| wieś | |
Widok ogólny | |
| Państwo | |
|---|---|
| Województwo | |
| Powiat | |
| Gmina | |
| Liczba ludności (2021) |
893 |
| Strefa numeracyjna |
22 |
| Kod pocztowy |
05-131 |
| SIMC |
0008467 |
Położenie na mapie gminy Serock | |
Położenie na mapie Polski | |
Położenie na mapie województwa mazowieckiego | |
Położenie na mapie powiatu legionowskiego | |
Zegrze (nazwa oboczna: Zegrze Północne) – wieś (dawniej miasto) w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie legionowskim, w gminie Serock położona nad Jeziorem Zegrzyńskim 27 km od centrum Warszawy i 16 km od jej granic.
Zegrze uzyskało lokację miejską przed 1400 rokiem, zdegradowane przed 1540 rokiem. Do 1954 istniała gmina Zegrze. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa warszawskiego. Z Zegrzem sąsiadują Nieporęt, Jadwisin oraz Zegrze Południowe.
Przez Zegrze przebiega droga krajowa nr 61, na całym odcinku, w granicach miejscowości, dwujezdniowa.
W Zegrzu funkcjonuje Centrum Szkolenia Łączności i Informatyki.
Wieś targowa położona nad Narwią (w wyniku budowy w 1963 r. zapory w Dębem istnieje obecnie Jezioro Zegrzyńskie), istniejąca już w XII wieku, a wzmiankowana na piśmie w XIV w. Do XVII w. nazywana Zgierz, co było staropolskim określeniem brodu. Początkowo własność Strumiłło-Zgierskich, od połowy XVII wieku należała do rodu Krasińskich, w 1862 przeszła na rzecz Radziwiłłów. Później odkupiona przez rząd rosyjski celem wzniesienia twierdzy uzupełniającej od północy umocnienia Warszawskiego Rejonu Fortecznego: Twierdzy Modlin i Twierdzy Warszawa.
W czasie II wojny światowej w ramach prowadzonej przez okupanta niemieckiego akcji zagłady Żydów mieszkańców pochodzenia żydowskiego deportowano do getta w Legionowie.
Po wojnie 13 czerwca 1963 roku oficjalnie otwarto plażę w Zegrzu i stał się to punkt docelowy weekendowych wyjazdów warszawiaków. W miejscowości znajduje się pałac myśliwski z XIX wieku (obecnie Hotel Pałac Zegrzyński) oraz kasyno. Cennym, acz niewykorzystanym turystycznie zabytkiem są forty twierdzy: Umocnienie Duże oraz Umocnienie Małe, zwane także fortami „Ordon” i „Karlinek”.
Obecnie Umocnienie Duże zostało przejęte przez Narodowy Bank Polski jako miejsce pod budowę skarbca, gdzie złożone mają być rezerwy NBP oraz zlokalizowany Centralny Ośrodek Komputerowy. W Zegrzu znajduje się Parafia wojskowa św. Gabriela Archanioła w Zegrzu.
| Przynależność administracyjna | |||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Miejscowość
współczesna |
Składowe | Ludn. 1921 | 1921 | 1933 | 1943 | 1952 | 1954 | 1970 | 1973 |
| Zegrze (Północne) | Zegrze-Park, folwark | 57 | gmina Zegrze | gromada Zagroby | gromada Zegrze | gromada Zegrze | gromada Wieliszew | gromada Serock | sołectwo Zegrze Północne |
| Zegrze, os. wojsk., | 237 | ||||||||
| Zegrze Południowe | Zegrze, os. wojsk., | 172 | gmina Nieporęt | gromada Nieporęt | sołectwo Zegrze Południowe | ||||
| Zagroby, wieś | 223 | ||||||||
| Rybaki, wieś | 197 | ||||||||