Azdavay
Tarihçe
Azdavay'ın tarihi hakkında arkeolojik kazılara göre M.Ö. 8. yüzyılda Paflogonyalılara kadar uzanmaktadır. Çeşitli tarihlerde Gasgaslar, Etiler, Dorlar, Kimerler, Lidyalılar, İranlılar, Kapadokyalılar, Helenler, Pantuslar, Galadyalılar, Bitonyalılar, Romalılar, Bizanslılar egemen olmuştur. Candaroğulları zamanında Kastamonu sancağına bağlı 36 kadılıktan biri olarak idare edilmiş, 1460 yılında Fatih Sultan Mehmet'in Kastamonu'yu Osmanlı topraklarına katmasıyla Azdavay da Osmanlı İmparatorluğuna dahil edilmiştir.
Azdavay, 1946 yılında ilçe olmuştur.
Turizm
İlçenin, Küre Dağları Milli Parkı içerisinde olması sebebiyle eşsiz doğa güzelliklerine sahiptir. Bunun yanında ağaç, ahşap kütüklerden yapılmış evlerin oluşturduğu otantik köylerin yanı sıra görülmeye değer başlıca noktaları arasında; Çatak Kanyonu, Horma Kanyonu, Çal Kanyonu, Medil Mağarası, Asar Kayası, Anıt Ağaç, Akçasu Mesiresi, Suğla Yaylası, Azdavay, Mercimeklik Kayası, Kız Kayası, Tabaklı Kayası, Aşar Kalesi ve ilçe merkezindeki Aşıklar Köprüsü bulunmaktadır. Son zamanlarda Ekoturizm'e önem verilmekle birlikte ilçeye bağlı Zümrüt Köyü'nde çalışmalar yapılmıştır.
İlçe, Yürüyüş (Trekking) yapmaya uygun bir coğrafyaya sahiptir. Bununla ilgili Azdavay Cazibe Çalışma Grubu ve Azdavay Kaymakamlığı işbirliği ile ilçedeki yürüyüş parkurlarını gösteren "Azdavay Yürüyüş (Trekking) Parkurları Kitabı" (2011) yayınlanmıştır.
Nüfus
İlçe merkezi ve köylerinin genel toplam nüfusu enson 2020 yılında 7.268 olarak tespit edilmiştir. İlçe halkının büyük bir bölümü ekonomik sebepler ve iş imkanlarının olmayışından genellikle; İstanbul, Ankara ve İzmir illerine göç etmişlerdir ve birçoğu da yurtdışında bulunmaktadır.
| Yıl |
Toplam |
Şehir |
Kır |
| 1950 | 30.253 | 545 | 29.708 |
| 1955 | 32.373 | 709 | 31.664 |
| 1960 | 34.817 | 843 | 33.974 |
| 1965 | 35.902 | 1.455 | 34.447 |
| 1970 | 36.604 | 1.945 | 34.659 |
| 1975 | 32.673 | 1.839 | 30.834 |
| 1980 | 32.320 | 2.428 | 29.892 |
| 1985 | 27.471 | 3.446 | 24.025 |
| 1990 | 14.029 | 3.893 | 10.136 |
| 2000 | 9.019 | 3.502 | 5.517 |
| 2007 | 7.878 | 2.916 | 4.962 |
| 2008 | 7.787 | 2.787 | 5.000 |
| 2009 | 7.744 | 2.775 | 4.969 |
| 2010 | 7.559 | 2.739 | 4.820 |
| 2011 | 7.392 | 2.708 | 4.684 |
| 2012 | 7.272 | 2.757 | 4.515 |
| 2013 | 7.462 | 2.861 | 4.601 |
| 2014 | 7.154 | 2.795 | 4.359 |
| 2015 | 6.885 | 2.761 | 4.124 |
| 2016 | 7.195 | 3.561 | 3.634 |
| 2017 | 7.328 | 3.514 | 3.814 |
| 2018 | 7.726 | 3.368 | 4.358 |
| 2019 | 7.324 | 3.255 | 4.069 |
| 2020 | 7.268 | 3.290 | 3.978 |
Spor
İlçede, futbol ligine ara ara katılan, Kastamonu Amatör Liginde Azdavay Doğuşspor mücadele etmektedir. İlçede Bahçelievler Mahallesinde içinde bir tenis kortu, bir futbol sahası ve bir kapalı yüzme havuzu olan spor tesisi vardır.
Kültürel ve sosyal yaşam
Azdavay bir sanayi merkezi olmadığı için göçün en çok yaşandığı yerdir. İlçede sosyal hareketlilik söz konusu değildir. Özel sektör olarak maden işletmeciliği, konfeksiyon atölyesi, orman işçiliği, hayvancılık ve küçük çaplarda tarım yapılmaktadır. Son yıllarda seracılık yaygınlaşmaya başlamış ise de fazla gelişmemiştir. Bu sebeple genellikle İstanbul başta olmak üzere çeşitli büyükşehirlere göç mevcuttur. Hatta bazı köyler ve mahalleler tamamen boşaltılmış durumdadır. Öğrenci yokluğundan köy okulları kapatılmıştır, lakin bazı köy okullarında yenileme çalışmaları olmuştur.Azdavay'da gerek ekonomik gerek kültürel ve gerekse sosyal gelişme yavaş bir seyir takip etmektedir. Bu bakımdan bir takım gelenek ve görenekler bugünün şartlarına uygun olmasa da birdenbire ortadan kalkmamıştır. Günün şartları icabı bazılarının yavaş yavaş unutulduğu, bazılarının da yeni biçimler aldığı görülmektedir. Eskiden Azdavay'ın her mahallesinde bir köy odası bulunurdu. Bunlar düğün ve bayramlarda misafir ağırlamakta kullanılırdı. Çoğu zaman burada toplanan köylü çeşitli eğlence ve oyunlar düzenlerdi. Köyün çocuklarına burada Kur'an kursları açılırdı. Günümüzde yok olan bu köy odalarını canlandırmak amacıyla bazı köylerdeki halk yeniden köy odası inşa etme girişiminde bulunmaktadır.
Günümüzde hâlen yöresel kıyafeti kadınlarımız giymektedir. Azdavay'a mahsus olan bu kıyafet çok çeşitlilik arz eder. Bu kıyafetin önlük kısmı hâlen ev tezgâhlarında dokunmaktadır. Bağlık kısmı ise elle işlenmektedir. Azdavay oyunları adı altında yöresel oyunları hâlen folklör ekiplerince oynanmaktadır.
İlçede gençlere yönelik bir sosyal tesis vardır.
Sağlık
İlçe merkezine yakın Karşıyaka Mahallesi Takazlar mevkiinde 50 yataklı Devlet Hastanesi ile Merkez Sağlık Ocağı, Sıra Köyünde Sağlık Ocağı ve Derelitekke, Sada, Samancı, Kırmacı, Kolca Köylerindeki Sağlık Evleri ile sağlık hizmeti görülmektedir. İlçede aşılama ve halkın sağlık bakımından bilgilendirilmesi önemli ölçüde başarıya ulaşmıştır. Doğumda bebek ölüm oranı %0'dır. Genel olarak yaşlılığa bağlı hastalıklar ve tipik olarak guatr hastalığı görülmektedir. İlçe halkı sağlık hizmetlerinden sosyal güvence ve Yeşil Kart uygulaması kapsamında faydalanmaktadır. İlçe merkezinde, Cumhuriyet Caddesi üzerinde iki eczane bulunmaktadır.
Ulaşım
Seyahat acenteleri aracılığıyla İstanbul'dan ilçeye direkt seferler vardır.
Ankara'dan ilçeye Kastamonu aktarmalı seferler vardır. Azdavay - Kastamonu seferleri Ulas Koop. tarafından yapılmaktadır.
Notlar
- ↑ Pınarbaşı ilçesinin kurulması ile nüfus azalmıştır.
