Balaban Paşa veya Balaban Baderi (Arnavutça: Ballaban Pasha veya Ballaban Badheri) (ö. 1466 ya da 1467), Arnavut asıllı Osmanlı askeri ve devlet adamıdır. Katolik Hristiyan bir ailede dünyaya gelmiş olup Osmanlılara esir düştükten sonra devşirme olarak yetiştirilip II. Mehmed döneminde paşalığa yükselmiştir. Balaban Paşa bazen İstanbul'un surlarına ilk tırmanan kişi olarak kabul edilir. Osmanlı'nın Balkan seferleri sırasında önemli bir rol oynamıştır. 1464-1465 yılları arasında Ohri Sancağı'nın sancakbeyi olarak görev yapmıştır.
Balaban Paşa, 1466-1467 yıllarında gerçekleştirilen İkinci Akçahisar Kuşatması sırasında arkebüz ateşiyle boynundan vurularak ölmüştür.
Ballaban Badera, Arnavutluk'un Mat bölgesindeki Badera köyünde , Mark ve Helena'nın oğlu olarak Michael adıyla Katolik olarak dünyaya geldi. Devşirme sistemiyle askere alınan Ballaban, Sultan II. Mehmed döneminde Osmanlı Ordusunda Paşa rütbesine yükseldi.
Ballaban, Nisan 1465'te Vajkal Muharebesi'nde Skanderbeg kuvvetleriyle karşı karşıya geldi. Muharebe Arnavut kuvvetlerinin zaferiyle sonuçlandı; ancak geri çekilen Osmanlı kuvvetleri Skanderbeg'in bazı önemli komutanlarını esir aldı. Esir alınanlar arasında Skanderbeg'in komutanlarından Moisi Golemi, Vladan Gjurica ve Skanderbeg'in yeğeni Muzakë Arianiti'nin yanı sıra Gjin Muzaka, Gjon Përlati, Nikollë Berisha, Gjergj Kuka ve Gjin Maneshi de bulunuyordu. Esirler daha sonra İstanbul'a gönderildi.
| Bir Osmanlının biyografisi ile ilgili bu madde taslak seviyesindedir. Madde içeriğini genişleterek Vikipedi'ye katkı sağlayabilirsiniz. |