Lisza i założyła własną siedzibę w The Undercity, wybudowaną pod ruinami dawnej stolicy Lordaeronu. Grupa ta przyjęła nazwę Forsaken, a na jej czele stanęła była dowódczyni wojsk obronnych Silvermoon City – Sylvanas Windrunner. W tym samym czasie gnomy musiały ewakuować się ze swojej podziemnej stolicy Gnomereganu z powodu skażenia toksycznym gazem, do którego doprowadził zdradziecki doradca króla Mekgineer Thermaplugg. Uchodźcy znaleźli schronienie u swoich krasnoludzkich sojuszników w Ironforge. Z kolei ludzie pod dowództwem króla Variana Wrynna, skupili swoje siły wokół stolicy Stormwind City, położonej w sercu Elwynn Forest.

Świat gry podzielony jest na liczne obszary umieszczone w różnych wymiarach i na rozmaitych ciałach niebieskich. Głównym światem pozostaje planeta Azeroth, w skład której wchodzą m.in. kontynenty Kalimdor i Wschodnie Królestwa (Eastern Kingdoms), Northrend (dodany w Wrath of the Lich King), Pandaria (Mists of Pandaria), Broken Isles (Legion), wyspy Kul Tiras i Zandalar (Battle for Azeroth), Dragon Isles (Dragonflight) oraz podziemny obszar Khaz Algar (The War Within). Poza Azeroth gracze mogą odwiedzać inne światy i wymiary, takie jak obcy świat Outland (The Burning Crusade), alternatywny Draenor (Warlords of Draenor) czy krainę zmarłych Shadowlands (Shadowlands).
Większość ras rozpoczyna grę w dedykowanych lokacjach startowych w Kalimdorze lub Wschodnich Królestwach, na Wędrującej Wyspie (The Wandering Isle – Pandareni) albo w uniwersalnej strefie szkoleniowej Exile’s Reach.
Podróżowanie pomiędzy kontynentami i wymiarami odbywa się za pomocą statków, goblińskich sterowców (zeppelins), portali maga oraz rozbudowanych sieci portali interkontynentalnych znajdujących się w głównych stolicach (m.in. Stormwind, Orgrimmar, Dalaran czy Oribos). Transport wewnątrz danego obszaru opiera się na punktach lotu (gryfony dla Przymierza, wywerny dla Hordy), wierzchowcach naziemnych i latających (w tym zaawansowanym systemie podniebnego latania – Skyriding), a także unikalnym metrze podziemnym (Deeprun Tram), które łączy stolice Przymierza: Stormwind i Ironforge.
Kontynenty oraz światy składają się z licznych krain, z których każda odznacza się odmienną scenerią, poziomem trudności napotykanych przeciwników, architekturą oraz typem rozgrywki, obejmującym między innymi strefy dedykowane potyczkom PvP. Choć tradycyjnie każda rasa posiadała własną krainę początkową dedykowaną danej frakcji, od czasu wprowadzenia wyspy Exile’s Reach nowi gracze mogą przechodzić uniwersalny samouczek, a po jego ukończeniu płynnie przechodzić do wybranego rozszerzenia dzięki skalowaniu poziomów.
Od momentu powstania gry w 2004 roku ewolucji uległ podział oraz rola stolic w świecie gry. Tradycyjnymi bastionami Przymierza pozostają Stormwind City jako stolica ludzi, Ironforge stanowiące siedzibę krasnoludów oraz gnomów, a także The Exodar należący do draenei. Nocne elfy utraciły swoją pierwotną stolicę, Darnassus, w wyniku jej spalenia. Z kolei głównymi ośrodkami Hordy są Orgrimmar skupiający orków oraz trolle, Thunder Bluff będące siedzibą taurenów, a także królestwo krwawych elfów ze stolicą w Silvermoon City.
W pierwszych latach istnienia gry w jej plikach znajdowało się wiele nieukończonych lub niedostępnych dla graczy obszarów (np. pierwotne wersje Emerald Dream czy Mount Hyjal), które z czasem zostały oficjalnie udostępnione w kolejnych rozszerzeniach. Na część z nich można było się dostać poprzez portale, wykonując różne questy, niektóre były widoczne tylko z lotu ptaka, podróżując gryfonem lub wywerną. W dodatku Cataclysm dano możliwość latania po całym świecie w Azeroth, co też spowodowało, że duża część miejsc niedostępnych straciła ten status. Wciąż jednak istnieją lokacje zarówno na otwartym terenie, jak i wewnątrz, niedostępne dla graczy, jak choćby Północny Lordaeron.
Gracz tworzy postać, wybierając jej rasę, klasę, wygląd oraz frakcję, które determinują wygląd, styl walki, dostępne umiejętności oraz przynależność frakcyjną. Celem gry jest rozwijanie postaci poprzez zdobywanie doświadczenia, wykonywanie zadań, eksplorację świata, uczestnictwo w instancjach oraz walkę z innymi graczymi.

Większość ras przypisana jest do jednej z dwóch zwaśnionych frakcji: Przymierza (Alliance) lub Hordy (Horde). Niektóre rasy, takie jak Pandareni czy Dracthyr, rozpoczynają rozgrywkę jako neutralne i wybierają frakcję w trakcie rozwoju fabularnego. Oprócz ras podstawowych w grze funkcjonują tzw. Rasy Sojusznicze (Allied Races), odblokowywane po spełnieniu określonych wymagań fabularnych. Każda rasa posiada unikalne zdolności rasowe (racials) oraz własną stolicę prowadzoną przez przywódcę rasowego. Świat gry zamieszkują również liczne niegrywalne rasy poboczne, takie jak murloki, gnolle, koboldy, ogry czy nagowie.
Wyborowi rasy towarzyszy wybór klasy postaci, która określa rolę bohatera w drużynie (zadawanie obrażeń, tankowanie lub leczenie). Wskutek rozwoju gry do pierwotnego zestawu klas dołączano nowe w kolejnych rozszerzeniach:
System poziomów przechodził w historii gry znaczne zmiany. Przed wprowadzeniem dynamicznego skalowania poziomów każda kraina posiadała sztywno przypisany zakres poziomów trudności. Maksymalny poziom z każdym dodatkiem stopniowo rosła – od 60 w wersji podstawowej, aż po 120 w rozszerzeniu Battle for Azeroth. W wydanym w listopadzie 2020 roku dodatku Shadowlands przeprowadzono tzw. level squish (ściskanie poziomów) redukując maksymalny poziom postaci do poziomu 60 i wprowadzając elastyczny system skalowania terenów, pozwalający na zdobywanie doświadczenia w dowolnie wybranej krainie z przeszłości.
W pierwszych latach istnienia gry rozwijanie umiejętności na kolejnych poziomach doświadczenia wymagało płatnych wizyt u trenerów klasowych, podczas gdy talenty przydzielało się w trzech sztywnych drzewkach.
Od rozszerzenia Dragonflight gracze korzystali z rozbudowanego, dwudzielnego drzewka talentów (drzewko klasy oraz drzewko specjalizacji). Wraz z dodatkiem Midnight system ten został rozbudowany o Apex Talents – centralną sekcję talentów umieszczoną pomiędzy drzewkiem klasy a specjalizacji, oferującą węzły modyfikujące kluczowe zdolności bohaterów.
Umiejętności dzielą się na aktywne (wymagające użycia) oraz bierne (pasywne, działające stale). Korzystanie z umiejętności aktywnych wiąże się najczęściej z wykorzystaniem zasobów bojowych postaci – m.in. many, energii (energy), furii (rage), mocy świętości (Holy Power) czy siły runicznej (Runic Power). Oprócz umiejętności klasowych gracze dysponują także zdolnościami rasowymi oraz użytkowymi wynikającymi z wybranych profesji.
Gracze odblokowują dostęp do drzewka talentów od 10. poziomu doświadczenia, w którym za każdy kolejny poziom otrzymują punkty inwestowane w dwie osobne gałęzie:
W przeciwieństwie do wczesnych wersji gry, zmiana talentów nie wymaga opłat w złocie ani wizyty u trenera. Gracze mogą w dowolnym momencie (poza walką) bezpłatnie resetować punkty, modyfikować poszczególne gałęzie oraz zapisywać gotowe zestawy talentów (loadouts) i dzielić się nimi za pomocą kodów konfiguracyjnych.
Rozwijanie postaci w World of Warcraft odbywa się przede wszystkim poprzez wykonywanie zadań (quests), zlecanych przez napotkanych bohaterów niezależnych (NPC). Misje te stanowią główne źródło punktów doświadczenia, waluty oraz nagród rzeczowych, a także służą prowadzeniu głównej fabuły gry.
Choć tradycyjny trzon rozgrywki opiera się na prostych misjach polegających na pokonaniu określonej liczby przeciwników lub pozyskaniu z nich konkretnych przedmiotów projektowanie zadań przeszło na przestrzeni lat znaczną ewolucję. Oprócz klasycznych misji kurierskich, eskortowych czy rzemieślniczych, w grze wykorzystane są zaawansowane mechaniki scenariuszowe. Należą do nich zadania wykorzystujące pojazdy i działa, minigry logiczne, misje skradankowe, zwiadowcze czy obronne. Elementem narracyjnym stała się również technologia fazowania (phasing), która dynamicznie zmienia wygląd i stan środowiska gry dla danego gracza w zależności od postępów w głównej linii fabularnej danej krainy. Dopełnieniem tego systemu są zadania światowe (World Quests) oraz wydarzenia publiczne (Public Events), które pojawiają się dynamicznie na mapie i nie wymagają wcześniejszej rozmowy z postacią niezależną.
W pierwotnym systemie gry gracze zdobywali reputację u różnych organizacji i frakcji, co odblokowywało zniżki u lokalnych handlarzy oraz dostęp do unikalnych przedmiotów. Pełne zastąpienie tradycyjnego systemu reputacji nowym systemem Renomy (Renown) dla głównych frakcji nastąpiło w dodatku Dragonflight. Gracze mogą zwiększać swój poziom reputacji u poszczególnych frakcji poprzez wykonywanie zadań, pokonywanie określonych przeciwników oraz udział w wydarzeniach regionalnych, co odblokowuje dostęp do nagród kosmetycznych, przedmiotów użytkowych, przepisów rzemieślniczych czy nowych wątków fabularnych.
System rzemiosła dzieli rozwój profesji osobno dla każdego rozszerzenia, co eliminuje konieczność podnoszenia ich poziomu w starszych strefach. Do mechaniki profesji wprowadzono również specjalizacje, punkty wiedzy rzemieślniczej, dedykowany ekwipunek rzemieślniczy oraz system zleceń, umożliwiający zamawianie przedmiotów u innych graczy.
Każda postać może nauczyć się maksymalnie dwóch profesji głównych (primary professions) oraz wszystkich dostępnych profesji pobocznych (secondary professions). Profesje główne dzielą się na zbierackie (gathering) oraz rzemieślnicze (crafting):
Do profesji pobocznych zaliczają się gotowanie (cooking) oraz wędkarstwo (fishing). Dawna profesja pierwszej pomocy (first aid) została wycofana, a przepisy włączono do alchemii i krawiectwa.
Podstawowymi jednostkami monetarnymi w grze są sztuki miedzi (copper), srebra (silver) oraz złota (gold), przeliczane w stałym stosunku 1:100 (1 sztuka złota równa się 100 sztukom srebra, a 1 sztuka srebra 100 sztukom miedzi). Złoto stanowi główną walutę handlową używaną w transakcjach między graczami, w domu aukcyjnym (Auction House) oraz u handlarzy niezależnych.
Obok waluty tradycyjnej w grze funkcjonują rożnorodne waluty specjalne, uzyskiwane w konkretnych typach aktywności. W trybach PvP gracze zdobywają Honor Points za potyczki na polach bitew oraz Conquest Points za potyczki oceniane i grę na arenach, co służy bezpośrednio do zakupu ekwipunku bojowego. W trybach PvE systemy walutowe przechodziły na przestrzeni lat liczne transformacje; dawne systemy oparte na odznakach i emblematach, takie jak Badge of Justice z czasów The Burning Crusade czy Emblematy z Wrath of the Lich King, a później punkty Justice i Valor, zostały wycofane i zastąpione elastycznymi walutami sezonowymi służącymi do stopniowego ulepszania ekwipunku zdobywanego w lochach i rajdach. Dodatkowo frakcje, sezony oraz wydarzenia cykliczne posiadają własne, unikalne żetony wymienialne na nagrody kosmetyczne, wierzchowce i przedmioty pamiątkowe.
Instancje (instances) to wydzielone strefy przeznaczone do grupowej rozgrywki PvE. Od zwykłego świata gry różnią się tym, że przebywający w nich przeciwnicy oraz bossowie posiadają znacznie większą liczbę punktów zdrowia i zadają poważniejsze obrażenia, co wymaga współpracy graczy pełniących określone role w drużynie (tank, leczący oraz zadający obrażenia). Nazwa mechaniki wynika z faktu, że dla każdej wchodzącej grupy serwer tworzy osobną, prywatną kopię danego obszaru, dzięki czemu drużyny nie przeszkadzają sobie wzajemnie w wykonywaniu zadań i pokonywaniu bossów.
Instancje dzielą się na trzy główne kategorie:
Gracze mogą docierać do wejść do instancji bezpośrednio w świecie gry lub korzystać z automatycznych wyszukiwarek drużyn (Dungeon Finder oraz Raid Finder), które łączą graczy z różnych serwerów i przenoszą ich bezpośrednio do wnętrza wybranego podziemia. Choć niektóre instancje znajdują się głęboko na terytorium wrogiej frakcji (np. Ragefire Chasm wewnątrz stolicy Hordy – Orgrimmaru, czy The Stockade w stolicy Przymierza – Stormwind), mechanika wyszukiwarki umożliwia bezpieczny dostęp do nich graczej postaci bez konieczności fizycznego skradania się przez wrogie miasto.
Świat gry jest podzielony na serwery (realms) przypisane do konkretnych regionów geograficznych (m.in. Europa, Ameryka, Chiny, Oceania) i pozostaje całkowicie odizolowany. Chociaż usługa Battle.net oferuje funkcję Global Play w niektórych grach producenta, w World of Warcraft postępy postaci, licencje oraz serwery pozostają odizolowane. Gracze z różnych regionów nie mogą wspólnie uczestniczyć w rozgrywce ani przenosić postaci pomiędzy serwerami innych kontynentów.
W 2018 roku podział serwerów na typy PvE oraz PvP został zastąpiony jednolitym systemem globalnym. Wraz z premierą rozszerzenia Battle for Azeroth firma Blizzard Entertainment całkowicie zrezygnowała ze sztywnego podziału na te kategorie. Główną przyczyną zmian były dysproporcje populacyjne między Hordą a Przymierzem oraz chęć zapewnienia graczom większej swobody. Zniesienie barier umożliwiło wprowadzenie systemu War Mode (Tryb Wojny), który skonsolidował społeczność na wspólnych serwerach i oddał graczom indywidualną decyzję o uczestnictwie w walce w otwartym świecie.
Rozgrywka oparta na mechanice War Mode, może być włączona lub wyłączona w głównym mieście swojej frakcji. Przy wyłączonym trybie War Mode gracz jest bezpieczny od ataków ze strony wrogiej frakcji podczas przemierzania świata gry, natomiast przy włączonym – gracz trafia do osobnej instancji świata, w której może atakować i być atakowanym przez innych graczy również z trybem włączonym. W zamian za wyższe ryzyko otrzymuje bonusy do zdobywanego doświadczenia, zasobów oraz dostęp do specjalnych talentów PvP.
Serwery RP odbiegają od standardowych zasad rozgrywki i są przeznaczone dla graczy odgrywających role swoich postaci w świecie gry. Obowiązują na nich surowsze zasady dotyczące nazewnictwa bohaterów (zakaz stosowania imion i pseudonimów łamiących imersję, np. wyrazów potocznych czy ciągów cyfr) oraz nienaruszania zabawy osobom odgrywającym scenariusze fabularne w otwartym świecie.
Każdy gracz w grze może założyć swoją gildię, która stanowią podstawową strukturę społecznościową w grze, ułatwiającą organizację wspólnych rajdów, rozgrywek PvP oraz komunikację. Założenie gildii wymaga utworzenia karty gildii (guild charter) i zebrania podpisów od innych graczy. Lider oraz uprawnieni członkowie mogą zaprojektować unikalny tabard (szatę gildyjną) ze spersonalizowanym herbem i kolorystyką, noszony przez wszystkich członków. Gildie dysponują wspólnym bankiem (Guild Bank), własnym kanałem czatu oraz systemem osiągnięć, które odblokowują dostęp do unikalnych nagród, wierzchowców czy przedmiotów użytkowych dla całej społeczności.
Nowsze wersje gry zniosły dawne ograniczenia serwerowe i frakcyjne – gracze mogą dołączać do gildii wspólnie z postaciami z innych serwerów, a także tworzyć gildie międzyfrakcyjne, łączące graczy Przymierza i Hordy.
Pierwsze informacje o produkcji gry pojawiły się 2 września 2001 roku na konferencji firmy Blizzard w Londynie. Gra World of Warcraft została wydana 23 listopada 2004 w Ameryce Północnej, Australii i Nowej Zelandii na 2 platformy: PC i Macintosh. Premiera w Korei Południowej odbyła się 18 stycznia 2005 zaś premiera europejska odbyła się 11 lutego 2005. W Chinach gra trafiła na półki 6 lipca 2005. W sprzedaży dostępnych jest 5 wersji: angielska, francuska, hiszpańska, niemiecka oraz rosyjska. 2 marca 2005 w Chinach rozpoczęły się zapisy na beta testy tej gry, w ciągu 1 godz. zarejestrowało się 100 tys. osób. World of Warcraft został uznany za najlepszą grę targów gier komputerowych E3 w 2003 roku.
Gra rozwijana jest poprzez cykliczne wydawanie dużych dodatków:
World of Warcraft na początku swego działania miał pewne problemy. Z jednej strony wynikało to z dużej liczby osób, które zakupiły grę, ale również z niestabilności działania serwerów. Ze względu na duży sukces marketingowy i dużą liczbę kopii gry zdarzało się, iż gracze zmuszeni byli do oczekiwania w kolejce do logowania do niektórych światów, aby nie było dużych lagów (opóźnień w transmisji danych). Po dodaniu większej liczby serwerów, kolejki stały się o wiele krótsze. Tym niemniej w niektórych lokalizacjach, takich jak Stormwind City czy Orgrimmar, gracze doświadczali problemów związanych z działaniem serwerów oraz sieci. Firma Blizzard wydała oświadczenie o podjęciu prób rozwiązania tych problemów.
W sierpniu 2019 roku Blizzard uruchomił oficjalne serwery World of Warcraft Classic, pozwalające graczom na rozgrywkę w oryginalną wersję gry z 2004 roku (tzw. vanilla). Sukces projektu doprowadził do odtworzenia kolejnych dodatków w wersji "Classic" (m.in. TBC Classic, WotLK Classic, Cataclysm Classic), a także do powstania unikalnych wariantów rozgrywki, takich jak serwery Hardcore (jak w rozgrywkach gatunku roguelike) czy Season of Discovery.
5 listopada 2026 roku będzie miała miejsce premiera niezależnej wersji gry pt. World of Warcraft: Forever, która poza wiernym odtworzeniem oryginalnej wersji Classic, wzbogaci ją także o nową, autorską zawartość w postaci nowych lokacji, grywalnych ras czy nowych zadań.
Gra World of Warcraft jest stale rozwijana i aktualizowana przez firmę Blizzard Entertainment. Proces pobierania oraz instalacji łatek i nowych wersji gry odbywa się automatycznie poprzez aplikację Battle.net. Dane aktualizacyjne są pobierane bezpośrednio z serwerów dystrybucyjnych (CDN) producenta, z możliwością pobierania zasobów w tle podczas trwania rozgrywki.
Edycja kolekcjonerska gry World of Warcraft była dostępna w ograniczonej liczbie egzemplarzy, z których większość została wykupiona jeszcze przed oficjalną premierą. W skład zestawu wchodziło:
Ścieżka dźwiękowa World of Warcraft została skomponowana przez Jasona Hayesa, Tracy’ego W. Busha, Dereka Duke’a i Glenna Stafforda. Wydano ją 23 listopada 2004 razem z kolekcjonerską edycją gry, była także sprzedawana w formacie MP3. Spis piosenek oryginalny – po angielsku.
World Themes
|
City Themes
|
Ambient Music
|
Intro Cues
|
World of Warcraft opiera się na płatnym modelu subskrypcyjnym, dostęp do gry wymaga zakupu licencji oraz opłacania odnawialnego abonamentu. 20 czerwca 2011 roku, wraz z aktualizacją 4.2, dotychczasowy 10-dniowy okres próbny zastąpiono darmową wersją próbną (Starter Edition), umożliwiającą bezpłatną rozgrywkę do 20. poziomu doświadczenia.
World of Warcraft oferuje rozbudowane możliwości dostosowywania interfejsu użytkownika. Gracze mogą modyfikować elementy graficzne, reorganizować paski skrótów oraz tworzyć makra automatyzujące ciągi komend. Oficjalne modyfikacje (tzw. add-ony) pisane są w języku skryptowym Lua i wykorzystują język XML do układu elementów interfejsu, podczas gdy pliki graficzne zapisywane są w formatach TGA oraz autorskim BLP.
Wszelkie zewnętrzne oprogramowanie działające poza mechanizmami gry (np. boty automatyzujące rozgrywkę lub aplikacje ingerujące w pamięć procesu) jest uznawane za niedozwolone. Stosowanie takich programów stanowi naruszenie umowy licencyjnej (EULA) i grozi czasowym zawieszeniem lub trwałą blokadą konta Battle.net.
Liczba zarejestrowanych graczy przekraczała w drugim kwartale 2011 roku 11 milionów subskrybentów. Każdy dodatek powodował wzrost liczby graczy, po czym następował stopniowy jej spadek. W przypadku dodatku Cataclysm oszacowano, że spadek ten był już większy. W lipcu 2013 roku podano, że w tytuł gra regularnie 7,7 mln osób.
Społeczność tworzą gracze zarówno w świecie Warcrafta, jak i poza nim. W Polsce jest wiele serwisów internetowych oraz forów dyskusyjnych poświęconych tej grze. Gracze udzielają się w różny sposób, także artystycznie, tworząc różne „dzieła” związane z grą. Wielu graczy nakręca filmy wideo w świecie gry i udostępnia je w internecie, zarówno filmiki reklamowe swoich gildii, jak i różnego typu covery teledysków i filmów normalnych.
World of Warcraft jest grą silnie oddziaływającą na gracza. Istnieją nawet grupy wsparcia dla żon, których mężowie uzależnili się od grania w WOW. W Chinach wprowadzono ograniczenia czasu gry, żeby zmniejszyć ryzyko uzależnień. Po 3 godzinach zabawy gracz nie traci wprawdzie połączenia z serwerem, ale w przypadku dalszej gry zdobywa zdecydowanie mniej punktów doświadczenia, „pieniędzy” i przedmiotów.