
Eksilark (İbranice: ראש הגולה, romanize: Rosh HaGola, "Sürgünün başı"; Aramice: ריש גלותא, romanize: Reysh Galuta veya Resh Galvata), Partlar, Sasaniler ve Abbasiler döneminden 1258'de Bağdat'ın Moğol istilasına kadar Mezopotamya'daki (günümüz Irak'ı) Yahudi cemaatinin lideriydi; devam eden siyasi gelişmeler nedeniyle aralıklı boşluklar oluştu. Eksilark, Yahudi cemaati tarafından Davud Hanedanı'nın kraliyet varisi olarak görülüyordu ve hem bir hahamlık otoritesi hem de Pers ve Arap sarayında soylu biri olarak önemli bir yere sahipti.
Sasani İmparatorluğu'nda sürgün yöneticisi, Doğu Hristiyan Kilisesi Katolikosluğu'nun siyasi eşdeğeriydi ve bu nedenle haham mahkemelerini yönetmek, Yahudi topluluklarından vergi toplamak, Babil'deki Talmud akademilerini denetlemek ve finanse etmek ve sürgün topluluğunun ihtiyaç sahibi üyelerine hayır amaçlı yeniden dağıtım ve mali yardımda bulunmak gibi topluma özgü örgütsel görevlerden sorumluydu. Sürgün yöneticisi pozisyonu kalıtsaldı ve Kral Davud'tan gelen antik çağlardan beri ataerkil kökeni olan bir aile tarafından süreklilik içinde sürdürülüyordu.
Buna atıfta bulunan ilk tarihi belgeler, Babil'in Part İmparatorluğu'nun son dönemlerine ait olduğu döneme aittir. Bu makam ilk olarak 2. yüzyılda ortaya çıkmış ve farklı Pers hanedanları (Partlar ve Sasaniler) altında 6. yüzyılın ortalarına kadar devam etmiştir. 5. yüzyılın sonları ve 6. yüzyılın başlarında II. Mer-Zotra, yaklaşık yedi yıl boyunca Medâin'den yönettiği siyasi olarak bağımsız bir devlet kurmuştur. Sonunda Pers Kralı I. Kubâd tarafından yenilmiş ve eksilark makamı bundan sonra bir süre azaltılmıştır. Bu makam, Arap Halifeliği'nin yönetimi altında 7. yüzyılda yeniden önem kazanmış ve eksilark makamı 11. yüzyıl boyunca Arap yetkililer tarafından atanmaya devam etmiştir.
Sürgündeki kişinin otoritesi, 825 yılında Memûn'un saltanatı sırasında ciddi bir meydan okumayla karşı karşıya kaldı. Memûn, herhangi bir dini cemaatten on kişiden oluşan bir grubun ayrı ayrı örgütlenmesine izin veren bir kararname yayınladı. Bu, Sura ve Pumbedita Talmud akademilerinin Geonim'unun güç ve etki için sürgündeki kişiyle rekabet etmesine olanak sağladı ve daha sonra Karaimler ile Rabbânî Yahudilik arasındaki daha geniş bir ayrılığa yol açtı.
Eksilark kelimesi, İbranice ראש הגולה, romanize: Rosh HaGola kelimesinin Greko-Latince karşılığıdır ve tam anlamıyla "sürgündekilerin başı" anlamına gelir. Pozisyona benzer şekilde Aramice ריש גלותא, romanize: Reysh Galuta veya Resh Galvata ve Arapça رأس الجالوت, romanize: Raas al-Galut (Farsçaya سر جالوت olarak tercüme edilmiştir) deniyordu. Sürgündeki Yahudi halkına golah adı verildi (Yeremya 28:6, 29:1) veya galut (Yeremya 29:22). Kullanılan çağdaş Yunanca terim (Αἰχμαλωτάρχης, romanize: Aechmalotarches), kelimenin anlamıyla "tutsakların lideri" anlamına gelir.

Her ne kadar 2. yüzyıldan önce bu makamdan bahsedilmese de Seder Olam Zutta, sürgün makamının M.Ö. 597'de Kudüs'ün ilk düşüşünün ardından Kral Yehoyakin ve sarayının Babil'e sürgüne gönderilmesinin ardından kurulduğunu ve 587'de Yehuda Krallığı'nın yıkılmasının ardından yapılan daha fazla sürgünün ardından daha da güçlendiğini iddia eder. Babil sürgününün tarihi, Arapların Babil'i yönetmeye başlamasından önce ve sonra olmak üzere iki ayrı tanımlanabilir döneme ayrılır. Talmud'da ilk kez bahsedildiği 2. yüzyıldan önce makam hakkında hiçbir şey bilinmemektedir; kökenleri hakkında herhangi bir ayrıntı da dahil. Genel olarak, Babil'in çeşitli bölgelerinde yoğun kitleler halinde yaşayan Yahudiler olan "Golah" ("diaspora")'ın, giderek birleşip bir örgüt oluşturma eğilimi gösterdiği ve bu eğilimin, Babil'de yaşayan Davud Hanedanı'nın soyundan gelenlere duyulan yüksek saygıyla birleşerek, bu hanedandan birinin "Golah'ın başı" olarak tanınmasına yol açtığı söylenebilir. Bu hanedanın itibarı kalıtsal hale geldi ve sonunda devlet tarafından tanındı ve böylece önce Arşak İmparatorluğu'nun, sonra da Sasaniler'in yerleşik bir siyasi kurumu haline geldi.
İlk dönem tarihinin başlıca kaynağı olan ve bize eksilark'ın hakları ve işlevleri hakkında tek bilgi veren Talmud literatüründe eksilarklık böyle bir şey olarak yer almaktadır. İkinci dönem olan Arap dönemi için, eksilarklık kurumunun çok önemli ve güvenilir bir açıklaması bulunmaktadır. Bu açıklama, birçok ayrıntının bu dönemden kaldığı düşünülebileceği için ilk dönem için de önemlidir.
Bağdat'ta mühür kullanma ayrıcalığı, eksilark ve geonim ile sınırlıydı. Halifenin yetkisi altında hizmet veren bu kişiler, Halifelik'te Yahudi halkı için en yüksek otorite olarak son derece güçlüydüler. Mühür kullanımı iç meselelerle sınırlı değildi; yetkileri Müslümanlar tarafından da tanınıyordu. Tudelalı Benjamin'in anlatımına göre:
"Hepsinin [Bağdat halifeliği altındaki Yahudilerin] başında, 'Efendimiz, tüm İsrail'in esaretinin başı' olarak adlandırılan Hisdai oğlu Daniel vardır. ... İslam'ın Efendisi Emîrü'l-mü'minîn'in eliyle İsrail'in tüm cemaatleri üzerinde yetki sahibi kılınmıştır ."
Seder Olam Zutta'da adı geçen sürgün liderleri şunlardır; bunların çoğu muhtemelen efsanevi figürlerdir ve 1. Tarihler 3'teki metinde paralellikleri vardır:
Seder Olam Zutta'da listelenen veya Talmud'da başka şekilde belirtilen muhtemel tarihi eksilarklar:
Aşağıda, sürgün yöneticisi I. Davud'un görev süresinin sona ermesinden sonra, 8. yüzyıldan itibaren göreve başlayan Karaim sürgün yöneticilerinin listesi yer almaktadır: